III SA/Wa 2191/11

PostanowienieWSA w Warszawie2011-08-19

Skład orzekający: Marcin Piłaszewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu przed sądem administracyjnym może zostać uwzględniony na podstawie wykazania niezdolności do poniesienia kosztów bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zwolnienie od kosztów sądowych może być przyznane osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny. W przedstawionej sprawie, mając na uwadze sytuację zdrowotną, rodzinną oraz materialną skarżącego, stwierdzono jego niezdolność do ponoszenia kosztów sądowych, co uzasadnia zwolnienie od tych kosztów.
Stan faktyczny
Skarżący P. N. wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu dotyczącym decyzji Dyrektora Izby Skarbowej o umorzeniu postępowania w zakresie zaległości podatkowych za 2007 rok. Skarżący przedstawił, że jest całkowicie niezdolny do pracy i samodzielnej egzystencji, otrzymuje rentę, utrzymuje rodzinę złożoną z żony i dwójki dzieci, a żona jest bezrobotna i niezdolna do pracy. Ponosi także znaczne wydatki związane z leczeniem i utrzymaniem rodziny. Nie posiada majątku, który mógłby pokryć koszty postępowania.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącego od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 sierpnia 2011 r. po rozpoznaniu wniosku P.N. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi P. N. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2011 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w zakresie umorzenia zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 r. oraz odmowy umorzenia zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 r. p o s t a n a w i a zwolnić skarżącego od kosztów sądowych 1) Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej u.p.p.s.a, stronie może być przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym albo zwolnienie od kosztów sądowych lub ustanowienie pełnomocnika (art. 245 § 3 u.p.p.s.a.). Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, o który wnioskuje strona – tj. zwolnienia od kosztów sądowych - następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a.). Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje natomiast zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego i następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 245 § 2 u.p.p.s.a.). Zasadą przyjętą przez ustawodawcę w postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest odpłatność za wnoszone do sądów środki prawne. 2) P. N., dalej jako skarżący lub strona, wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych w formularzu PPF z 12 lipca 2011 r. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że: - prowadzi działalność gospodarczą od 2001 r. do 2009 r.; - w latach 2006 – 2009 strona przebywała na zwolnieniach lekarskich ze względu na niezdolność do pracy; - 4 sierpnia 2009 r. Komisja Lekarska ZUS orzekła o całkowitej niezdolności do pracy P. N. i niezdolności do samodzielnej egzystencji; - strona uzyskuje rentę w wysokości 1466,85 zł brutto, z której utrzymuje się skarżący, jego żona i dwójka dzieci; małżonka strony jest zarejestrowana jako osoba bezrobotna, nie jest w stanie wykonywać pracy ze względu na wskazane dolegliwości chorobowe i opiekę nad małym dzieckiem; żona strony uzyskuje zasiek dla bezrobotnych w wysokości 466,20 zł brutto; - strona ponosi miesięczne wydatki na lekarstwa związane z przeszczepem nerki, dojazdy do lekarza, wizyty u lekarza, mieszkanie, energię elektryczną, gaz, koszty kształcenia dzieci; - strona nie posiada wartościowych ruchomości i nieruchomości, których zbycie umożliwiłoby sfinansowanie kosztów postępowania; - zamieszkuje w mieszkaniu teścia na podstawie umowy użyczenia. Sygn. akt III SA/Wa 2191/11 Skarżący załączył do formularza orzeczenie komisji lekarskiej ZUS, decyzję o wykreśleniu z ewidencji działalności gospodarczej, odcinek renty. 3) Skarżący, w wykonaniu wezwania referendarza sądowego z 3 sierpnia 2010 r., przekazał odpisy deklaracji podatkowych, fakturę VAT dokumentującą wydatki na poratowanie zdrowia, wyciąg z rachunku bankowego. 4) Referendarz sądowy wskazuje, że jedynym kosztem sądowym wymaganym w sprawie jest 500,- zł należne z tytułu wpisu od skargi do sądu. Mając na względzie zestawienie wysokości uzyskiwanych przez stronę środków z wysokością przeciętnych kosztów utrzymania, jak też uznając świadomość odpowiedzialności strony, o której mowa w rubryce 13 formularza PPF i uprawnienia wynikającego z art. 249 u.p.p.s.a., referendarz sądowy, zadecydował, na tym etapie postępowania, uznać niezdolność skarżącego do pokrywania kosztów sądowych w zakresie wyrażonym w sentencji. Zdaniem referendarza sądowego, z uwagi na wykazaną sytuację zdrowotną strony oraz wykazaną sytuację rodzinną, tj. obowiązek sprawowania opieki nad dwójką dzieci i niemożność podjęcia pracy zarobkowej przez żonę strony, należało uznać niezdolność strony do ponoszenia kosztów w sprawie. Zdaniem referendarza sadowego akt sprawy nie wynika, by sytuacja majątkowa strony miała poprawić się w najbliższym czasie. 5) Z tego powodu, referendarz sądowy, na podstawie art. 243 § 1, art. 245 § 1, § 3, art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a., orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło