III SA/Wa 2194/20

WyrokWSA w Warszawie2024-04-24

Skład orzekający: Jacek Kaute, Dariusz Czarkowski, Agnieszka Sułkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy jest związany danymi zawartymi w ewidencji gruntów i budynków przy ustalaniu wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości i podatku leśnym, nawet jeśli dane te budzą wątpliwości strony?
Ratio decidendi
Organ podatkowy jest związany danymi wynikającymi z ewidencji gruntów i budynków, które mają moc dokumentu urzędowego. Dopóki dane te nie zostaną zmienione w trybie przewidzianym prawem, organy podatkowe nie mogą samodzielnie korygować ani kwestionować zapisów w ewidencji w ramach postępowania podatkowego. W związku z tym, ustalenie zobowiązania podatkowego na podstawie danych z ewidencji, nawet jeśli strona podnosi zarzuty o ich niezgodności z rzeczywistością, jest prawidłowe.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego na rok 2020 w podatku od nieruchomości i podatku leśnym dla skarżącej i jej męża. Organ pierwszej instancji ustalił zobowiązanie na podstawie danych z ewidencji gruntów i budynków, uwzględniając powierzchnię budynków mieszkalnych i lasu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. Skarżąca zarzuciła nienależyte ustalenie stanu faktycznego, wskazując na istnienie nieistniejącego budynku i błędy w powierzchni działek. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że organy były związane danymi z ewidencji.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jacek Kaute, Sędziowie sędzia WSA Dariusz Czarkowski (sprawozdawca), asesor WSA Agnieszka Sułkowska, Protokolant sekretarz sądowy Anna Skorupska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 kwietnia 2024 r. sprawy ze skargi B. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] sierpnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości łącznego zobowiązania pieniężnego na 2020 r. oddala skargę. Wójt Gminy S. decyzją z dnia [...] stycznia 2020 r. ustalił B. W. ("Skarżąca") i D. W. ("Uczestnik") łączne zobowiązanie pieniężne na rok 2020 w kwocie 124,00 zł. Za podstawę opodatkowania: podatkiem od nieruchomości przyjęto budynki mieszkalne o pow. 208.38 m2 opodatkowane stawką 0,56 zł, podatkiem leśnym, las o pow. 0,1739 ha opodatkowany stawką 42,2356 zł. W odwołaniu Skarżąca wyjaśniła, że jest współwłaścicielem działek nr ewid. [...] i [...] od 2009 r. i wcześniej nie otrzymywała decyzji podatkowych. Po śmierci ojca zmieniła się jedynie wielkość udziału. Tymczasem Wójt Gminy S. doprowadził do sytuacji, że następcom prawnym po zmarłym A. W. dopisano część publicznej drogi gminnej, łącznie z chodnikiem i nawierzchnią asfaltową jezdni. Ponadto Wójt zażądał aby to podatniczka w deklaracji określiła wielkość przekazanych jej powierzchni użytków i obiektów budowlanych znajdujących się na przypisanym jej bezpodstawnie terenie gminnym. D. W. przyłączył się do wskazanego wyżej odwołania podnosząc, że znane są organowi błędy pisarskie oraz stale nowo ujawniane rozbieżności w prowadzonej przez Starostę S. powiatowej ewidencji gruntów. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. decyzją z dnia [...] sierpnia 2020 r. utrzymało w mocy decyzję Organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji Kolegium powołało się na art. 1, art. 4 ust. 1, art. 6 ust. 2, art. 6a ustawy z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 888, ze zm., dalej: "u.p.l."), art. art. 2 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1170 ze zm., dalej: "u.p.o.l."), art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne, (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 725 z zm., dalej: "p.g.k.") i stwierdziło, że w dniu 20 grudnia 2019 r. do Urzędu Gminy S. wpłynęło "Zawiadomienie o zmianie z dnia [...] grudnia 2019 r" nr zmiany [...] dla działek nr ewid. [...] i [...]. Zmiana dotyczyła stanu właścicieli. Po zmianie współwłaścicielami wymienionych działek są: Skarżąca i D. A. W. Działkę nr [...] stanowią użytki rolne zabudowane, oznaczone symbolem B-LsV, o pow. 0,0865 ha. Działkę nr ewid. [...] stanowią użytki rolne zabudowane oznaczone symbolem B-LsV, o pow. 0,0219 ha i lasy oznaczone symbolem LsV o pow. 0,0655 ha. Na działce nr ewid. [...] posadowiony jest budynek mieszkalny, dwukondygnacyjny o pow. zabudowy 140 m2 oraz budynek mieszkalny jednokondygnacyjny o pow. zabudowy 11m2. W związku z tym współwłaściciele nieruchomości, na podstawie wskazanych wyżej przepisów, zobowiązani byli do złożenia informacji o lasach i nieruchomościach, w terminie 14 dni od daty zmiany w ewidencji gruntów i budynków. Podatnicy z tego obowiązku nie wywiązali się. W związku z tym Wójt Gminy S. pismami z dnia 3 grudnia 2019 r. wezwał podatników do złożenia w terminie 7 dni od daty otrzymania wezwania wypełnionych informacji w sprawie podatku od nieruchomości oraz w sprawie podatku leśnego. W dniu 28 stycznia 2020 r. do organu wpłynęły "Informacja o nieruchomościach i obiektach budowlanych IN-1 i Informacja o lasach IL-1, złożone przez D. W. W Informacjach tych podatnik do opodatkowania wykazał: - budynki mieszkalne o wysokości pow. 2,2 m - o pow. użytkowej 208,38 m2, - lasy oznaczone symbolem LsV o pow. 0,0655 ha i o pow. 0,1084 ha / tj. łącznie 0,1739 ha/. Z decyzji Organu I instancji wynika, że do opodatkowania przyjęto: - podatkiem od nieruchomości: budynki mieszkalne o pow. 208,38 m2, opodatkowane stawką 0,56 zł, - podatkiem leśnym: las o pow. 0,1739 ha /0,0865 +0.0219 + 0,0655/ opodatkowany stawką 42,2356 zł. W ocenie Organu odwoławczego dane zawarte w ewidencji gruntów są zgodne z danymi złożonymi w Informacjach przez D. W. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżąca zarzuciła nienależyte ustalenie stanu faktycznego co może być skutkiem prostych błędów pisarskich lub może wynikać z ukrywania przez Organ administracji swoich wcześniejszych działań. Skarżąca zwróciła uwagę, że z zaskarżonej decyzji wynika, że istnieje wiele budynków mieszkalnych natomiast zdaniem Skarżącej istnieje tylko jeden budynek mieszkalny. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. podtrzymało stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi. Na rozprawie w dniu 10 kwietnia 2024 r. Uczestnik postępowania D. W. oświadczył, że decyzje podatkowe zostały wydane na podstawie dokumentów poświadczających nieprawdę w zakresie budynku, który nie istnieje i nie istniał (budynek 11 metrowy). Fałszerstwa te mają charakter kaskadowy. Dodatkowo uczestnik wskazuje, że ewidencja wykazuje nieprawidłowości w zakresie powierzchni działek, powierzchnia działki [...] jest mniejsza niż wynikało to z księgi wieczystej i aktu notarialnego na dzień, gdy wzywano uczestnika do Urzędu Gminy i okazywał dokument z ksiąg wieczystych. D. W. podniósł, że jeśli przyjąć, że jest opodatkowany budynek (fikcyjny) to należałby uwzględnić drogę z asfaltem do opodatkowania. Uczestnik wskazał, że kwestionuje fałsz ewidencji (na dokumentach). Skarżąca podniosła, że nie zgadza się ilość budynków mieszkalnych. Na pytanie oświadczyła, że łączna powierzchnia zadeklarowana zgadza się ze stanem faktycznym. Uczestnik wskazał, że informacja została wymuszona. Skarżąca podniosła, że informacja o przydzieleniu drogi i pasa drogowego została ukryta w ewidencji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492, ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 cytowanego przepisu stanowi, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634; dalej: p.p.s.a.) wynika, że sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto, stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, albo stwierdza ich wydanie z naruszeniem prawa. Zgodnie natomiast z art. 151 p.p.s.a. w razie nieuwzględnienia skargi sąd ją oddala. Przy tym z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a. tejże kontroli legalności dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Działając w tak zakreślonych granicach należy stwierdzić, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Kwestią sporną pomiędzy stronami jest zaliczenie do podstawy opodatkowania w podatku od nieruchomości powierzchni budynku o powierzchni 11 m2 oraz działki [...]. W ocenie Skarżącej stan faktyczny sprawy został ustalony nieprawidłowo, w rzeczywistości do opodatkowania przyjęto nieistniejący budynek. Skarżąca wskazała także na nieprawidłowości w zakresie powierzchni działek. W ocenie Organów podatkowych dane zawarte w ewidencji gruntów są zgodne z danymi złożonymi w informacjach przez D. W., a w związku z tym zobowiązanie pieniężne na 2020 r. zostało ustalone prawidłowo. Przechodząc do rozważań należy przede wszystkim wskazać, że zgodnie z art. 3 ust. 1 u.p.o.l, podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące: - właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych, z zastrzeżeniem ust. 3; - posiadaczami samoistnymi nieruchomości lub obiektów budowlanych; - użytkownikami wieczystymi gruntów; - posiadaczami nieruchomości lub ich części albo obiektów budowlanych lub ich części, stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli posiadanie: a) wynika z umowy zawartej z właścicielem, Agencją Własności Rolnej Skarbu Państwa lub z innego tytułu prawnego, z wyjątkiem posiadania przez osoby fizyczne lokali mieszkalnych niestanowiących odrębnych nieruchomości, b) jest bez tytułu prawnego (...). Natomiast zgodnie z art. 2 ust. 1 i 2 u.p.o.l, opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają: grunty, budynki lub ich części oraz budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, przy czym opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości nie podlegają użytki rolne lub lasy, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. Podstawę opodatkowania podatkiem od nieruchomości - w myśl art. 4 ust. 1 u.p.o.l - stanowi: 1) dla gruntów - powierzchnia; 2) dla budynków lub ich części - powierzchnia użytkowa; 3) dla budowli lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, z zastrzeżeniem ust. 4-6 - wartość, o której mowa w przepisach o podatkach dochodowych, ustalona na dzień 1 stycznia roku podatkowego, stanowiąca podstawę obliczania amortyzacji w tym roku, niepomniejszona o odpisy amortyzacyjne, a w przypadku budowli całkowicie zamortyzowanych - ich wartość z dnia 1 stycznia roku, w którym dokonano ostatniego odpisu amortyzacyjnego. W aktach sprawy znajduje się Zawiadomienie o zmianie z dnia [...] grudnia 2019r. nr zmiany [...] dla działek nr ewid. [...] i [...]. Zmiana dotyczyła stanu właścicieli. Po zmianie współwłaścicielami wymienionych działek są: Skarżąca i D. A. W. Działkę nr [...] stanowią użytki rolne zabudowane, oznaczone symbolem B-LsV, o pow. 0,0865 ha. Działkę nr ewid. [...] stanowią użytki rolne zabudowane oznaczone symbolem B-LsV, o pow. 0,0219 ha i lasy oznaczone symbolem LsV o pow. 0,0655 ha. Na działce nr ewid. [...] posadowiony jest budynek mieszkalny, dwukondygnacyjny o pow. zabudowy 140 m2 oraz budynek mieszkalny jednokondygnacyjny o pow. zabudowy 11m2. Ze złożonej Informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych IN-1 i Informacja o lasach IL-1, przez D. W. wynika, że do opodatkowania wykazał: budynki mieszkalne o wysokości pow. 2,2 m o powierzchni użytkowej 208,38 m2, lasy oznaczone symbolem LsV o powierzchni 0,0655 ha i o powierzchni 0,1084 ha tj. łącznie 0,1739 ha. Zgodnie z art. 21 ust. 1 p.g.k. podstawę wymiaru podatków i świadczeń oraz oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego jednolicie przyjmuje się, że dane wynikające z ewidencji - w szczególności w przypadku wymiaru podatku od nieruchomości - mają dla organu podatkowego charakter wiążący i nie mogą być przezeń samodzielnie korygowane w ramach postępowania podatkowego, bez zmiany tych wpisów w ewidencji gruntów (por. uchwała 7 sędziów NSA z dnia 27 kwietnia 2009 r., II FPS 1/09, publik. ONSA i WSA z 2009 r. Nr 5, poz. 88). Wyjątki od tej zasady związane są z sytuacjami, gdy informacje zawarte w tej ewidencji są sprzeczne z danymi zamieszczonymi w innych rejestrach publicznych, których pierwszeństwo (przed danymi ewidencyjnymi) wynika z regulujących ich prowadzenie bezwzględnie obowiązujących przepisów, lub też w przypadku, gdy posłużenie się wyłącznie danymi ewidencyjnymi musiałoby się wiązać z pominięciem przepisów zawartych w ustawie podatkowej, mających wpływ na wymiar podatku, np. gdy możliwe do zastosowania symbole ewidencyjne nie przewidują oznaczenia dla pewnych przedmiotów opodatkowania, wymienionych wprost w ustawie podatkowej (por. uchwała NSA z 18 listopada 2013 r. sygn. akt II FPS 2/13). Dane wynikające z ewidencji, wiążące dla organu podatkowego, mają moc dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 o.p., a ich podważenie w toku postępowania podatkowego nie jest dopuszczalne" (zob. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 16 grudnia 2015 r. sygn. akt I SA/G1 417/15). Prawidłowo zatem Organ ustalając łączne zobowiązanie pieniężne na 2020 r. w tej sprawie uznał się związany ewidencją gruntów i budynków stwierdzając w zaskarżonej decyzji, że dane zawarte w ewidencji gruntów są zgodne z danymi złożonymi w Informacjach przez D. W. Odnosząc się do zarzutów Skarżącej dotyczących nieistnienia budynku o powierzchni 11 m2 oraz różnicy w powierzchni działek należy wskazać, że aby podważyć treść zapisów ujętych w ewidencji, to Skarżąca powinna zainicjować stosowny tryb ich korekty, powołując się na to, że wpis w ewidencji gruntów odbiega od stanu rzeczywistego. Dopóki dane nie zostaną zmienione w ewidencji, organy podatkowe mają obowiązek wyliczenia podatku na ich podstawie i co do zasady nie są władne w toku postępowania podatkowego do kwestionowania, czy też korygowania zapisów w ewidencji gruntów i budynków (ww. wyrok NSA z 30 marca 2018 r.). Dlatego podnoszone przez Skarżącą argumenty nie mogły skutecznie podważyć legalności działania Organów podatkowych zobowiązanych ustalać wysokość zobowiązania pieniężnego w oparciu o dane ujawnione w ewidencji gruntów i budynków. W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie Organy podatkowe nie naruszyły przepisów prawa materialnego i prawidłowo określiły podstawę opodatkowania podatkiem od nieruchomości oraz podatkiem leśnym. W oparciu o fakt związania danymi wynikającymi z ewidencji gruntów i budynków Organy podatkowe dokonały właściwego ustalenia powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego oraz powierzchni lasu, stanowiących własność Skarżącej. Zdaniem Sądu, sposób gromadzenia i ocena materiału dowodowego dokonana w niniejszej sprawie była prawidłowa i realizowała zasady określone w art. 122 i art. 180 O.p. Organy działały na podstawie i w granicach obowiązującego prawa. Organ odwoławczy dokonał prawidłowej oceny argumentów przedstawianych przez Skarżącą. Postępowanie zostało przeprowadzone w sposób budzący zaufanie do tych organów, które działały na podstawie prawa i udzielały stronie niezbędnych informacji i wyjaśnień o przepisach prawa pozostających w związku z przedmiotem tego postępowania. Organy podatkowe wyjaśniły też Skarżącej zasadność przesłanek, którymi kierowały się przy załatwianiu sprawy. Zaskarżona decyzja odpowiada również wymogom art. 210 § 1 i 4 O.p. Sąd, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, nie dopatrzył się innych błędów w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia, ani też naruszeń przepisów postępowania mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę. Wszystkie orzeczenia sądów administracyjnych powoływane w niniejszym uzasadnieniu dostępne na stronie: www.orzeczenia.nsa.gov.pl.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło