III SA/Wa 221/13
WyrokWSA w Warszawie2013-09-13
Skład orzekający: Krystyna Kleiber, Ewa Radziszewska-Krupa, Beata Sobocha
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy doręczenie decyzji podatkowej osobie trzeciej (sąsiadowi) pod adresem, który nie jest adresem zamieszkania ani adresem do korespondencji strony, jest skuteczne i rozpoczyna bieg terminu do wniesienia odwołania?Ratio decidendi
Sąd uchylił postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania, uznając, że doręczenie decyzji podatkowej na niewłaściwy adres, nawet jeśli odebrała ją osoba trzecia (sąsiad), nie jest skuteczne. Skuteczne doręczenie jest warunkiem rozpoczęcia biegu terminu do wniesienia odwołania. Właściwy adres strony znajdował się w aktach administracyjnych.Stan faktyczny
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. postanowieniem stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez S. T. od decyzji Prezydenta W. ustalającej wymiar podatku od nieruchomości. Decyzja z marca 2010 r. została doręczona w trybie art. 149 Ordynacji podatkowej J. B. pod adresem w W. przy ul. [...], który nie był adresem zamieszkania ani do korespondencji Skarżącego. Odwołanie zostało złożone w listopadzie 2011 r. Skarżący podniósł, że decyzja została wysłana na niewłaściwy adres, a osoba odbierająca nie była jego domownikiem ani dozorcą.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2012 r., stwierdził, że uchylone postanowienie nie może być wykonane w całości, oraz zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz S. T. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Krystyna Kleiber (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, sędzia WSA Beata Sobocha, Protokolant starszy referent Iwona Choińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 września 2013 r. sprawy ze skargi S. T. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania 1) uchyla zaskarżone postanowienie, 2) stwierdza, że uchylone postanowienie nie może być wykonane w całości, 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz S. T. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Prezydent W., decyzją z dnia [...] marca 2010r. ustalił wymiar podatku od nieruchomości położonej w Warszawie przy ul. [...] na 2010 rok w kwocie 7.040 zł od jej współwłaścicieli Z. T. oraz S. T. - zwanego dalej "Skarżącym". Skarżący S. T. złożył odwołanie od decyzji.
Postanowieniem z dnia [...] listopada 2012r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., po przeprowadzeniu wstępnego badania odwołania wniesionego przez Skarżącego, stwierdziło uchybienie przez Skarżącego terminu do wniesienia odwołania.
W uzasadnieniu przedmiotowego postanowienia Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wskazało, że potwierdzenia odbioru, doręczenie Skarżącemu decyzji Prezydenta. W. z dnia [...] marca 2010r. nastąpiło w dniu 9 kwietnia 2010r., w trybie określonym w przepisie art. 149 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 5 poz.60), zgodnie z którym w przypadku nieobecności adresata w mieszkaniu, pisma doręcza się za pokwitowaniem pełnoletniemu domownikowi, sąsiadowi, lub dozorcy domu. W niniejszej sprawie decyzję z upoważnienia(co wskazano na zwrotnym potwierdzeniu odbioru) odebrał J. B., wobec czego zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego nastąpiło skuteczne doręczenie przedmiotowej decyzji Skarżącemu S. T. tymbardziej, iż przedmiotowa decyzja zawierała pouczenie o możliwości wniesienia od niej odwołania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. w terminie 14 dni od daty jej doręczenia. Natomiast nadanie przez Skarżącego przesyłki pocztowej zawierającej odwołanie nastąpiło w dniu 18 listopada 2011r.
W dalszej części uzasadnienia postanowienia Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. stwierdziło, że uchybienie ustawowego terminu powoduje bezskuteczność odwołania, czego następstwem jest ostateczność zaskarżonej decyzji. Oznacza to zdaniem wskazanego Organu, iż w takiej sytuacji nie może on rozpatrzeć wniesionego odwołania. Ponadto Organ zauważył, iż Skarżący nie złożył podania o przywrócenie terminu, o którym mowa w art. 162 § 2 Ordynacji podatkowej Powyższe zdaniem Organu skutkuje tym, iż organ odwoławczy stosownie do treści przepisu art. 228 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, stwierdza w formie postanowienia uchybienie terminowi do wniesienia odwołania.
Skarżący złożył skargę na opisane postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia. oraz przywrócenie mu terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta W..
W uzasadnieniu przedmiotowej skargi Skarżący wskazał, iż osobą która odebrała w jego imieniu przesyłkę pocztową zawierającą decyzję Prezydenta W. z dnia [...] marca 2010r., był J. B., który wedle relacji Skarżącego jest osobą w wieku 86 lat, cierpi na głuchotę i z uwagi na ciężką chorobę jego żony jest całkowicie pochłonięty sprawami związanymi ze stanem zdrowia swoim oraz jego żony. Skarżący wskazał również, iż przedmiotowa decyzja Prezydenta W. została przesłana pod niewłaściwy adres pod którym Skarżący faktycznie nie mieszka, skutkiem czego był brak możliwości osobistego jej odbioru przez Skarżącego. Skarżący podniósł również zarzut wadliwości doręczenia przedmiotowej decyzji w trybie art. 149 Ordynacji podatkowej z uwagi na fakt, iż J.B. który odebrał w imieniu Skarżącego tą decyzję nie jest ani domownikiem Skarżącego, ani dozorcą budynku, lecz na co dzień zamieszkuje i jest zameldowany w L..
W piśmie z dnia 25 stycznia 2013r., stanowiącym odpowiedź na powyższą skargę, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując jednocześnie zaprezentowane wcześniej stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu sprawy zważył, co następuje:
Na wstępie należy podkreślić, że zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a ocenie Sądu podlega zgodność wydanych aktów, w tym przypadku ostatecznego postanowienia administracyjnego z przepisami prawa, stosownie zaś do treści art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej jako "p.p.s.a." - Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Działając na podstawie wskazanej kognicji, Sąd uchylił zaskarżone postanowienie jako naruszające przepis art. 228 Ordynacji podatkowej, uznając skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania, za uzasadnioną. Sąd nie podzielił bowiem stanowiska Samorządowego Kolegium Odwoławczego zawartym w zaskarżonym postanowieniu, że odwołanie od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] marca, ustalającej wymiar podatku od nieruchomości przy ul. [...], Skarżący złożył z naruszeniem terminu do wniesienia odwołania.
Sąd stwierdza, że decyzja o wymiarze podatku od nieruchomości za 2010 rok została skierowana do Skarżącego w dniu 3 kwietnia 2010 r. - pieczęć urzędu pocztowego na potwierdzeniu odbioru przesyłki, na adres [...] W., ul.[...]. Odbiór decyzji potwierdził J.B., jak wskazano na potwierdzeniu odbioru przesyłki "z upoważnienia". W decyzji znajduje się pouczenie, że przysługuje od niej odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. za pośrednictwem Prezydenta. W. w terminie 14 dni od daty doręczenia. Odwołanie zostało złożone w dniu 18 listopada 2011 r., drogą pocztową.
W piśmie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia 5 stycznia 2012 r., Skarżący między innymi wyjaśnił, że decyzja była skierowana na adres w W. przy ul. [...] pod którym to adresem prowadził działalność gospodarczą, którą jednakże zakończył przez wyrejestrowanie w 2007 r. Następny adres w K. wskazał w odwołaniu od innej decyzji Prezydenta W. z dnia [...] sierpnia 2011 r.
Sąd dokonując analizy akt administracyjnych stwierdził, że Skarżący w informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych ze stycznia 2011 r. (przy piśmie przewodnim Skarżącego z dnia 31 stycznia 2011 r.) wskazał adres w W. przy ul. [...]. W informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych z 18 marca 2011 r. wskazał w rubryce - adres podatnika - W. ul. [...], a jako adres zamieszkania i do korespondencji K., ul. [...].
Oznacza to, że Prezydent W. przekazał decyzję wymiarową z dnia [...] marca 2010 r. na adres, który nie został wskazany w aktach podatkowych jako adres Skarżącego, tak zamieszkania jak i korespondencyjny. Sąd przyjął wyjaśnienia Skarżącego zawarte w skardze oraz złożone na rozprawie, że adres w W. przy ulicy T. był adresem pod którym Skarżący prowadził działalność gospodarczą, którą zakończył i wyrejestrował firmę w 2007 r., a mężczyźnie o nazwisku "B." nie udzielił upoważnienia do odbioru korespondencji. W skardze podał, że osoba ta nie była i nie jest jego domownikiem ani też dozorcą domu. Sąd wyjaśnia też, że odwołanie od decyzji zawiera adres w K. jak też, że taki adres posiadały załączone do odwołania dokumenty, w tym odwołanie od decyzji określających podatek od nieruchomości za 2008 i 2009 rok z dnia 2 lutego 2009 r.
Sąd przypomina, że przepis art. 149 Ordynacji podatkowej zawiera możliwość doręczenia, przez pozostawienie w przypadku nieobecności adresata w domu, pisma pełnoletniemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęty się oddania doręczonego pisma adresatowi. Jednakże takie doręczenie jest skuteczne o ile przesyłka zostanie przesłana na właściwy adres miejsca zamieszkania adresata. Niezależnie więc od okoliczności kim była dla Skarżącego osoba o nazwisku "B." i czy posiadała upoważnienie, decyzja została przesłana na niewłaściwy adres. Zauważyć przy tym należy, że właściwy adres miejsca zamieszkania Skarżącego znajdował się w aktach administracyjnych Urzędu Prezydenta W..
W tej sytuacji należy uznać, że decyzja nie została doręczona, a wobec tego nie biegły żadne terminy do złożenia od niej odwołania bowiem stosownie do art. 223 § 2 Ordynacji podatkowej, nie jest znana data od której rozpoczął swój bieg termin do wniesienia odwołania. W konsekwencji Sąd uchylił zaskarżone postanowienie jako wydane z naruszeniem art. 228 Ordynacji podatkowej. Naruszenie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy, co stosownie do art. 145 § 1 lit. c) jest podstawą do uchylenia postanowienia.
W ponownym rozpatrzeniu Kolegium ponownie doręczy decyzję Skarżącemu na właściwy adres jego zamieszkania.
Podstawę wyroku stanowił art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., art. 152 p.p.s.a. co do niewykonania postanowienia oraz art. 200 p.p.s.a. co do kosztów postępowania.
15608709N: 015608709
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło