III SA/Wa 2180/14

PostanowienieWSA w Warszawie2014-08-19

Skład orzekający: Waldemar Śledzik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi powinien zostać uwzględniony, jeśli strona uprawdopodobniła swoją nieobecność w miejscu zamieszkania, ale nie wykazała braku winy w uchybieniu terminu?
Ratio decidendi
Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi nie zasługuje na uwzględnienie, jeśli strona, mimo uprawdopodobnienia swojej nieobecności w miejscu zamieszkania, nie wykazała braku winy w uchybieniu terminu. Od strony należy oczekiwać szczególnej staranności w prowadzeniu spraw, w tym podjęcia próby zasięgnięcia informacji o stanie postępowania lub wskazania czasowego adresu do korespondencji w przypadku dłuższej nieobecności.
Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Jako przyczynę uchybienia terminu podał swoją nieobecność w miejscu zamieszkania w okresie od października 2013 r. do stycznia 2014 r., spowodowaną opieką nad ojcem i wyjazdem za granicę. Skarżący dowiedział się o decyzji dopiero w dniu otrzymania tytułu wykonawczego. Sąd uznał, że okoliczności te nie uprawdopodabniają braku winy w uchybieniu terminu.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przywrócenia terminu do wniesienia skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Waldemar Śledzik, , po rozpoznaniu w dniu 19 sierpnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. S. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi A.S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] października 2013r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2008 r. postanawia: odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi A. S. (zwany dalej "Skarżący"), wniósł w niniejszej sprawie skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] października 2013 r., nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2008 r. Wraz z przedmiotową skargą Skarżący złożył również wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia. W uzasadnieniu wskazał, iż nie miał możliwości odebrania zaskarżonej decyzji, gdyż w okresie od dnia 28 października 2013 do dnia 7 stycznia 2014 r. przebywał poza miejscem swojego zamieszkania znajdującym się w W. . Z informacji przekazanych przez Skarżącego wynika, iż w okresie od dnia 28 października 2013 r. do dnia 15 grudnia 2013 r. przebywał w S. , gdzie opiekował się swoim ojcem, natomiast w okresie od dnia 19 grudnia 2013 do dnia 7 stycznia 2014 r. przebywał za granica kraju. Tym samym zdaniem Skarżącego, do uchybienia terminu doszło w sposób przez niego niezawiniony. Skarżący nie miał świadomości, że pod jego nieobecność organ odwoławczy podjął próbę doręczenia na jego adres zamieszkania decyzji wydanej w niniejszej sprawie. O istnieniu decyzji organu odwoławczego Skarżący dowiedział się następnie w dniu otrzymania tytułu wykonawczego. Skarżący zaznaczył też, iż dowodem potwierdzającym fakt przebywania poza W. w ww. terminach jest faktura potwierdzająca zakup biletów lotniczych oraz zeznania jego ojca. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Wniosek Skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści przepisu art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.) – zwanej dalej: "p.p.s.a.", jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Zgodnie z art. 87 § 1 i 2 p.p.s.a. wniosek o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, a w piśmie należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Podkreślić należy w tym miejscu, że przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie wówczas, gdy strona w sposób przekonujący uprawdopodobni brak swojej winy w uchybieniu terminu. Z brakiem winy mamy natomiast do czynienia tylko w przypadku zaistnienia niezależnych od strony, która uchybiła terminowi i niemożliwych do przezwyciężenia okoliczności, z powodu których doszło do przekroczenia wyznaczonego przepisami prawa terminu. Okolicznościami takimi mogą być np. nagła choroba lub błędne pouczenie sądu (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 kwietnia 2008r., sygn. akt l OZ 246/08, LEX nr 479292). Strona w postępowaniu o przywrócenie terminu nie jest obowiązana do udowodnienia braku winy. Wystarczy bowiem jedynie uprawdopodobnienie. Uprawdopodobnienie jest instytucją mniej restrykcyjną od udowodnienia i oznacza, że strona powinna jedynie w sposób wiarygodny uzasadnić okoliczności, które spowodowały niemożność dokonania czynności w terminie, bez konieczności wykazywania ich w sposób ostateczny. Przy ocenie czy uchybienie terminu było zawinione należy brać pod uwagę obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy. Ponadto skoro przepis art. 86 § 2 p.p.s.a. mówi, że we wniosku o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy po stronie zainteresowanego przywróceniem terminu, należy uznać, ze jakikolwiek stopień zawinienia strony w uchybieniu terminu (nawet lekkie niedbalstwo) powoduje niedopuszczalność jego przywrócenia. W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, że Skarżący uchybił terminowi do złożenia skargi od decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] października 2013 r. nr [...] . Zgodnie bowiem z art. 53 § 1 i art. 54 § 1 p.p.s.a., skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Z akt sprawy wynika, że zaskarżona decyzja została prawidłowo doręczona w trybie art. 150 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749 z późn. zm.) – zwanej dalej: "O.p." w dniu 14 listopada 2013 r., czego Skarżący nie kwestionuje w niniejszej sprawie. Powyższe oznacza, że Skarżący mógł złożyć skargę na tą decyzję nie później niż w dniu 16 grudnia 2013 r., natomiast skargę taką złożył on w dniu 9 czerwca 2014 r., a więc z uchybieniem terminu. Gdy czynność procesowa nie została przez stronę dokonana w terminie, wówczas zachodzi uchybienie terminu, które powoduje jej bezskuteczność prawną. W ocenie Sądu, okoliczności wskazane we wniosku przez Skarżącego, nie stanowią przesłanki uzasadniającej brak winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi. Skarżący podniósł w swoim wniosku, iż nie miał świadomości, że w czasie jego nieobecności w miejscu zamieszkania, spowodowanej koniecznością sprawowania opieki nad chorym ojcem oraz wyjazdem za granicę, organ odwoławczy podejmie próbę doręczenia na jego adres zamieszkania zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do powyższego należy jednak zdaniem Sądu zauważyć, że Skarżący mógł się spodziewać wydania zaskarżonej decyzji, gdyż pismem z dnia 5 września 2013 r. ustosunkował się do stanowiska organu pierwszej instancji zawartego w "Arkuszu odwoławczym", zaś w dniu 11 września 2013 r. doręczono mu postanowienie o wyznaczeniu 7-dniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. W takiej sytuacji, zdaniem Sądu przyjmując zasadę, że od strony postępowania należy oczekiwać i wymagać szczególnej staranności w zakresie prowadzenia swoich spraw, dłuższa nieobecność w miejscu zamieszkania winna skutkować co najmniej podjęciem próby zasięgnięcia informacji w organie na temat aktualnego stanu postępowania, które strona zainicjowała. Ponadto Skarżący wiedząc, iż będzie przebywać poza miejscem zamieszkania, jak również w związku z przedłużającą się chorobą ojca, mógł wskazać czasowy adres do korespondencji, bądź też pełnomocnika do odbioru korespondencji na ten okres. Skarżący powinien też zdawać sobie sprawę, że w toku postępowania z jego udziałem może zostać do niego skierowana korespondencja, która będzie wymagała podjęcia przez niego określonych czynności w wymaganym prawem terminie procesowym oraz, że naruszenie tego terminu może pociągnąć za sobą negatywne dla niego skutki procesowe. Winien zatem zawczasu zabezpieczyć się przed takimi skutkami, uświadamiając wszystkim domownikom wagę problemu i konieczność dokładnego sprawdzania skrzynki pocztowej, oraz odnotowania wpływu wszelkiej korespondencji, w tym zawiadomień o próbie doręczenia korespondencji (awiza). Inaczej mówiąc Skarżący powinien zadbać o to, by wskutek jego czasowej nieobecności w miejscu zamieszkania nie nastąpiły negatywne dla niego skutki procesowe związane np. z nieodbieraniem korespondencji. Natomiast sam fakt czasowego przebywania Skarżącego poza miejscem stałego zamieszkania, nie może wyłączać zawinienia w uchybieniu terminu do wniesienia skargi. Sąd zauważa również w tym miejscu, że z akt administracyjnych sprawy wynika, iż żona Skarżącego zamieszkuje pod tym samym adresem, który wskazał do korespondencji. Jednakże Skarżący nie wyjaśnia w swoim wniosku, czy jego żona przebywała pod wskazanym adresem w czasie kiedy organ odwoławczy podjął próbę doręczenia Skarżącemu zaskarżonej decyzji, czy też może akurat przebywała poza miejscem zamieszkania. Skarżący nie wyjaśnia też, czy w tym czasie pod wskazanym adresem przebywały inne osoby, które ewentualnie mogłyby odebrać kierowaną do Skarżącego korespondencję. Ponadto Skarżący nie uprawdopodobnił w niniejszej sprawie w żaden sposób swojego wyjazdu do S. celem sprawowania opieki nad chorym ojcem, ani że jego wyjazd w celu opieki nad ojcem nastąpił w sposób na tyle nagły, że nie mógł poczynić starań w celu zapewnienia sobie skutecznego doręczania korespondencji, podczas jego nieobecności w miejscu zamieszkania. W związku z powyższym, w ocenie Sądu, nie sposób uznać, iż Skarżący dołożył wszelkich możliwych starań aby dochować terminowi do wniesienia skargi na ww. decyzję. W tym stanie rzeczy, mając na uwadze fakt, iż zdaniem Sądu, okoliczności podniesione przez Skarżącego, nie uprawdopodobniają braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi, Sąd na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a orzekł, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło