III SA/Wa 2072/07

Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 22 stycznia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych ze skargi K. M. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] października 2007 r. Nr [...] w przedmiocie oddalenia skargi na czynności egzekucyjne postanawia odmówić skarżącemu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) - zwanej dalej u.p.p.s.a, stronie może być przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych (art. 245 § 3 u.p.p.s.a.) i następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów utrzymania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a.). Prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmuje wnioskowane przez stronę zwolnienie od kosztów sądowych oraz - ponadto - ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego i następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 245 § 2 u.p.p.s.a.). Jeżeli skarżący zamierza skorzystać z instytucji prawa pomocy powinien uprawdopodobnić okoliczności, od zaistnienia których zależy możliwość skorzystania przez Sąd z tej instytucji, natomiast Sąd jest zobowiązany do analizy przedstawionych materiałów, także z uwzględnieniem zasad logicznego myślenia i doświadczenia życiowego. Wnioskiem złożonym na formularzu PPF z 7 listopada 2007 r. K. M. wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu poinformował o tym, że nie jest w stanie ponieść kosztów bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego. Wskazał, że posiada dom (1/3) o pow. 83,3 m.kw., nieruchomość rolną o pow. 3,5 ha i 0,7 ha (1/2). Wykonując wezwanie referendarza sądowego z 10 grudnia 2007 r. skarżący nadesłał "zażalenie", w którym wskazał, że "wykaz wraz z załącznikami strona złożyła w WSA w Warszawie (...). W okresie listopad - grudzień 2007 r. strona otrzymywała pomoc z opieki społecznej - MOPS w Z., [...] w wysokości około 750 zł". W sprawie III SA/Wa 1830/07, w wykonaniu wezwania referendarza z 24 października 2007 r. o wskazanie - m.in. - uzyskiwanych dochodów, źródeł utrzymania, wydatków ponoszonych w związku z zaspokajaniem potrzeb, nadesłania odpisów z rachunków bankowych, skarżący poinformował o tym, że: - do 15 maja otrzymywał zasiłek rehabilitacyjny w wysokości 480,- zł miesięcznie, a od czerwca uzyskuje zasiłek w wysokości 116 zł; - w 2005 r. nie składał zeznania podatkowego, a w 2006 r wykazał dochód w wysokości 5972,- zł netto; - utracił zatrudnienie, z winy WSA w Białymstoku i Prokuratury Rejonowej w B., od maja 2006 r. i przebywa na zwolnieniu lekarskim; - ponosi, co miesiąc, wydatki w wysokości 50 zł - za energię, 10 zł - za wodę. Pismem z 21 listopada 2007 r. skarżący poinformował o postanowieniu z [...] listopada 2007 r. sygn. I [...], w którym przyznano mu prawo pomocy w zakresie całkowitym. Skarżący odpowiedział na wezwanie referendarza sądowego z 24 października 2007 r., udzielając lakonicznych informacji o swojej sytuacji, co wynika z treści nadesłanego pisma z 7 listopada 2007 r., lecz nie ustosunkował się, w sposób umożliwiający korzystną - dla skarżącego - ocenę jego zdolności ponoszenia kosztów sądowych w sprawie, do wezwania. Nieścisłe są twierdzenia skarżącego o tym, że do sprawy III SA/WA 1830/07 nadesłał materiały, o które zwracał się do niego referendarz sądowy w wezwaniu z 10 grudnia 3007 r. W szczególności nie nadesłał wyciągów z rachunków bankowych za wskazany okres czasu oraz nie nadesłał informacji o zobowiązaniach i należnościach względem osób trzecich. Nie nadesłał także zeznania podatkowego, o które był wzywany, ani nie przedstawił zmian swojej sytuacji majątkowej i zawodowej we wskazanym okresie, stąd okoliczności, które powinny być uwzględnione w rozważaniach skarżącego, pozostały nieznane i niemożliwa była ich ocena przez referendarza sądowego. Niezależnie od tego referendarz sądowy zauważa, ze skarżący jest zobowiązany ustosunkować się i nadesłać żądane od niego materiały w każdej ze spraw, w której ubiega się o prawo pomocy, ponieważ w każdej z tych spraw Sąd zwracał się do niego o nadesłanie oddzielnie, zresztą nieco innych informacji i w innym okresie czasu. W ocenie referendarza sądowego, przyznanie skarżącemu prawa pomocy w jakimkolwiek zakresie nie jest uzasadnione, ponieważ nie można uznać, że nastąpiło uprawdopodobnienie sytuacji majątkowej skarżącego w sposób uzasadniający przyznanie mu prawa pomocy - o co zwrócono się do skarżącego. Jak zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 8 listopada 2006 r. sygn. II OZ 1112/06 ONSAiWSA 2007/4/79, jeżeli Sąd na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zażądał dodatkowych dokumentów dotyczących stanu majątkowego, rodzinnego lub dochodów strony, to niezłożenie takich dowodów nie pozwala na pozostawienie wniosku bez rozpoznania (art. 257 powołanej ustawy), lecz może oznaczać, że strona nie wykazała podstaw do przyznania jej prawa pomocy, i uzasadniać oddalenie wniosku. Zdaniem referendarza sądowego lakoniczne, jednozdaniowe informacje zawarte w treści formularza PPF oraz w treści nadesłanego pisma procesowego, nie są podstawą do przyznania skarżącemu prawa pomocy, ponieważ niewyjaśnione zostały elementy stanu faktycznego, o co referendarz sądowy zwracał się - bezskutecznie - do skarżącego. Referendarz sądowy wskazuje ponadto, że postanowienie [...] - korzystne dla skarżącego w zakresie przyznania prawa pomocy - nie zapadło na podstawie informacji, o które wezwano skarżącego w analizowanej sprawie: z treści tego postanowienia nie wynika nawet, żeby zwracano się do skarżącego o takie informacje, co nie może być przesłanką do przyznania prawa pomocy. Wykazując szacunek dla każdego z rozstrzygnięć Sądu, także w prowadzonych pod innymi sygnaturami, referendarz sądowy stwierdza, że w każdej ze spraw badanych przez Sąd Administracyjny, rozstrzygnięcie wniosku o przyznanie prawa pomocy, zapada niezależnie od wyniku pozostałych spraw: aktualna sytuacja majątkowa skarżącego badana jest oddzielnie i od nowa, z uwzględnieniem także wymaganych kosztów sądowych w innych sprawach, co - w zależności od sytuacji - może być korzystne, lub nie, dla skarżącego. Ocena sytuacji materialnej skarżącego zawarta w postanowieniu Sądu jest dla referendarza sądowego wiążąca tylko, jeśli postanowienie jest wydane uprzednio przez Sąd w tej konkretnej badanej sprawie, występuje tożsamość żądania i tylko w sytuacji, jeżeli sytuacja majątkowa strony nie uległa zmianie, co strona powinna, najpóźniej w następstwie wezwania, uprawdopodobnić. W badanej sprawie nie zachodzi zgodność wskazanych powyżej elementów, co zostało wskazane w treści postanowienia. W analizowanym stanie faktycznym, ze względu na niewyjaśnienie sytuacji materialnej skarżącego, pomimo kierowanych do niego - wielokrotnie - wezwań, referendarz sądowy, znając postanowienie z 4 stycznia 2008 r. sygn. III SA/Wa 1830/07 wydane w oparciu o postanowienie z [...] listopada 2007 r. sygn. [...], był zobowiązany, na podstawie art.243 § 1, art. 245 § 1 i § 3 oraz art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a., postanowić jak w sentencji.