III SA/Wa 2190/12
PostanowienieWSA w Warszawie2012-08-21
Skład orzekający: Lucyna Kaligowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika może zostać uwzględniony, jeśli strona nie wykonała wezwania sądu do uzupełnienia dokumentacji i wyjaśnień dotyczących jej sytuacji majątkowej i dochodów?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika podlega odmowie, jeśli strona nie wykonała wezwania sądu do uzupełnienia dokumentacji i wyjaśnień dotyczących jej sytuacji majątkowej i dochodów. Brak wykazania przez stronę, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 PPSA, skutkuje oddaleniem wniosku.Stan faktyczny
Skarżący M. M. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Wskazał, że jego dochodem jest emerytura w kwocie 1.387 zł, a wydatki wynoszą 1.040 zł, w tym zajęcie komornicze. Referendarz sądowy wezwał skarżącego do uzupełnienia dokumentacji, jednak skarżący nie wykonał tego wezwania. W związku z tym wniosek został rozpatrzony negatywnie.Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Lucyna Kaligowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 21 sierpnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej postanawia odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie
Skarżący M. M. zwrócił się na formularzu PPF o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika, wskazując, że jest [...] i mieszka sam. Skarżący ma [...] lata i przeszedł [...] . Poza mieszkaniem komunalnym, z którego został eksmitowany nie posiada żadnego majątku. Źródłem utrzymania Skarżącego jest emerytura w kwocie 1.387 zł. Wydatki wynoszą natomiast 1.040 zł. Do wydatków tych Skarżący zaliczył czynsz 460 zł, światło i gaz 180 zł, leki 50 zł oraz zajęcie komornicze 350 zł.
Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje:
Skarżący ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika. Dla pozytywnego w tej kwestii rozstrzygnięcia konieczne jest spełnienie przesłanki, o jakiej mowa w art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej powoływanej jako: "p.p.s.a.". Zgodnie z tym przepisem Sąd przyznaje prawo pomocy osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Treść art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. jednoznacznie wskazuje, że istnienie powyższej przesłanki powinna wykazać strona ubiegająca się o prawo pomocy. Powinna ona zatem przedstawić swoją sytuację rodzinną, majątkową i dochody w taki sposób, by z przedłożonych przezeń dowodów i złożonych wyjaśnień wynikało, iż mimo ograniczenia wydatków do minimum niezbędnego dla zaspokojenia potrzeb życiowych, nie jest w stanie zaoszczędzić środków na koszty sądowe.
Oceniając wniosek Skarżącego z punktu widzenia powyższej przesłanki referendarz sądowy uznał, że nie zasługuje on na uwzględnienie. Skarżący nie wykonał bowiem wezwania referendarza sądowego z 30 lipca 2012 r. Tymczasem zgodnie z art. 255 p.p.s.a. wezwanie takie kieruje się do strony wówczas, gdy jej oświadczenie zawarte we wniosku okaże się być niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości. W takiej sytuacji strona obowiązana jest złożyć w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego. Jest to rodzaj dodatkowego postępowania dowodowego, w którym sąd ma możliwość uzupełnienia danych z wniosku oraz określenia w sposób pełny i klarowny stanu majątkowego strony. Konstrukcja art. 255 p.p.s.a. zakłada więc obowiązek współpracy strony z sądem. Niedopełnienie tego obowiązku może w konsekwencji skutkować niewykazaniem, że strona nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania w rozumieniu art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Nie wiadomo bowiem chociażby czy w związku z eksmisją z zajmowanego lokalu Skarżący reguluje bieżące należności z tym lokalem związane. Ma to istotne znaczenie dla ustalenia wysokości ponoszonych przezeń wydatków, a w dalszej kolejności ustalenia relacji osiąganych dochodów do tychże wydatków. Zwłaszcza, że sam tylko czynsz i opłaty za energię i gaz pochłaniają – według oświadczenia Skarżącego – 640 zł, co przy deklarowanym dochodzie wynoszącym 1.387 zł brutto jest sumą znaczącą. Nie jest też jasne czy Skarżący korzysta ze świadczeń z pomocy społecznej.
W tej sytuacji nie można przyjąć, że Skarżący dołożył wszelkich starań, by w sposób pełny zobrazować swoją sytuację finansową, a w konsekwencji wykazać zasadność złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Z tych względów – mimo że kwota wymaganych na obecnym etapie postępowania wpisów od dwóch skarg wynosi łącznie 1.000 zł, wniosek Skarżącego należy załatwić odmownie. Decydując o przyznaniu prawa pomocy referendarz sądowy nie może bowiem opierać się wyłącznie na, niezweryfikowanych dokumentami źródłowymi, oświadczeniach Skarżącego. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło