III SA/Wa 2053/19

WyrokWSA w Warszawie2020-03-25

Skład orzekający: Alojzy Skrodzki, Marta Waksmundzka-Karasińska, Anna Zaorska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji podatkowej może zostać uchylone, jeśli sąd w innym postępowaniu stwierdził nieskuteczne doręczenie decyzji, od której miało nastąpić odwołanie?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, ponieważ w innym, powiązanym postępowaniu sąd administracyjny stwierdził nieskuteczne doręczenie decyzji organu pierwszej instancji. Skoro decyzja nie została skutecznie doręczona, nie rozpoczął się bieg terminu do wniesienia odwołania, a tym samym nie mógł on zostać przekroczony ani przywrócony. Instytucja przywrócenia terminu ma zastosowanie tylko w przypadku uchybienia terminu, a nie gdy termin ten w ogóle nie rozpoczął biegu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi K. S.A. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W., które odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji w sprawie podatku od towarów i usług. Skarżąca twierdziła, że nie została prawidłowo zawiadomiona o pozostawieniu przesyłki z decyzją w placówce pocztowej, co uniemożliwiło jej odebranie i wniesienie odwołania w terminie. Organ odwoławczy uznał, że doręczenie było skuteczne, a uchybienie terminu nastąpiło z winy skarżącej.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. i zasądził od Dyrektora na rzecz K. S.A. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Alojzy Skrodzki (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Marta Waksmundzka-Karasińska, sędzia WSA Anna Zaorska, , po rozpoznaniu w trybie uroszczonym w dniu 25 marca 2020 r. sprawy ze skargi K. S.A. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji w sprawie podatku od towarów i usług 1) uchyla zaskarżone postanowienie, 2) zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. na rzecz K. S.A. z siedzibą w W. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżonym postanowieniem z [...] czerwca 2019 r. wydanym wobec K. [...] S.A., Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji w przedmiocie podatku od towarów i usług. Jak wynika z akt sprawy we wniosku o przywrócenie terminu Skarżąca podniosła, że o fakcie wydania przez Naczelnika Urzędu Skarbowego W. decyzji z [...] września 2018 r., dowiedziała się w dniu 18 grudnia 2018 r. w trakcie zapoznania się z aktami sprawy. Wynikało z nich, że przesyłka z ww. decyzją została wysłana w dniu [...] września 2018 r., dwukrotnie awizowana, tj. w dniu 2 października 2018 r. i powtórnie w dniu 10 października 2018 r. oraz zwrócona do nadawcy w dniu 17 października 2018 r. z powodu niepodjęcia awizowanej przesyłki. Skarżąca podkreśliła, że w dniu 2 października 2018 r. listonosz nie doręczył jej jakiekolwiek korespondencji pod adresem ul. [...] w W. ani nie pozostawił awiza. Skarżąca zwróciła też uwagę na wadliwość dokonanej awizacji. Na tej podstawie stwierdziła, że decyzja z [...] września 2018 r. nie została jej nigdy doręczona, zatem nie weszła do obrotu prawnego i nie wywołała żadnych skutków prawnych. Skarżąca zaznaczyła, że jeśli rozumowanie to jest prawidłowe to nie uchybiła terminowi do wniesienia odwołania, gdyż termin ten jeszcze nie rozpoczął swojego biegu. Dodała, że jeżeli powyższe rozumowanie jest nieprawidłowe to istnieją podstawy do przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji. Skarżąca nie ponosi bowiem winy, że nie odebrała przesyłki z placówki pocztowej, ponieważ z uwagi na brak awizacji nie wiedziała i nie mogła wiedzieć, że przesyłkę pozostawiono w placówce pocztowej. Odmawiając przywrócenia terminu Dyrektor przeanalizował na wstępie czy doszło do uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Wskazał, że decyzję z [...] września 2018 r. doręczono Skarżącej w dniu 16 października 2018 r. w trybie art. 150 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r., poz. 900) - dalej: "O.p.", po dwukrotnym awizowaniu przesyłki w dniach 2 i 10 października 2018 r. Dyrektor zauważył, że termin do wniesienia odwołania rozpoczął swój bieg w dniu [...] października 2018 r., a upłynął w dniu [...] października 2018 r. Tymczasem odwołanie to Skarżąca wniosła za pośrednictwem operatora pocztowego w dniu 24 grudnia 2018 r., a zatem po terminie. Dyrektor stwierdził następnie, że podając powody przekroczenia terminu do wniesienia odwołania Skarżąca nie uprawdopodobniła niezawinionego działania. W skardze na powyższe postanowienie Skarżąca zarzuciła naruszenie: - art. 162 § 1 w zw. z art. 151 w zw. z art. 150 O.p. przez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że przesyłka zawierająca decyzję z [...] września 2018 r. została prawidłowo doręczona w trybie art. 150 O.p., podczas gdy przesyłka ta nie została awizowana, a zatem Dyrektor powinien odmówić przywrócenia terminu do wniesienia odwołania z uwagi na brak uchybienia terminu, a nie z uwagi na fakt tego uchybienia z winy Skarżącej, - art. 191, art. 192 O.p. przez uniemożliwienie Skarżącej wypowiedzenia się w sprawie wyjaśnień operatora pocztowego z 25 marca 2019 r. oraz w sprawie braku daty i treści oświadczenia M. J. wobec wątpliwości organu odwoławczego co do jego wiarygodności. Na tej podstawie Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Dyrektor podtrzymał stanowisko wyrażone w sprawie i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga jest zasadna. Na wstępie należy wskazać, że złożona w niniejszej sprawie skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym stosownie do art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: "P.p.s.a."). Zgodnie z tym przepisem sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest postanowienie odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z [...] września 2018 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług. Co prawda, ocena zgodności z prawem takiego postanowienia polega na zbadaniu, czy prawidłowo organ uznał, że w sprawie nie wystąpiły przesłanki przywrócenia terminu, określone w art. 162 § 1 i § 2 O.p., a także czy strona dochowała terminu na złożenie wniosku o przywrócenie terminu, niemniej jednak w niniejszej sprawie kluczowe jest to, iż wyrokiem z 25 marca 2020 r. sygn. akt III SA/Wa 2052/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił postanowienie Dyrektora stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od powyższej decyzji. W wyroku tym Sąd rozstrzygnął, iż nie doszło (z przyczyn w wyroku tym wskazanych) do skutecznego doręczenia decyzji z [...] września 2018 r. To z kolei wyklucza możliwość przywrócenia terminu, o którym mowa w art. 162 O.p. Skuteczność doręczenia decyzji organu I instancji jest bowiem warunkiem rozpatrzenia wniosku o przywrócenie terminu. Wynika to jednoznacznie z brzmienia art. 223 § 2 pkt 1 O.p., zgodnie z którym termin do wniesienia odwołania biegnie od dnia doręczenia decyzji stronie. Nie ulega przy tym wątpliwości, że tylko prawidłowo dokonane doręczenie wywołuje związane z tą czynnością skutki prawne. Jeżeli więc nie doszło do skutecznego doręczenia decyzji organu I instancji, to nie rozpoczął się bieg terminu do wniesienia od niej odwołania, a skoro tak, to nie może on zostać przekroczony, a w konsekwencji również przywrócony. Zgodnie bowiem z art. 162 § 1 i § 2 O.p. podanie o przywrócenie terminu składa się po jego uchybieniu (ustaniu przyczyny uchybienia), przy czym takie przywrócenie następuje "w razie uchybienia terminu" (o ile zainteresowany uprawdopodobni brak winy w jego uchybieniu). Instytucja przywrócenia terminu ma zatem zastosowanie w sytuacji, gdy strona nie kwestionuje tego, że nie złożyła odwołania w terminie, twierdząc jedynie, że uchybienie to nie zostało przez nią zawinione. Skoro zatem w sprawie III SA/Wa 2052/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przesądził, iż nie doszło do skutecznego doręczenia decyzji z [...] września 2018 r., to przedwczesną w niniejszej sprawie byłaby wypowiedź Sądu co do merytorycznej zasadności odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od tej decyzji. Z tego względu Sąd uchylił zaskarżone postanowienie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. O kosztach postępowania, do których zalicza się uiszczony wpis od skargi w kwocie 100 zł orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło