III SA/Wa 2196/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Piotr Przybysz, Sędziowie sędzia WSA Matylda Arnold-Rogiewicz, sędzia WSA Ewa Izabela Fiedorowicz (sprawozdawca), po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 12 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi J.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] lipca 2021 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości łącznego zobowiązania pieniężnego na 2021 r. oddala skargę Przedmiotem skargi J.S. (dalej: strona lub skarżąca) jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. (dalej także jako SKO lub organ odwoławczy) z [...] lipca 2021 r. nr [...], w przedmiocie ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego na 2021 r. Z uzasadnienia powyższej decyzji wynikało, że Wójt Gminy O. (dalej także jako wójt lub organ pierwszej instancji) decyzją z [...] lutego 2021 r. ustalił dla skarżącej, właścicielki nieruchomości położonych w m. Z., gm. O., wymiar podatku leśnego za 2021 r. w wysokości 184,00 zł oraz podatku rolnego w wysokości 92,00 zł. Wójt wskazał, że wymiaru w formie łącznego zobowiązania pieniężnego na 2021 r. dokonano na podstawie danych z ewidencji podatkowej nieruchomości prowadzonej do celów wymiaru i poboru podatku od nieruchomości, podatku rolnego, podatku leśnego przez organ podatkowy oraz danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków, stosując stawki określone w obowiązujących przepisach. Skarżąca, w odwołaniu, nie zgodziła się z wysokością naliczonego zobowiązania podatkowego. Zarzuciła, że pogwałcono jej prawa poprzez sfałszowanie dokumentów dotyczących gruntów położonych w m. Z. o pow. 31,92 ha i Z. o pow. 8,20 ha. Odpowiedzialnością za te czyny obciążała pracowników Urzędu Gminy O. i Starostwa Powiatowego w O. oraz rodzinę S., G. i C. Podkreśliła, że o nieprawidłowościach tych informowała już przy wcześniejszych postępowaniach. Zdaniem strony, grunty jej brata zostały zawłaszczone przez rodzinę S., o których jej brat nie wiedział i płacił podatki. W związku z powyższym i z uwagi na zły stan zdrowia i trudną sytuację finansową strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji wójta w całości oraz przychylenie się do jej odwołania w całości. Wójt, w związku z powtarzającymi się zarzutami skarżącej, zażądał ze Starostwa Powiatowego w O. potwierdzenia stanu faktycznego posiadanego gospodarstwa (zawiadomienie o zmianach [...] z 13 października 2016 roku dołączone do odwołania w 2017 roku, 2018 roku, 2019 r.), które potwierdziło dane, znajdujące się w zbiorach organu pierwszej instancji. Do dnia orzekania przez organ w stanie gospodarstwa podatnika nie odnotowano żadnych zmian. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O., wymienioną na wstępie decyzją z [...] lipca 2021 r., na podstawie art. 1 i art. 2 ustawy z 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 570) oraz art. 220 § 2 w związku z art. 13 § 1 pkt 3, art. 233 § 1 pkt 1 w związku z art. 21 § 1 pkt 2 i § 5 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U.2020, poz. 1325 ze zm., dalej O.p.) oraz art. 1, art. 2 ust. 1, art. 3, art. 4, art. 6, art. 6a i art. 6c ust. 1 ustawy z 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 333, dalej ustawa o podatku rolnym), art. 1 ust. 1 i 2, art. ust. 1 pkt 1, art. 4, art. 4 ust. 1 art. 6 i art. 6a ustawy z 30 października 2002 r. o podatku leśnym (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 888 ze zm., dalej ustawa o podatku leśnym) oraz w oparciu o art. 21 ust. 1 ustawy z 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz.U.2020, poz. 2052 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Zdaniem organu odwoławczego, ewidencja gruntów i budynków jest urzędowym źródłem informacji, wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych, w tym w postępowaniach podatkowych. Dane zamieszczone w tej ewidencji mają dla organów podatkowych charakter wiążący, przez co nie mogą one samodzielnie czynić własnych ustaleń, które byłyby z nimi sprzeczne. W ocenie SKO, organ pierwszej instancji prawidłowo ustalił skarżącej wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego na 2021 rok w kwocie 276,00 zł, przy czym w toku postępowania dochował stawianych mu przepisami prawa wymogów proceduralnych. Organ odwoławczy argumentował, odnosząc się do akt sprawy, że stan faktyczny w odniesieniu do poprzedniego roku podatkowego nie uległ zmianie. Natomiast z zawiadomienia z 13 października 2016 r. wynika, że ostatnie zmiany w ewidencji gruntów i budynków obrębu Z. miały miejsce w 2004 r. Wpisu w ewidencji gruntów dokonano na podstawie orzeczenia Sądu Rejonowego w O. nr [...] z 2 października 2004 r., które wydano w wyniku działu spadku. Z wnioskiem o zmianę danych w ewidencji gruntów w żadnym wypadku nie może występować organ podatkowy (wójt), jak też nie jest uprawniony do dokonywania zmian w ewidencji gruntów. To na podatniku ciąży obowiązek doprowadzenia do zgodności danych z ewidencji gruntów ze stanem rzeczywistym, jeżeli strona twierdzi, że dane znajdujące się w ewidencji gruntów nie są prawdziwe, bądź też są błędne. W tej sytuacji podatnik powinien w odrębnym postępowaniu (w trybie określonym przepisami prawa geodezyjnego i kartograficznego) doprowadzić do ich zmiany/korekty. Strona, w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie powtórzyła argumenty, które podnosiła wcześniej w odwołaniu i wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji. Jej zdaniem, SKO pomija dowody, dołączane do odwołań, a potwierdzające - w jej ocenie - fałszerstwa urzędników urzędu gminy. Fałszowanie dokumentów wskazuje na celowe działanie urzędników, którzy zamiast jej pomóc i naprawić wyrządzone krzywdy złośliwie działają na jej niekorzyść. SKO w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Przedmiotem sporu w rozpoznawanej sprawie jest podstawa naliczenia łącznego zobowiązania pieniężnego na 2021 r. z tytułu podatku rolnego (w wysokości 92,00 zł) i podatku leśnego (w wysokości 184,00 zł). Skarżąca nie zgodziła się z wysokością naliczonego zobowiązania podatkowego w łącznej wysokości 276,00 zł, kwestionując dane znajdujące się ewidencji gruntów, które były podstawą wyliczenia podatku, wskazując, że nie mają one podstawy prawnej i są one dokonane na podstawie fałszerstw urzędników Gminy i innych osób trzecich i w ten sposób zostały pogwałcone jej prawa. W niniejszej sprawie należy podnieść, że analogiczne zarzuty skarżąca zawarła w swoim odwołaniu do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O., które dokonując analizy stanu fatycznego i prawnego nie dopatrzyło się naruszenia przepisów prawa materialnego, ani proceduralnego, przy wydawaniu decyzji przez organ pierwszej instancji. Sąd, badając obecnie podniesione w skardze zarzuty strony, stwierdził, że nie zasługiwały one na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 ustawy z 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (t. j. Dz. U. z 2020 r., poz. 333) opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza. Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku rolnym, podatek rolny za rok podatkowy wynosi od 1 ha przeliczeniowego gruntów, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 1 - równowartość pieniężną 2,5 q żyta, obliczone według średniej ceny skupu żyta za 11 kwartałów poprzedzających kwartał poprzedzający rok podatkowy. Średnią cenę skupu żyta, o której mowa w ust. 1, ustala się na podstawie komunikatu Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, ogłaszanego w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski", w terminie do dnia 20 października roku poprzedzającego rok podatkowy (ust. 2 tego przepisu). Podstawę opodatkowania podatkiem rolnym stanowi dla gruntów gospodarstw rolnych - liczba hektarów przeliczeniowych ustalana na podstawie powierzchni, rodzajów i klas użytków rolnych wynikających z ewidencji gruntów i budynków oraz zaliczenia do okręgu podatkowego. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji SKO szczegółowo wyjaśniło sposób wyliczenia podatku. Mianowicie, w rozpoznawanej sprawie średnia cena skupu żyta za okres 11 kwartałów poprzedzających kwartał poprzedzający rok podatkowy 2020 wyniosła 58,55 zł za 1 dt.za 1 dt. Z kolei w świetle art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku rolnym, zwalnia się z podatku rolnego użytki rolne klasy V, VI i VIz oraz grunty zadrzewione i zakrzewione ustanowione na użytkach rolnych. Z powyższego wynika, że organy podatkowe w sposób prawidłowy obliczyły podatek rolny (podlegający opodatkowaniu: pastwiska trwałe oznaczone symbolem PsIV o pow. 0,606 ha przeliczeniowego oraz rowy oznaczone symbolem W o pow. 0,024 ha przeliczeniowego) od 0,63 (0,606 + 0,024) ha przeliczeniowego, mnożąc powierzchnię gruntów przez równowartość pieniężną 2,5 q żyta (58,55 zł x 2,5 = 146,375 zł), w wysokości 92,00 zł (146,375 x 0,63 = 92,216 zł 92,00 zł), stosując jednocześnie ulgę podatkową na pozostałe użytki rolne. Przepis art. 6c powołanej powyżej ustawy stanowi natomiast, że osobom fizycznym, na których ciąży obowiązek podatkowy w zakresie podatku rolnego oraz jednocześnie w zakresie podatku od nieruchomości lub podatku leśnego dotyczący przedmiotów opodatkowania położonych na terenie tej samej gminy, wysokość należnego zobowiązania podatkowego pobieranego w formie łącznego zobowiązania pieniężnego ustala organ podatkowy w jednej decyzji (nakazie płatniczym). Odnosząc się do podatku leśnego, stwierdzić należy, iż zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawą z 30 października 2002 r. o podatku leśnym (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 888 z późn. zm.), podatek leśny od 1 ha, za rok podatkowy wynosi, z zastrzeżeniem ust. 3, równowartość pieniężną 0,220 m3 drewna, obliczaną według średniej ceny sprzedaży drewna uzyskanej przez nadleśnictwa za pierwsze trzy kwartały roku poprzedzającego rok podatkowy (należy dodać, że dla lasów wchodzących w skład rezerwatów przyrody i parków narodowych stawka podatku leśnego, o której mowa w ust. 1, ulega obniżeniu o 50%). Do kwoty tej nie wlicza się kwoty podatku od towarów i usług (ust. 2 tego przypisu). Średnią cenę sprzedaży drewna, o której mowa w ust. 1, ustala się na podstawie komunikatu Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, ogłaszanego w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski" w terminie 20 dni po upływie trzeciego kwartału (ust. 4 ww. przypisu). Średnia cena sprzedaży drewna, obliczona według średniej ceny drewna uzyskanej przez nadleśnictwa za pierwsze trzy kwartały 2019 r., wyniosła 196,84 zł za 1m3. Zatem organy podatkowe w sposób prawidłowy obliczyły podatek leśny od 7,51 ha gruntów, mnożąc powierzchnię lasu przez średnią cenę sprzedaży drewna (0,220 m3 x 196,84 zł = 43,3048 zł). Mając na uwadze powyższe należało stwierdzić, że organ odwoławczy w sposób prawidłowy zaakceptował ustalony prze organ pierwszej instancji podatek leśny od 7,51 ha lasu w wysokości 184,05 zł (7,51 ha x 43,3048 zł = 325,22 zł - przed uwzględnieniem ulgi podatkowej). Ponadto, co zasadnie podkreślono w zaskarżonej decyzji, stosownie do art. 21 ust. 1 ustawy z 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz.U.2020.2052 ze zm.) podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Powyższe oznacza, że ewidencja gruntów i budynków jest urzędowym źródłem informacji faktycznych, wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych, w tym w postępowaniach podatkowych. W rezultacie, dane zamieszczone w tej ewidencji mają dla organów podatkowych charakter wiążący, przez co nie mogą one samodzielnie czynić własnych ustaleń, które byłyby z nimi sprzeczne. O tym, że skarżąca jest podatnikiem podatku rolnego i leśnego - jest ona bowiem właścicielką gruntów rolnych, położonych w miejscowości Z. na terenie gminy O. - świadczy ewidencja gruntów i budynków. Zgodnie z tym, co wyjaśniono powyżej, na podstawie art. 21 ust. 1 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne, podstawę wymiaru podatków i świadczeń stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Z załączonych do akt wypisów z rejestru gruntów, prowadzonego przez Starostwo Powiatowe w O. wynika, że skarżąca jest właścicielką gruntów rolnych położonych w miejscowości Z. na terenie gminy O. o łącznej powierzchni 23,99 ha, w tym 16,48 ha użytków rolnych podlegających podatkowi rolnemu oraz 7,51 ha gruntów sklasyfikowanych symbolem LsVI podlegających podatkowi leśnemu (k.9 akt administracyjnych wypis z rejestru gruntów) . Z uwagi na to, że na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy o podatku rolnym użytki rolne klasy V, VI i VIz są zwolnione od podatku rolnego, do opodatkowania przyjęto tylko powierzchnię 0,6060 ha przeliczeniowych. Prawidłowo zatem organy podatkowe przyjęły, że w takiej sytuacji, zgodnie z przepisem art. 21 ust. 1 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne, podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczenia nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Odnosząc się do zarzutów skarżącej, jakoby dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków nie były zgodne ze stanem prawnym, albowiem dokumentacja, która stanowiła podstawę tych zapisów została sfałszowana oraz, że organ podatkowy, przed wydaniem decyzji podatkowej, powinien zweryfikować zawarte w ewidencji gruntów i budynków błędy oraz wyjaśnić rozbieżności i doprowadzić do ich usunięcia w ewidencji, należy powtórzyć, że zgodnie z powołanym przepisem art. 21 ust. 1 - Prawo geodezyjne i kartograficzne, a także art. 1 i art. 4 ustawy o podatku rolnym oraz art. 1 i art. 3 o podatku leśnym, organy podatkowe nie mogą dokonywać samodzielnych ustaleń co do wielkości gruntu. Powoływanie się przez skarżącą w postępowaniu podatkowym, że stanowiący jej własność grunt ma inną wielkość lub inne przeznaczenie, niż wynika to z ewidencji, nie ma wpływu na decyzję w przedmiocie podatku od nieruchomości. Istotne dla orzeczenia w przedmiocie podatku są bowiem tylko zapisy wynikające z ewidencji. Dopóki zapis taki nie zostanie zmieniony, jego treść jest dla organu podatkowego wiążąca (tak też WSA w Warszawie w prawomocnym wyroku z 9 lutego 2021 r., sygn. akt III SA/Wa 1311/20, w sprawie skarżącej dotyczącej ustalenia wysokości łącznego zobowiązania pieniężnego na 2020 r.). Stanowisko wyrażone w ww. wyroku, sąd orzekający w sprawie w pełni podziela i uznaje za własne. Podnieść także w tej sprawie należy, że organ podatkowy pierwszej instancji działając zgodnie z art. 165 § 5 pkt 1 O.p., nie ma obowiązku wszczęcia postępowania w formie postanowienia w sprawie ustalenia zobowiązań podatkowych, które zgodnie z odrębnymi przepisami, ustalane są corocznie, jeżeli stan faktyczny, na podstawie którego ustalono wysokość zobowiązania podatkowego za poprzedni okres, nie uległ zmianie. W rozpatrywanej sprawie przepis ten ma zastosowanie, albowiem stan faktyczny - według wyjaśnień i ustaleń organu podatkowego - nie zmienił się od 28 lipca 2004 r. Potwierdzają to również dołączone do akt sprawy dokumenty. W ocenie sądu orzekającego w tej sprawie, zarzuty zawarte w skardze należało uznać za bezzasadne, ewidencję gruntów i budynków oraz klasyfikację gruntów prowadzą starostowie. Dane zawarte w ewidencji podlegają aktualizacji wyłącznie z urzędu lub na wniosek właścicieli, co oznacza, że z wnioskiem o zmianę danych w ewidencji gruntów w żadnym wypadku nie może występować organ podatkowy (w tym przypadku wójt). Organ podatkowy nie jest uprawniony również do dokonywania zmian w ewidencji gruntów. Dokument ten i dane zawarte w tej ewidencji, zgodnie z art. 194 § 1 O.p. są dokumentem urzędowym i stanowią dowód tego, co zostało w nich stwierdzone. Podkreślić w sprawie należy, że wpisu w ewidencji gruntów dokonano na podstawie prawomocnego orzeczenia Sądu Rejonowego w O. nr [...] z [...] października 2004 r., które wydano w wyniku działu spadku. Dane zawarte w tej ewidencji, zgodnie z art. 194 § 1 O.p. są dokumentem urzędowym i stanowią dowód tego, co zostało w nich stwierdzone. W zaskarżonej decyzji SKO wyjaśniło także, że jeżeli podatnik kwestionuje dokument urzędowy, to powinien wystąpić z wnioskiem do właściwego organu (starosty) o dokonanie zmian w ewidencji. Nie może tego uczynić, jak już to wyjaśniono, z urzędu organ podatkowy. To po stronie skarżącej leży interes prawny i obowiązek wnioskowania do właściwego organu (starosty) o dokonywanie zmian w ewidencji gruntów i budynków. Z akt sprawy nie wynika, aby skarżąca podejmowała czynności zmierzające do dokonania takich zmian. Prezentowane okoliczności, które przedstawia skarżąca, nie mogły zostać uwzględnione, bowiem kwestionowanie dokumentu urzędowego (ewidencji gruntów i budynków) i dokonywanie w nim zmian wymaga odrębnego wniosku do właściwego organu (starosty). To na podatniku ciąży obowiązek doprowadzenia do zgodności tych danych ze stanem rzeczywistym (tak trafnie wyrok WSA w Warszawie z 4 października 2017 r., sygn. akt III SA/Wa 2388/16, wszystkie orzeczenia krajowych sądów administracyjnych powołane w niniejszym uzasadnieniu, dostępne są w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych CBOSA pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W sytuacji zatem, w której skarżąca twierdzi, że dane znajdujące się w ewidencji gruntów nie są prawdziwe, bądź też są błędne, to powinna w odrębnym postępowaniu (w trybie określonym przepisami ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne) doprowadzić do ich zmiany/korekty, jak prawidłowo wyjaśniono w zaskarżonej decyzji. Należy także wskazać, że dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy nie ma znaczenia sytuacja osobista i majątkowa skarżącej. Sąd jednocześnie uznał, że prezentowane przez skarżącą okoliczności, w tym informacje o dokonywaniu fałszerstw, nie mogą być uwzględnione, bowiem nie mają żadnej podstawy i nie są związane z postępowaniem podatkowym. W tym stanie rzeczy należało uznać, że organ podatkowy prawidłowo ustalił wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego na 2021 rok, wziął bowiem za podstawę dane wynikające z ewidencji gruntów. Mając na uwadze powyższe okoliczności oraz rozważania prawne, sąd orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie t.j. Dz.U.2022.329 z późn. zm.). Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15 zzs4 ust. 2 i 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 1842, przy uwzględnieniu zmiany wynikającej z art. 4 pkt 1 ustawy z dnia 28 maja 2021 r. (Dz.U.2021.1090) zmieniającej tą ustawę z dniem 3 lipca 2021 r.). Zgodnie z tymi przepisami w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 oraz w ciągu roku od odwołania ostatniego z nich wojewódzkie sądy administracyjne oraz Naczelny Sąd Administracyjny przeprowadzają rozprawę przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, z tym że osoby w niej uczestniczące nie muszą przebywać w budynku sądu. Przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. W okolicznościach niniejszej sprawy, uwzględniając brak możliwości przeprowadzenia rozprawy na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, Przewodnicząca Wydziału stwierdziwszy wypełnienie się powyższych warunków, skierowała sprawę do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (zarządzenie k.19).