III SA/Wa 2244/14
PostanowienieWSA w Warszawie2016-12-21
Skład orzekający: Jarosław Trelka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu, złożony po wejściu w życie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r., powinien być rozpoznawany na podstawie przepisów tego rozporządzenia, nawet jeśli postępowanie w pierwszej instancji zostało wszczęte przed jego wejściem w życie?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu, złożony po wejściu w życie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r., powinien być rozpoznawany na podstawie przepisów tego rozporządzenia, jeśli postępowanie w drugiej instancji (przed NSA) zostało wszczęte po jego wejściu w życie. Sąd przyznał pełnomocnikowi z urzędu wynagrodzenie w maksymalnej wysokości określonej w rozporządzeniu, uwzględniając wartość przedmiotu zaskarżenia oraz stopień skomplikowania sprawy.Stan faktyczny
Skarżący T. W. wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie ustanowił dla niego adwokata z urzędu. Po rozpoznaniu skargi, sąd przyznał pełnomocnikowi z urzędu koszty postępowania przed WSA. Pełnomocnik złożył następnie skargę kasacyjną do NSA wraz z wnioskiem o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej za postępowanie przed NSA. Referendarz sądowy przyznał część wnioskowanych kosztów, od czego pełnomocnik wniósł sprzeciw, domagając się wyższego wynagrodzenia.Rozstrzygnięcie
Przyznano pełnomocnikowi skarżącego – adw. A.K. – kwotę 10800 zł powiększoną o podatek od towarów i usług w wysokości 2484 zł, tj. łącznie kwotę 13284 zł, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: , Przewodniczący Sędzia WSA Jarosław Trelka, po rozpoznaniu w dniu 21 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adw. A.K. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w sprawie ze skargi T. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] kwietnia 2014 r. Nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiąc styczeń i luty 2009 r. postanawia: przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie pełnomocnikowi skarżącego – adw. A.K. – kwotę 10800 zł (dziesięć tysięcy osiemset złotych) powiększoną o podatek od towarów i usług w wysokości 2484 zł (dwa tysiące czterysta osiemdziesiąt cztery złote), tj. łącznie kwotę 13284 zł (trzynaście tysięcy dwieście osiemdziesiąt cztery złote), tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie ustanowił Skarżącemu -T. W. adwokata z urzędu.
Okręgowa Rada Adwokacka w W. , pismem z dnia 17 lipca 2015 r., do udzielenia pomocy prawnej skarżącej wyznaczyła adw. A.K. .
Postanowieniem z 21 grudnia 2015 r. Sad przyznał pełnomocnikowi z urzędu kwotę 8656 zł za udział w postępowaniu przed WSA.
Pismem z 26 lutego 2016 pełnomocnik z urzędu złożył skargę kasacyjną wraz z wnioskiem o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Następnie pismem z 16 maja 2016 r. złożyła wniosek o przyśpieszenie rozpoznania sprawy, a pismem z 20 lipca 2016 r. wniosek o przeprowadzenie dowodu z dokumentu. Pełnomocnik z urzędu stawiła się na rozprawie przed NSA w dniu 25 sierpnia 2016 r., gdzie poparła skargę kasacyjną.
Wnioskiem z dnia 17 listopada 2016 r. ponownie zwróciła się o przyznanie kosztów postępowania za udział w sprawie przed NSA wraz ze stosownym oświadczeniem.
Referendarz sądowy postanowieniem z dnia 25 listopada 2016 r. przyznał pełnomocnikowi kwotę 5400 zł tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz kwotę 23 % podatku VAT w wysokości 1242 zł , czyli łącznie kwotę 6642 zł.
Pismem z dnia 30 listopada 2016 r. pełnomocnik Skarżącego wniosła sprzeciw od powyższego postanowienia, zarzucając naruszenie § 4 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U. z 2015, poz. 1801, dalej jako "rozporządzenie") w zw. z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.; dalej "ppsa"), poprzez niewzięcie pod uwagę stopnia zawiłości sprawy, wkładu pracy adwokata w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy i do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również trybu prowadzenia sprawy i obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 260 ppsa w razie wniesienia sprzeciwu, jeżeli nie został on odrzucony, postanowienie przeciwko któremu został wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Skuteczne wniesienie sprzeciwu spowodowało zatem usunięcie z obrotu prawnego postanowienia referendarza sądowego z 25 listopada 2016 r. Pod względem skutków prawnych jest ono traktowane jako nieistniejące.
Zgodnie z art. 250 ppsa wyznaczony adwokat (...) otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów (...) w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Wynagrodzenie pełnomocnika będącego adwokatem ustala się na podstawie ww. rozporządzenia. W myśl § 3 tego rozporządzenia wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części.
Stosownie do treści § 22 do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Z § 23 wynika natomiast, że rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2016, dlatego należy do oceny wniosku o przyznanie wynagrodzenia stosować przepisy tego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości. Postępowanie sądowe w drugiej instancji zostało bowiem wszczęte skargą kasacyjną z 26 lutego 2016 r. (data wpływu 29 lutego 2016 r.). Wskazać ponadto należy, że wartość przedmiotu zaskarżenia w rozpoznawanej sprawie wynosi 3117852 zł.
Z § 8 pkt 7 przywołanego rozporządzenia wynika, że opłaty maksymalne wynoszą przy wartości przedmiotu sprawy powyżej 200000 zł - 14400 zł. Z § 21 ust. 1 pkt 2 lit a) rozporządzenia wynika, że opłaty maksymalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wynoszą - 75% opłaty maksymalnej określonej w pkt 1, a jeżeli w drugiej instancji nie prowadził sprawy ten sam adwokat - 100% tej opłaty, w obu przypadkach nie mniej niż 240 zł. Przepis ten ma zastosowanie w sprawie, ponieważ pełnomocnik z urzędu zarówno sporządził skargę kasacyjną, jak i brał udział w rozprawie przed NSA oraz w postępowaniu przed Sądem I instancji. Dlatego stawkę bazową za postępowanie przed NSA należy oznaczyć na kwotę 10800 zł (75% z kwoty 14400 zł).
Sąd uwzględniając wkład pracy pełnomocnika oraz zaangażowanie w sprawę przyznał mu wynagrodzenie w maksymalnej, możliwej wysokości, tj. w kwocie 10800 zł. Do kwoty tej należy doliczyć podatek od towarów i usług w wysokości 23 %, tj. kwotę 2484 zł.
Wobec tego postanowiono jak w sentencji, na podstawie art. 250 i art. 258 § 2 pkt 8 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło