III SA/Wa 2105/09

PostanowienieWSA w Warszawie2010-01-29

Skład orzekający: Lucyna Kaligowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna ubiegająca się o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, która jest bezrobotna, ale posiada oszczędności i akcje, wykazała przesłanki do przyznania prawa pomocy?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych nie zasługuje na uwzględnienie, jeśli strona nie wykazała w sposób przekonujący, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Posiadanie przez stronę oszczędności pieniężnych oraz akcji, które mogą być zbyte, stanowi majątek umożliwiający pokrycie kosztów sądowych, nawet jeśli strona jest bezrobotna.
Stan faktyczny
Skarżący M.J. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, powołując się na fakt pozostawania bez pracy. Dołączył zaświadczenie o bezrobociu, wyjaśnił, że gospodarstwo domowe prowadzi z matką otrzymującą emeryturę, a do swojego majątku zaliczył 27.000 akcji oraz około 1.000 zł "wolnej gotówki". Sąd uznał, że strona nie wykazała przesłanek do przyznania prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Lucyna Kaligowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] września 2009 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 r. postanawia odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie 1. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu w kwocie 500 zł Skarżący M.J. zwrócił się o zwolnienie z obowiązku jego zapłaty, powołując się na fakt pozostawania bez pracy. 2. W wykonaniu wezwania referendarza sądowego Skarżący nadesłał wypełniony formularz PPF w którym zaznaczył że domaga się zwolnienia (ewentualnie częściowego zwolnienia) od kosztów sądowych. Wyjaśnił, że gospodarstwo domowe prowadzi wraz z matką, która otrzymuje emeryturę w wysokości 1.200 zł. Matka Skarżącego jest właścicielką domu. Do swojego majątku Skarżący zaliczył natomiast 27.000 akcji oraz ok. 1.000 zł "wolnej gotówki". Skarżący jest osobą bezrobotną na dowód czego dołączył zaświadczenie. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje. 3. Celem instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. 4. Przyznanie prawa pomocy uzależnione jest od spełnienia przesłanek określonych w art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), dalej powoływanej jako "p.p.s.a.". Zgodnie z § 1 pkt 2 tego artykułu Sąd przyznaje prawo pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym (tak w niniejszej sprawie) gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Stosownie do art. 245 § 3 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. 5. Skarżący wniósł o zwolnienie (tudzież częściowe zwolnienie) od kosztów sądowych. Tymczasem jedynym kosztem sądowym wymaganym na obecnym etapie postępowania jest wpis od skargi w kwocie 500 zł. 6. Wniosek Skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie. Po pierwsze: Skarżący nie nadesłał wszystkich żądanych przez referendarza sądowego – w wezwaniu z 5 stycznia 2010 r. – dokumentów. Jak natomiast zasygnalizowano wcześniej, przepis art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. nakłada na stronę obowiązek wykazania (podkr. własne), tj. - przyjmując za Słownikiem języka polskiego (pod redakcją naukową prof. M. Szymczaka, Wyd. Naukowe PWN, Warszawa 2002, t. III, s. 749) - udowodnienia, czy też przedstawienia w sposób przekonywający, że zachodzą wobec niej przesłanki przyznania prawa pomocy. Prawo pomocy jest zatem uprawnieniem, dla realizacji którego strona obowiązana jest dokonać pewnych czynności, w tym przedstawić określone informacje bądź złożyć na wezwanie Sądu dokumenty służące ich weryfikacji. Strona zobligowana jest zatem przedstawić Sądowi nie tylko subiektywny opis zaistniałych faktów, ale przede wszystkim obiektywne dowody na ich potwierdzenie. Możliwość wezwania strony do złożenia takich informacji bądź dokumentów daje Sądowi przepis art. 255 p.p.s.a. Z możliwości tej w niniejszej sprawie skorzystano. Nie przyniosło to jednak oczekiwanego rezultatu. Przeciwnie Skarżący przesłał jedynie zaświadczenie o zarejestrowaniu go jako osoba bezrobotna. Po drugie: nie sposób nie zauważyć, iż mimo że Skarżący jest bezrobotny, to jednak nie jest pozbawiony środków umożliwiających poniesienie kosztów wpisu w kwocie 500 zł. Posiada bowiem 1.000 zł "wolnej gotówki", a nadto 27.000 akcji, które mogą być w każdej chwili zbyte w całości lub w części. Kwestia dysponowania posiadanym majątkiem, w tym papierami wartościowymi jest bowiem indywidualną sprawą Skarżącego i nie może skutkować przerzuceniem na Skarb Państwa ciężaru ponoszenia kosztów powstałych z tytułu prowadzonego przez niego postępowania sądowego. 7. W tym stanie rzeczy stwierdzić należy, że Skarżący nie wykazał, iż jego wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych zasługuje na uwzględnienie. Z tej przyczyny, na podstawie art. 243 § 1 p.p.s.a., art. 245 p.p.s.a., art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło