III SA/Wa 2217/17

Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Agnieszka Grzelak po rozpoznaniu w dniu 3 stycznia 2018 r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi P. W. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] kwietnia 2017 r. Nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu wraz ze spółką za zaległości podatkowe spółki jako płatnika w podatku dochodowym od osób fizycznych za poszczególne okresy rozliczeniowe 2012r. postanawia odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie UZASADNIENIE: Skarżący P. W., wniósł do Sądu, na urzędowym formularzu PPF, o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku, Skarżący wskazał, że znajduje się w trudnej sytuacji finansowej, która związana jest z długotrwałym zwolnieniem lekarskim (choroba kolana). Skarżący nie ma możliwości wykonywania zawodu. Skarżący oświadczył, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z dziećmi (ur. w 2002 i 2000r.), na które płaci alimenty (3.500zł.). Skarżący posiada papiery wartościowe na kwotę 600.000 zł, które są zajęte i niemożliwe do sprzedania. Skarżący posiada samochód marki Toyota o wartości około 10.000 zł. Na wezwanie referendarza sądowego o przedłożenie dodatkowych dokumentów i informacji obrazujących sytuację majątkową strony, Skarżący nadesłał zeznania podatkowe, wyciągi z rachunków bankowych, faktury praktyki lekarskiej oraz dokumentację kredytową. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej: "P.p.s.a."), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§2), natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). W przypadku osób fizycznych przyznanie prawa pomocy następuje, w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny ( pkt. 2 cyt. wyżej przepisu). Z regulacji prawnych dotyczących kosztów sądowych można wysnuć wniosek, że wnoszenie opłat sądowych jest zasadą natomiast zwolnienie z ich uiszczenia stanowi odstępstwo od niej. Założeniem prawa do bezpłatnej pomocy prawnej jest to, że strona – ze względu na swój stan majątkowy – nie jest w stanie ponieść jej kosztów. Prawo pomocy jest przyznawane osobom charakteryzującym się ubóstwem (przykładowo do takich osób zaliczyć można osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione zostały całkowicie środków do życia). Ubiegający się o taką pomoc powinni poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania. Koszty sądowe należy traktować jako wydatki bieżące w budżecie rodziny, które winny być zaspokajane na równi z innymi podstawowymi wydatkami. Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy, jak i stan faktyczny sprawy, należy stwierdzić, iż w sprawie brak jest podstaw dla pozytywnego załatwienia wniosku strony. Przystępując do rozważań należy przede wszystkim wskazać, że przepis art. 246 § 1 P.p.s.a. nakłada na stronę obowiązek wykazania (podkr. własne), tj. - przyjmując za Słownikiem języka polskiego (pod redakcją naukową prof. M. Szymczaka, Wyd. Naukowe PWN, Warszawa 2002, t. III, s. 749) - udowodnienia, czy też przedstawienia w sposób przekonywający, że zachodzą wobec niej przesłanki przyznania prawa pomocy. Prawo pomocy jest zatem uprawnieniem, dla którego realizacji strona obowiązana jest dokonać pewnych czynności, w tym przedstawić określone informacje bądź złożyć na wezwanie Sądu (referendarza sądowego) dokumenty służące ich weryfikacji. Możliwość wezwania strony do złożenia takich informacji bądź dokumentów (z której to możliwości skorzystano w niniejszej sprawie) daje przepis art. 255 P.p.s.a. (zob. postanowienie NSA z 23 grudnia 2005 r., II FZ 794/05, niepubl.). Przedstawione natomiast przez Skarżącego oświadczenia budzą wątpliwości i nie można ich było uznać za rzetelne. Z jednej strony Skarżący twierdzi w urzędowym formularzu PPF (rubryka 10 dochody), że nie uzyskuje żadnych dochodów z drugiej jednak strony z nadesłanych dokumentów wynika, że Skarżący pracuje jako chirurg i dochody uzyskuje. Z przedstawionych wyciągów z rachunków bankowych wynika bowiem, że na rachunek Skarżącego wpływają kwoty np. 30 czerwca 2017r. – 2.327,04 zł, 5 lipca 2017r. – 6.900 zł, 12 lipca 5.760 zł, 12 lipca 2017r. 1.000 zł, 31 lipca 2017r. 6.000 zł. Z uzyskiwanych dochodów Skarżący z pewnością ma możliwość uiszczenia należnych w sprawie kosztów sądowych, które na obecnym etapie sprawy wynoszą 500 zł tytułem wpisu od skargi. Faktu tego nie zmienia okoliczność ponoszonych miesięcznych kosztów przez Skarżącego. Koszty sądowe są bowiem traktowane na równi z innymi niezbędnymi wydatkami. Skarżący jak twierdzi płaci alimenty na dzieci – 3.500 zł i posiada kredyty jednakże sama tylko okoliczność ponoszenia wysokich opłat i wydatków nie może przesądzać o konieczności przyznania prawa pomocy. Zatem w ocenie referendarza sądowego Skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych. Z uwagi na powyższe na podstawie art. 245, art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. postanowiono jak w sentencji.