III SA/Wa 2244/14
PostanowienieWSA w Warszawie2016-11-25
Skład orzekający: Marcin Piłaszewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pełnomocnikowi z urzędu przysługuje wynagrodzenie za czynności podjęte w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, a jeśli tak, to w jakiej wysokości, uwzględniając przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu?Ratio decidendi
Pełnomocnikowi z urzędu przysługuje wynagrodzenie za czynności podjęte w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, w tym za sporządzenie skargi kasacyjnej i udział w rozprawie. Wysokość wynagrodzenia należy ustalić na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r., uwzględniając wartość przedmiotu zaskarżenia oraz stawki procentowe dla poszczególnych instancji i czynności procesowych. W przypadku braku przesłanek do przyznania wyższego wynagrodzenia, należy zastosować stawkę wynikającą z proporcji ½ opłaty maksymalnej.Stan faktyczny
Sąd administracyjny rozpoznał wniosek pełnomocnika skarżącego o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej z urzędu. Sprawa dotyczyła decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w W. w przedmiocie podatku od towarów i usług. Pełnomocnik z urzędu złożył skargę kasacyjną do NSA i brał udział w rozprawie przed NSA. Wniosek dotyczył wynagrodzenia za czynności podjęte w postępowaniu przed NSA.Rozstrzygnięcie
Przyznano pełnomocnikowi skarżącego – adw. A.K. – kwotę 5400 zł tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, kwotę 23% podatku VAT w wysokości 1242 zł; łącznie kwotę 6642 zł.Pełny tekst orzeczenia
Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Marcin Piłaszewicz na posiedzeniu niejawnym w dniu 25/11/2016 r po rozpoznaniu wniosku adw. A.K. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej z urzędu w sprawie ze skargi T.W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z [...]/4/2014 r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc styczeń i luty 2009 r. postanawia przyznać pełnomocnikowi skarżącego – dla adw. A.K. – kwotę 5400- zł (pięć tysięcy czterysta złotych) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, kwotę 23 % podatku VAT w wysokości 1242 zł (tysiąc dwieście czterdzieści dwa złote); łącznie kwotę 6642,- zł (sześć tysięcy sześćset czterdzieści dwa złote)
Sąd ustanowił Skarżącemu T.W. adwokata z urzędu.
Okręgowa Rada Adwokacka w W., pismem z 17/7/2015 r., do udzielenia pomocy prawnej skarżącej wyznaczyła adw. A.K.
Postanowieniem z 21/12/2016 r. Sad przyznał pełnomocnikowi z urzędu kwotę 8656 zł za udział w postępowaniu przed WSA.
Pismem z 26/2/2016 pełnomocnik z urzędu złożył skargę kasacyjną wraz z wnioskiem o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, pismem z 16/5/2016 r. – wniosek o przyśpieszenie rozpoznania sprawy, pismem z 20/7/2016 r. – wniosek o przeprowadzenie dowodu z dokumentu. Pełnomocnik z urzędu stawił się na rozprawie przed NSA w dniu 25/8/2016 r., gdzie poparł skargę kasacyjną. Wnioskiem z 17/11/2016 r. po raz kolejny zwrócił się o przyznanie kosztów postępowania przed NSA wraz ze stosownym oświadczeniem.
Referendarz sądowy wskazuje, że wyznaczony przez Sąd pełnomocnik ma prawo do wynagrodzenia za podjęte czynności w zakresie nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych wydatków na podstawie art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz. 718 - dalej jako u.p.p.s.a). Do czynności, o których mowa w tym przepisie, należy – m.in. – udział w rozprawie, w innych czynnościach procesowych czy zapoznanie się z aktami sprawy, co miało miejsce w sprawie.
O udzieleniu pomocy prawnej w sprawie referendarz sądowy wnioskuje z udziału w postępowaniu pełnomocnika z urzędu, co zostało uwiecznione protokole rozprawy i treści składanych pism procesowych. Referendarz sądowy, pomimo podjętych działań poszukiwawczych, nie doszukał się zarazem żadnych oznak, by stronie nie została udzielona pomoc prawna lub by pomoc ta nie wypełniała standardów rzetelnego postepowania.. Tym samym uznał, że gwarancje dostępu strony do Sądu, znajdującej się w niekorzystnej sytuacji materialnej, zostały zachowane. Z § 22 rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. Ponoszenie przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U. z 2015, poz. 1801, dalej jako "rozporządzenie") wynika, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Z § 23 wynika natomiast, że rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2016, dlatego należy do oceny wniosku o przyznanie wynagrodzenia stosować przepisy tego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości. Postępowanie sądowe w drugiej instancji zostało bowiem wszczęte skargą kasacyjną z 26/2/2016 r. (data wpływu 29/2/2016 r.). W sprawie występuje wartość przedmiotu zaskarżenia, ponieważ przed sądem jest rozstrzygnięcie w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego, wartość przedmiotu zaskarżenia wynosi 3117852,- zł.
Z § 8 pkt 7 przywołanego rozporządzenia wynika, że opłaty maksymalne wynoszą przy wartości przedmiotu sprawy powyżej 200 000 zł - 14 400 zł. Z § 21 ust. 1 pkt 2 lit a) rozporządzenia wynika, że opłaty maksymalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wynoszą - 75% opłaty maksymalnej określonej w pkt 1, a jeżeli w drugiej instancji nie prowadził sprawy ten sam adwokat - 100% tej opłaty, w obu przypadkach nie mniej niż 240 zł. Przepis ten ma zastosowanie w sprawie, ponieważ pełnomocnik z urzędu zarówno sporządził skargę kasacyjną, jak i brał udział w rozprawie przed NSA - oraz w postępowaniu przed Sądem I instancji. Dlatego stawkę bazową za postępowanie przed NSA należy oznaczyć na kwotę 10800,- zł (75% z kwoty 14400,- zł). Zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia, opłatę ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. W niniejszej sprawie proporcja ½ z kwoty 10800,- zł wynosi 5400 zł.
Zarazem brak jest w sprawie przesłanek do przyznania wynagrodzenia dla pełnomocnika z urzędu w wyższej kwocie, ponieważ, pomimo szczątkowego udziału pełnomocnika w postępowaniu administracyjnym (wzmiankowane w notatce służbowej przez referendarza sądowego przed przyznaniem wynagrodzenia za pomoc w postępowaniu przed WSA) i oddalenia wszystkich wniosków o przeprowadzenie dowodu przed NSA, rodzaj sprawy, stopień jej trudności oraz nakład pracy adwokata oraz wkład jego pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy – nie uzasadnia i tak już wysokiego wynagrodzenia.
Do kwoty tej należy doliczyć podatek VAT w wysokości 23 %, tj. kwotę 1242 zł.
Dlatego, należało, na podstawie art. 250, art. 258 § 2 pkt 8, § 3 u.p.p.s.a., orzec, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło