III SA/Wa 219/10
PostanowienieWSA w Warszawie2010-06-12
Skład orzekający: Agnieszka Grzelak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, która posiada znaczący kapitał zakładowy, środki trwałe, zysk za poprzedni rok obrotowy oraz bieżące wpływy na rachunek bankowy, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, mimo posiadania zobowiązań finansowych?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych dla osoby prawnej nie może zostać uwzględniony, jeśli strona wykazuje znaczące wpływy na rachunek bankowy, które znacznie przewyższają wysokość wymaganych kosztów sądowych, a także posiada znaczne środki trwałe i należności, nawet jeśli jednocześnie posiada zobowiązania finansowe. Obowiązek spłaty zobowiązań nie wyklucza partycypowania spółki w kosztach postępowania, które traktowane są na równi z innymi koniecznymi wydatkami.Stan faktyczny
Spółka B.Sp. z o.o. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, powołując się na przejściowe trudności finansowe i brak możliwości zbycia nieruchomości obciążonej hipoteką przymusową. Spółka przedstawiła oświadczenie o majątku i dochodach, wskazując na wysoki kapitał zakładowy, wartość środków trwałych, zysk za rok 2008 oraz środki na rachunkach bankowych, a także zadłużenie. Po wezwaniu przez sąd, spółka przedłożyła wyciągi bankowe i bilanse. Sąd rozpoznał wniosek, biorąc pod uwagę przedstawione dokumenty.Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Agnieszka Grzelak po rozpoznaniu w dniu 12 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi B.Sp. z.o.o. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] listopada 2009 r. Nr [...] w przedmiocie uchylenia i przekazania do ponownego rozpoznania decyzji w sprawie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za listopad 2007 oku postanawia odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych
B.Sp. z o.o– dalej "skarżąca" lub "spółka", wniosła do Sądu o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Uzasadniając wniosek wskazała, że z uwagi na przejściowe trudności finansowe w regulowaniu bieżących zobowiązań, spółka nie jest w stanie ponieść kosztów wpisu sądowego. Spółka nie ma możliwości obecnie osiągania dochodów z prowadzonej działalności gospodarczej Oświadczyła, że na nieruchomości w O., której jest właścicielem ustanowiona została hipoteka przymusowa w celu zabezpieczenia należności z tytułu podatku od towarów i usług za 2007 r. Spółka zatem nie może zbyć tej nieruchomości w celu uzyskania środków na poniesienie opłaty sądowej.
W oświadczeniu o majątku i dochodach skarżąca wskazała kapitał zakładowy w wysokości 4.902.200,00 zł, wyjaśniła również, że posiada środki trwałe o wartości 10.907.513,54 zł., za rok 2008 wykazała zysk w wysokości 111.087,02 zł, a na rachunkach bankowych zgromadziła kwotę w wysokości 23.486,56 zł oraz kwotę 20,02 euro. Oświadczyła również, że na pozostałych rachunkach posiada zadłużenie w kwotach 1.406,45 zł oraz 22,44 euro. Ponadto Skarżąca oświadczyła, że w 2009 r. przeprowadziła prace remontowe na nieruchomości w O. na kwotę 610.000,00 zł.
Wykonując wezwanie referendarza sądowego WSA w Warszawie skarżąca nadesłała wyciągi za rachunków bankowych oraz bilans spółki za 2007 i 2008 r.
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwaną dalej p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, a może zostać przyznane, gdy osoba prawna wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 2 pkt 1 p.p.s.a.).
Prawo pomocy w zakresie częściowym stosownie do art. 245 § 3 p.p.s.a. obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie pełnomocnika. Sąd może zwolnić osobę prawną z części kosztów postępowania, jeśli wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na pełne ich poniesienie (art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a.).
W rozpoznawanej sprawie strona skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, gdyż wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych.
Przystępując do rozpoznania wniosku, przypomnieć należy, że co do zasady, każdy, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki, obowiązany jest do ich uiszczenia (art. 211 p.p.s.a.). Celem instytucji prawa pomocy jest natomiast zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. Przyznanie lub odmowa przyznania prawa pomocy winna wynikać z wzajemnej oceny dwóch elementów: kosztów, jakie musi ponieść strona na poczet prowadzonego postępowania i jej aktualnej kondycji finansowej.
Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy, wysokość kosztów sądowych, które na obecnym etapie postępowania stanowi wpis od skargi w wysokości 500 zł oraz stan faktyczny sprawy, należy stwierdzić, iż w sprawie brak jest podstaw dla pozytywnego załatwienia wniosku strony.
Nadesłane wyciągi bankowy przedstawiający stan na rachunku w Banku [...] za okres od 1 listopada 2009 r. do 28 lutego 2010 r. wskazują, iż w okresie tym na konto Skarżącej wpłynęły kwoty w wysokości za listopad 2009 r. 9.177,08 zł, za grudzień 2009 r. 98.460,21 zł, za styczeń 2010 r. 178.593,45 zł oraz za luty 2010 r. 33.650,15 zł ., kwoty te –jak wynika z wyciągu - zostały rozdysponowane na zapłatę różnych należności. Zauważyć należy, że miesięczne wpływy na konto skarżącej znacznie przewyższają wysokość wymaganych w sprawie kosztów wpisu sądowego. Natomiast fakt, że skarżąca posiada zobowiązania finansowe nie może stanowić okoliczności przesądzającej o przyznaniu prawa pomocy. Koszty sądowe należy bowiem traktować na równi z innymi niezbędnymi wydatkami.
Ponadto bilans sporządzony na dzień 31 grudnia 2008 r. wskazuje, że spółka posiadała należności w wysokości 8.149.261,26 zł Z drugiej strony ciążą na niej zobowiązania w wysokości 20.209.295,40 zł, ale obciążające ją zobowiązania nie oznaczają, że nie dysponuje ona kwotą wystarczającą do zapłaty wpisu sądowego. Zgodnie z przedstawionym bilansem, skarżąca zgromadziła również środki pieniężne w kasie i na rachunkach bankowych w wysokości 100.106,73 zł. Bilans za 2009 r. nie został przedłożony.
Skarżąca prowadzi działalność gospodarczą i jak wynika z wyciągu z rachunku bankowego uzyskuje z tego tytułu przychody. Skarżąca zatem nie wykazała, że nie posiada środków na uiszczenie wpisu należnego od skargi. Podkreślić należy, że zobowiązania wskazane przez spółkę nie korzystają z pierwszeństwa zaspokojenia przed należnościami z tytułu wpisu od skargi, co oznacza, że obowiązek spłaty zobowiązań kontrahentom, nie wyklucza partycypowania spółki w kosztach postępowania. Koszty sądowe jako należności budżetu państwa należy uiszczać na równi z innymi koniecznymi wydatkami obciążającymi skarżącą, a warunkiem przyznania stronie prawa pomocy w zakresie częściowym jest wykazanie przez skarżącą, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało postanowić jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło