III SA/Wa 2316/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: , Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Kurasz, po rozpoznaniu w dniu 21 lutego 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. A. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi oraz wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi A. A. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wstrzymania postępowania egzekucyjnego postanawia 1) przywrócić termin do złożenia wniosku o przywrócenia terminu do wniesienia skargi; 2) odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi. W dniu 29 lipca 2010 r. do Izby Skarbowej w K. została wniesiona osobiście przez A. A. (dalej: "Skarżący") skarga na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] czerwca 2010 r. w przedmiocie odmowy wstrzymania postępowania egzekucyjnego. Izba Skarbowa w K. w dniu 3 sierpnia 2010 r. (data stempla pocztowego) przekazała skargę organowi upoważnionemu - Minister Finansów, który zwrócił ją następnie Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 28 października 2010 r. odrzucił skargę. W dniu 1 grudnia 2010 r. do Sądu wpłynął wniosek Skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Skarżący w uzasadnieniu wyjaśnił, że opóźnienie terminu do wysłania skargi nastąpiło w przyczyn od niego niezależnych. Wskazał, że nie jest profesjonalistą i nie wiedział gdzie ma wnieść skargę. Postanowienie o odrzuceniu skargi otrzymał w dniu 9 listopada 2010 r., ale do 25 listopada 2010 r. był chory i dopiero w dniu 29 listopada 2010 r. mógł nadać wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 86 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.; dalej: "P.p.s.a.") sąd na wniosek strony postanowi przywrócenie terminu, jeżeli bez swojej winy nie dokonała ona w terminie czynności w postępowaniu sądowym. Stosownie do art. 87 P.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w tym uchybieniu. Na wstępie Sąd uznał, że z uwagi na chorobę Skarżącego należy przywrócić termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. W tej sytuacji Sąd dokonał oceny zasadności wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Jako przyczynę uchybienia terminu Skarżący wskazał fakt, iż nie on jest profesjonalistą i nie wiedział gdzie ma wnieść skargę. Jak podkreśla się w literaturze (por. np. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wyd. C.H. Beck, Warszawa 2004, str. 328-329) oraz orzecznictwie (por. np. wyroki NSA: z dnia 14 stycznia 2000 r., sygn. akt I SA/Gd 794/99; Lex nr 40381; z dnia 2 lutego 2000 r., sygn. akt SA/Sz 2125/98; Lex nr 39797; z dnia 19 września 2000 r., sygn. akt I SA 1072/00; Lex nr 55307) o braku winy można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku było niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, tj. że strona nie mogła tej przeszkody usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku, a przy tym powstała ona w czasie biegu terminu do dokonania czynności procesowej. Kryterium braku winy wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie terminu nie jest więc możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa w tym zakresie. Przy ocenie winy w uchybieniu terminu należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy. Powyższe poglądy, aczkolwiek wyrażane na tle przepisów regulujących postępowanie administracyjne, wobec analogicznego unormowania przesłanek przywrócenia terminu w postępowaniu sądowoadministracyjnym, zachowują tu swoją aktualność. Znajdują one również odzwierciedlenie w piśmiennictwie dotyczącym postępowania sądowoadministracyjnego (zob. H.Knysiak-Molczyk [w:] T.Woś, H.Knysiak-Molczyk, M.Romańska; Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis; Warszawa 2005, s. 333). Zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą Naczelnego Sądu Administracyjnego, brak winy w uchybieniu terminu można przyjąć tylko wtedy, gdy strona nie mogła przeszkody w zachowaniu terminu usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (postanowienie z dnia 2 października 2002 r., sygn. akt V SA 793/03; Mon. Praw. 2002, nr 23, s. 1059). Wynika z tego, że przeszkody te muszą mieć charakter zewnętrzny i obiektywny. Obowiązkiem strony jest więc uwiarygodnienie swojej staranności oraz wykazanie, że przeszkoda, która spowodowała niedotrzymanie terminu, była od niej niezależna. Do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu zalicza się np. przerwy w komunikacji, nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, powódź. Przechodząc na grunt niniejszej sprawy, po pierwsze należy podnieść, kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonaniu czynności procesowej. Przywrócenie nie jest więc dopuszczalne jeżeli strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Uchybienie terminu przez Skarżącego mogło być poczytane jako niezawinione jedynie w sytuacji wykazania – uprawdopodobnienia, iż nie mógł przeszkody usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Skarżący powinien był uprawdopodobnić brak swojej winy, czyli uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność przy dokonywaniu czynności procesowej. Uprawdopodobnienie jest bowiem surogatem dowodu, nie daje ono pewności lecz tylko wiarygodność – prawdopodobieństwo twierdzenia o jakimś fakcie. Jednak należy zauważyć, że różnica pomiędzy udowodnieniem a uprawdopodobnieniem nie polega na mniejszej wiarygodności informacji, lecz na odformalizowaniu czynności związanych z ich uzyskiwaniem. Biorąc powyższe pod uwagę należy stwierdzić, iż Skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] czerwca 2010 r. w przedmiocie odmowy wstrzymania postępowania egzekucyjnego. Sąd zwraca uwagę, że w zaskarżonym postanowieniu pouczono Skarżącego, iż skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia, za pośrednictwem Ministra Finansów. Skarżący natomiast wniósł osobiście w dniu 29 lipca 2010 r. skargę na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] czerwca 2010 r. do Izby Skarbowej w Krakowie. Zdaniem Sądu do prawidłowego wniesienie skargi nie jest potrzebna specjalistyczna wiedza prawnicza. Wystarczyło jedynie zastosować się do pouczenia zawartego w zaskarżonym postanowieniu. Jak już wcześniej wskazano przywrócenie terminu nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Wniesienie skargi za pośrednictwem niewłaściwego organu, pomimo otrzymania prawidłowego pouczenia o trybie wnoszenia skargi, należy w ocenie Sądu zakwalifikować jako zawinione działanie Skarżącego. Mając na uwadze powyższe okoliczności, Sąd na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a. postanowił jak w sentencji.