III SA/Wa 2285/12

PostanowienieWSA w Warszawie2012-09-04

Skład orzekający: Lucyna Kaligowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, gdy skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Brak dostarczenia kompletnych i wiarygodnych danych dotyczących sytuacji majątkowej i rodzinnej skutkuje odmową przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżący Z. P. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych, podnosząc brak stałych źródeł utrzymania i pozostawanie na utrzymaniu syna. Nie prowadził działalności gospodarczej w 2012 r., a w 2011 r. osiągnął przychody z umowy o dzieło. Skarżący i jego żona pobierali zasiłki chorobowe, a wszelkie wydatki ponosił syn, u którego mieszkali. Skarżący nie przedstawił dokumentów potwierdzających swoje twierdzenia oraz informacji o działalności gospodarczej swojej i żony.
Rozstrzygnięcie
Odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Lucyna Kaligowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 4 września 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług postanawia odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie Skarżący Z. P. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych. Podał, że nie posiada stałych źródeł utrzymania i pozostaje na utrzymaniu syna. W 2012 r. nie prowadził działalności gospodarczej i nie był podatnikiem podatku VAT. W 2011 r. Skarżący osiągnął przychody z umowy o dzieło w wysokości 2.000 zł. Jego żona nie uzyskała w tym czasie przychodów uzasadniających złożenie zeznania podatkowego. Wszelkie wydatki związane z utrzymaniem ponosi syn. Skarżący nie posiada zadłużenia poza tym, które jest przedmiotem zaskarżenia. Nie posiada rachunków bankowych. Wynagrodzenie na rzecz pełnomocnika będzie pokrywał syn. Skarżący od stycznia do lipca 2012 r. pobierał zasiłek chorobowy w wysokości [...] zł, jego żona także pobiera taki zasiłek w tej samej wysokości. Małżonkowie zamieszkują u syna, który użycza im pokój i zapewnia niezbędne artykuły spożywcze i odzież. Z powodu [...] Skarżący utracił zdolność do zarobkowania. Skarżący przedstawił zeznanie podatkowe za 2011 r. Uwzględniając powyższe zważono, co następuje: Skarżący ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Dla pozytywnego w tej kwestii rozstrzygnięcia konieczne jest spełnienie przesłanki, o jakiej mowa w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej powoływanej jako "p.p.s.a.". Zgodnie z tym przepisem Sąd przyznaje prawo pomocy osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Treść art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. jednoznacznie wskazuje, że istnienie powyższej przesłanki powinna wykazać strona ubiegająca się o prawo pomocy. Powinna ona zatem przedstawić swoją sytuację rodzinną, majątkową i dochody w taki sposób, by z przedłożonych przezeń dowodów i złożonych wyjaśnień wynikało, iż mimo ograniczenia wydatków do minimum niezbędnego dla zaspokojenia potrzeb życiowych, nie jest w stanie zaoszczędzić środków na koszty sądowe. Oceniając wniosek Skarżącego z punktu widzenia powyższej przesłanki referendarz sądowy uznał, że nie zasługuje on na uwzględnienie. Przede wszystkim w nadesłanych przez Skarżącego materiałach zabrakło wyjaśnień na temat prowadzonej przezeń działalności gospodarczej. W rezultacie nie wiadomo czy działalność tę wyrejestrował czy też zawiesił jej wykonywanie. Tych samych informacji brak jest w odniesieniu do żony Skarżącego, która jak wynika z akt administracyjnych również była przedsiębiorcą (podobnie zresztą jak M. P. ). Ograniczenie się do stwierdzenia, że Skarżący w 2012 r. nie prowadził działalności gospodarczej i nie był podatnikiem podatku VAT nie jest wystarczające. Zwłaszcza, że referendarz sądowy kierując wezwanie do nadesłania deklaracji VAT, tudzież zestawienia wysokości przychodów i kosztów ich uzyskania miał podstawy (uwzględniając chociażby przedmiot niniejszej sprawy jakim jest określenie zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług), by przypuszczać, że Skarżący w dalszym ciągu prowadzi działalność gospodarczą. Poza tym trudno zweryfikować twierdzenia Skarżącego o pobieraniu zasiłku chorobowego w okresie od stycznia do lipca 2012 r. Nie przedstawił on bowiem żadnego dokumentu, który by to potwierdzał. Nie jest też jasne czy z uwagi na utratę zdolności do zarobkowania Skarżący ubiega się o świadczenie z ubezpieczenia społecznego, np. rentę. Skarżący nie wyjaśnił nadto czy jego żona posiada rachunek bankowy. W wezwaniu zwrócono się bowiem o nadesłanie wyciągów bankowych nie tylko z rachunków Skarżącego, ale również osób prowadzących z nim wspólne gospodarstwo domowe. Niezależnie od powyższego stwierdzić należy, że skoro - jak sam Skarżący oświadczył - wszelkie wydatki związane z utrzymaniem ponosi syn, to oznacza, iż uzyskiwanym w ostatnim czasie dochodem w kwocie [...] zł mógł on swobodnie dysponować (podobnie jak obecnie jego żona). To z kolei oznacza, że bez konieczności czynienia jakichkolwiek zmian i oszczędności w wydatkach kwotę tę może w całości przeznaczyć na pokrycie kosztów sądowych. Z tych względów wniosek Skarżącego o przyznanie prawa pomocy należało załatwić odmownie. Jak bowiem wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 11 stycznia 2011 r. (II FZ 643/10) niedostarczenie żądanych przez sąd danych, przedstawienie ich w sposób niekompletny, mało czytelny powoduje, że oświadczenie wnioskodawcy pozostaje niepełne, niewystarczające do wydania pozytywnego dlań rozstrzygnięcia. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło