III SA/Wa 2108/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Marek Krawczak po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. Sp. z o.o. z siedzibą w W. o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi w sprawie ze skargi P. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych za 2007 r. postanawia: odrzucić wniosek strony skarżącej z dnia 10 października 2014 r. o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. P. Sp. z o.o. z siedzibą w W. (zwana dalej: "Skarżącą") wniosła w niniejszej sprawie pismem z dnia 23 maja 2014 r. skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych za 2007 r. Zarządzeniem z dnia 7 lipca 2014 r. wezwano Skarżącą za pośrednictwem jej pełnomocnika do usunięcia braków formalnych jej skargi, poprzez złożenie oryginału lub poświadczonej za zgodność z oryginałem kserokopii dokumentu, z którego wynikałoby umocowanie osób, które udzieliły pełnomocnictwa do reprezentacji skarżącej Spółki w dacie jego udzielenia - w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia skargi. Następnie zarządzeniem z dnia 15 lipca 2014 r. Skarżąca została wezwana za pośrednictwem jej pełnomocnika do uiszczenia kwoty 100.000 zł, tytułem wpisu sądowego od jej skargi - w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia skargi. Oba pisma obejmujące wezwania wynikające z dwóch ww. zarządzeń (karta 34 i 35 akt sądowych) zostały przesłane w dniu 15 lipca 2014 r. w jednej przesyłce pocztowej pełnomocnikowi Skarżącej, zaś ze zwrotnego potwierdzenia odbioru tejże przesyłki pocztowej wynika iż została ona doręczona w dniu 21 lipca 2014 r. (karta 65 akt sądowych). Skarżąca w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od jej skargi złożyła w dniu 25 lipca 2014 r. wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżąca nie odpowiedziała natomiast na wezwanie do uzupełnienia braków formalnych jej skargi, poprzez złożenie oryginału lub poświadczonej za zgodność z oryginałem kserokopii dokumentu, z którego wynikałoby umocowanie osób, które udzieliły pełnomocnictwa do reprezentacji skarżącej Spółki w dacie jego udzielenia. Biorąc powyższe pod uwagę tutejszy Sąd postanowieniem z dnia 3 października 2014 r. odrzucił skargę wniesioną przez Skarżącą. Następnie w piśmie z dnia 10 października 2014 r. Skarżąca wystąpiła z wnioskiem o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych jej skargi, wskazując w uzasadnieniu iż przyczyną braku odpowiedzi na wezwanie Sądu w tym zakresie był fakt, iż w przesyłce pocztowej doręczonej pełnomocnikowi Skarżącej znajdowało się jedynie pismo obejmujące wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Nie było tam natomiast pisma obejmującego wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi, poprzez złożenie oryginału lub poświadczonej za zgodność z oryginałem kserokopii dokumentu, z którego wynikałoby umocowanie osób, które udzieliły pełnomocnictwa do reprezentacji skarżącej Spółki w dacie jego udzielenia. W uzasadnieniu przedmiotowego wniosku Skarżąca wskazała również na okoliczności, które w jej ocenie uprawdopodabniają jej twierdzenia o braku w otrzymanej przez nią przesyłce pocztowej pisma obejmującego wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi. W dniu 12 listopada 2014 r. do tutejszego Sądu wpłynęła również skarga kasacyjna Skarżącej od postanowienia z dnia 3 października 2014 r. W tej sytuacji Skarżąca została wezwana za pośrednictwem jej pełnomocnika zarządzeniem z dnia 14 listopada 2014 r. do wskazania, czy wobec złożenia pismem z dnia 4 listopada 2014 r. skargi kasacyjnej na postanowienie z dnia 3 października 2014 r. o odrzuceniu skargi, podtrzymuje ona także zawarty w piśmie z dnia 10 października 2014 r. wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych jej skargi. Pełnomocnik Skarżącej odpowiadając na powyższe wezwanie wskazał w piśmie z dnia 26 listopada 2014 r., iż podtrzymuje wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W pierwszej kolejności wskazać należy, że w orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd, zgodnie z którym w sytuacji jednoczesnego wniesienia środka odwoławczego od rozstrzygnięcia odrzucającego pismo z powodu uchybienia terminu do dokonania określonej czynności procesowej oraz wniosku o przywrócenie terminu do dokonania tejże czynności, omawiane instytucje procesowe wykluczają się wzajemnie. Należy mieć bowiem na uwadze, że w przypadku gdy strona kwestionuje ocenę sądu, że do uchybienia terminu doszło, tzn. gdy twierdzi, że czynności dokonała w terminie, a sąd błędnie uznał, iż terminowi uchybiła, powinna wnieść środek odwoławczy. Natomiast wniosek o przywrócenie terminu do dokonania czynności strona powinna wnieść w sytuacji, gdy nie kwestionuje ona faktu, że uchybiła terminowi, jednakże w jej ocenie to uchybienie nie było zawinione i następnie wskazuje przyczyny usprawiedliwiające niedokonanie czynności w terminie (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 15 listopada 1999 r., sygn. akt II CZ 129/99; z dnia 4 października 2001 r., sygn. akt I CZ 116/01; z dnia 10 stycznia 2002 r., sygn. akt I CZ 198/01; z dnia 3 października 2002 r., sygn. akt I CZ 120/02 oraz postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 maja 2004 r. sygn. akt FZ 61/04). Podkreślić trzeba więc, że omawiane instytucje procesowe oparte są na przeciwstawnych przesłankach - podstawą skorzystania ze środka zaskarżenia jest przekonanie, że do uchybienia terminu nie doszło, natomiast wniosek o przywrócenie terminu opiera się na twierdzeniu, że do tego uchybienie doszło, lecz jest ono niezawinione. Tak więc złożenie wniosku o przywrócenie terminu uwarunkowane jest przede wszystkim tym, by termin do podjęcia czynności procesowej upłynął. Stosownie bowiem do treści przepisu art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 z późn. zm.) – zwanej dalej: "p.p.s.a.", dopiero wówczas czynność taka staje się bezskuteczna. Zauważenia wymaga przy tym, że przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, jeżeli uchybienie terminu nie powoduje dla strony ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowego (art. 86 § 2 p.p.s.a.). Ponadto pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 p.p.s.a.). W sytuacji więc, gdy strona złożyła środek zaskarżenia od orzeczenia wydanego na skutek uchybienia terminowi do dokonania czynności procesowej, początek biegu terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności wyznaczać będzie data doręczenia orzeczenia sądu rozstrzygającego w przedmiocie złożenia środka zaskarżenia. Pogląd ten, ukształtowany w orzecznictwie Sądu Najwyższego i zaakceptowany w doktrynie (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 15 czerwca 1957 r., sygn. akt II CZ 123/57; z dnia 2 września 1993 r., sygn. akt II CRN 83/93; z dnia 10 stycznia 2002 r., sygn. akt I CZ 198/01; literatura powołana w "Kodeksie postępowania cywilnego z komentarzem" pod red. prof. dr. J. Jodłowskiego i SN dr hab. K. Piaseckiego, Wyd. Prawnicze, Warszawa 1989 r., t. I, s. 277), jest także w pełni aktualny na gruncie regulacji przyjętych w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W ocenie Sądu uznać należy zatem, że wniosek o przywrócenie terminu, o którym stanowi przepis art. 87 § 1 p.p.s.a., może być aktualny dopiero wówczas, gdy prawomocnie zostanie rozstrzygnięta kwestia, czy termin do dokonania czynności procesowej upłynął - czy też nie - przed jej dopełnieniem (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 14 kwietnia 1997 r., sygn. akt II CZ 43/97 oraz z dnia 15 kwietnia 1997 r., sygn. akt II CZ 40/97, niepubl.). Natomiast przedwczesny wniosek o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej uznać trzeba za niedopuszczalny z mocy ustawy (art. 88 p.p.s.a.), co w konsekwencji skutkuje jego odrzuceniem (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 lutego 2000 r., sygn. akt CKN 1261/99). Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy Sąd stwierdził, że bezsporne w sprawie jest to, iż pełnomocnik Skarżącej pismem z dnia 4 listopada 2014 r. wniósł skargę kasacyjną od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 października 2014 r., odrzucającego skargę Skarżącej z powodu nieuzupełnienia braków formalnych jej skargi w wyznaczonym terminie, zaś wcześniej złożył w piśmie z dnia 10 października 2014 r. wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Ponadto pełnomocnik Skarżącej, wezwany przez Sąd do złożenia oświadczenia w kwestii wycofania albo podtrzymania wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, podtrzymał ten wniosek. Pełnomocnik Skarżącej nie wycofał również wniesionej skargi kasacyjnej. W ocenie Sądu, z uwagi na całość wskazanej powyżej argumentacji, uznać należy, że ww. wniosek o przywrócenie terminu został złożony przedwcześnie, a zatem podlega odrzuceniu jako niedopuszczalny. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 88 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji