III SA/Wa 2245/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Artur Kuś, po rozpoznaniu w dniu 9 stycznia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu R.Z. od postanowienia Starszego Referendarza Sądowego z dnia 10 października 2017 r. w sprawie ze skargi R.Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] października 2015 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od marca do grudnia 2003 r. postanawia utrzymać zaskarżone postanowienie w mocy R.Z. (dalej Skarżący/Strona) wniósł w niniejszej sprawie skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] października 2015 r. w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe od marca do grudnia 2003 r. W dniu 20 stycznia 2017 r. Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika (adwokata). Postanowieniem z dnia 8 marca 2017 r. Starszy Referendarz Sądowy zwolnił Skarżącego od wpisu od skargi ponad kwotę 1 000 zł i odmówił przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Od powyższego postanowienia Strona wniosła sprzeciw. Postanowieniem z dnia 12 maja 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie utrzymał w mocy postanowienie Starszego Referendarza Sądowego z dnia 8 marca 2017 r. W odpowiedzi na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 1 000 zł Skarżący złożył kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy. Postanowieniem z dnia 10 października 2017 r. Starszy Referendarz Sądowy odmówił zmiany postanowienia z dnia 8 marca 2017 r. w przedmiocie zwolnienia Strony od wpisu od skargi ponad kwotę 1 000 zł i odmowy przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Pismem z dnia 4 listopada 2017 r. Skarżący złożył sprzeciw od postanowienia Starszego Referendarza Sądowego z dnia 10 października 2017 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia. W sprzeciwie Skarżący podniósł, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania z uwagi na postępowania komornicze, liczne pożyczki i kredyty, zły stan zdrowia. Strona dodała, że oszczędności przeznaczone na uiszczenie wpisu sądowego od skargi musiała przeznaczyć na operację. Skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika lub o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia Skarżącego od wpisu sądowego od skargi ponad kwotę 1 000 zł i rozłożenie płatności z tytułu uiszczenia wpisu sądowego na 10 rat po 100 zł płatnych do 10-go każdego miesiąca. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., dalej "P.p.s.a."), rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. W sprawach takich wniesienie sprzeciwu wstrzymuje wykonalność zarządzenia lub postanowienia, a Wojewódzki Sąd Administracyjny orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Wskazać należy, że Skarżący złożył ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy, stąd też powinien być on rozpoznany w świetle unormowań zawartych w art. 165 P.p.s.a., zgodnie z którym postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Przez zmianę okoliczności należy przy tym rozumieć wszelkie zmiany występujące zarówno w okolicznościach faktycznych sprawy, jak i w obowiązującym prawie. Zmiany te muszą być jednak na tyle istotne by uzasadniały wydanie nowego odmiennego rozstrzygnięcia. W przypadku postanowienia wydanego w zakresie prawa pomocy nowe okoliczności muszą być oceniane w kontekście przesłanek, które legły u podstaw postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy, którego zmiany domaga się strona. W odniesieniu do postanowienia odmawiającego przyznania prawa pomocy będzie to w szczególności pogorszenie sytuacji finansowej wnioskodawcy. Zdaniem Sądu, w ponownie złożonym przez Skarżącego wniosku o przyznanie prawa pomocy, jak i w sprzeciwie od postanowienia Starszego Referendarza Sądowego z dnia 10 października 2017 r. nie wykazano żadnych nowych okoliczności, które mogłyby przemawiać za zmianą postanowienia Starszego Referendarza Sądowego z dnia 8 marca 2017 r., utrzymanego w mocy przez WSA w Warszawie postanowieniem z dnia 12 maja 2017 r., w przedmiocie zwolnienia Skarżącego od wpisu od skargi ponad kwotę 1 000 zł i odmowy przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Jak trafnie zauważono w zaskarżonym postanowieniu, Strona nie wykazała okoliczności, które w jej ocenie uzasadniały zmianę postanowienia z dnia 8 marca 2017 r. Sąd zwraca uwagę, że wyjaśnienia Skarżącego w zakresie pochodzenia środków na bieżące utrzymanie są niepełne i budzą wątpliwości. Z jednej strony Skarżący wskazuje bowiem, że jest to dochód z "handlu na bazarze" w wysokości 2 000 zł, z drugiej zaś, że utrzymuje się jedynie ze środków otrzymanych od syna. Wątpliwości tych Skarżący nie wyjaśnił także w złożonym sprzeciwie, twierdząc, że przedstawił już wszystkie dowody uzasadniające niemożność poniesienia przez niego kosztów postępowania. Tymczasem istotne z punktu widzenia prowadzenia postępowania w zakresie przyznania prawa pomocy jest użyte w art. 246 P.p.s.a. słowo "wykazać", które oznacza: dowieść, udokumentować czy udowodnić, a nie jedynie oznajmić czy poinformować (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 stycznia 2012 r., sygn. akt II FZ 863/11,). W ocenie Sądu, także podniesiona przez Stronę w sprzeciwie okoliczność przeznaczenia poczynionych oszczędności na uiszczenia wpisu na operację ślinianek nie została przez Skarżącego dostatecznie wykazana. Należy ponadto wyjaśnić, że wpis sądowy od skargi nie podlega rozłożeniu na raty, zaś zwolnienie z jego uiszczenia w całości lub w części może nastąpić jedynie w ramach przyznania prawa pomocy. W tym stanie rzeczy Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 260 w zw. z art 165 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.