III SA/Wa 2343/14

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Agnieszka Grzelak po rozpoznaniu w dniu 20 października 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. G. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] maja 2014 r. Nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania podatkowego postanawia odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata UZASADNIENIE: Skarżący A.G. , wniósł do Sądu, na urzędowym formularzu PPF, o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu wniosku Skarżący podniósł, że jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. Skarżący oświadczył, że jego brat udostępnia mu bezpłatnie mieszkanie. Skarżący pomaga doraźnie rodzicom w zamian za wyżywienie. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że Skarżący samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, oraz że nie posiada żadnego majątku i dochodów. Do wniosku Skarżący załączył zaświadczenie z urzędu pracy. Z uwagi na fakt, że dokumenty i oświadczenia Skarżącego okazały się niewystarczające do pozytywnego załatwienia wniosku o przyznanie prawa pomocy, Skarżący został wezwany do przedłożenia dodatkowych dokumentów oraz oświadczeń obrazujących jego stan majątkowy. W odpowiedzi Skarżący oświadczył, że ze względu na brak przychodów nie rozliczał się z urzędem skarbowym. Natomiast z uwagi na brak środków nie może dostarczyć dokumentów z urzędu skarbowego. Skarżący wyjaśnił, że nie korzysta z pomocy społecznej, a na rachunku bankowym posiada 19,41 zł (Skarżący przedłożył wyciąg z rachunku bankowego). Ponadto Skarżący stwierdził, że ponosi miesięcznie opłatę za usługi telekomunikacyjne w kwocie 127,40 zł. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwaną dalej P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§2), natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). W przypadku osób fizycznych przyznanie prawa pomocy następuje, w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny ( pkt. 2 cyt. wyżej przepisu). Z regulacji prawnych dotyczących kosztów sądowych można wysnuć wniosek, że wnoszenie opłat sądowych jest zasadą natomiast zwolnienie z ich uiszczenia stanowi odstępstwo od niej. Założeniem prawa do bezpłatnej pomocy prawnej jest to, że strona – ze względu na swój stan majątkowy – nie jest w stanie ponieść jej kosztów. Prawo pomocy jest przyznawane osobom charakteryzującym się ubóstwem (przykładowo do takich osób zaliczyć można osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione zostały całkowicie środków do życia). Ubiegający się o taką pomoc powinni poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania. Koszty sądowe należy traktować jako wydatki bieżące w budżecie rodziny, które winny być zaspokajane na równi z innymi podstawowymi wydatkami. Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy, wysokość wpisu w kwocie 100 zł jak i stan faktyczny sprawy, należy stwierdzić, iż w sprawie brak jest podstaw dla pozytywnego załatwienia wniosku strony. Przystępując do rozważań należy przede wszystkim wskazać, że przepis art. 246 § 1 P.p.s.a. nakłada na stronę obowiązek wykazania (podkr. własne), tj. - przyjmując za Słownikiem języka polskiego (pod redakcją naukową prof. M. Szymczaka, Wyd. Naukowe PWN, Warszawa 2002, t. III, s. 749) - udowodnienia, czy też przedstawienia w sposób przekonywający, że zachodzą wobec niej przesłanki przyznania prawa pomocy. Prawo pomocy jest zatem uprawnieniem, dla którego realizacji strona obowiązana jest dokonać pewnych czynności, w tym przedstawić określone informacje bądź złożyć na wezwanie Sądu (referendarza sądowego) dokumenty służące ich weryfikacji. Możliwość wezwania strony do złożenia takich informacji bądź dokumentów (z której to możliwości skorzystano w niniejszej sprawie) daje przepis art. 255 P.p.s.a. (zob. postanowienie NSA z 23 grudnia 2005 r., II FZ 794/05, niepubl.). Z przedstawionych przez Skarżącego informacji wynika, że nie posiada On żadnego majątku, ani dochodów. Zamieszkuje nieodpłatnie w mieszkaniu brata, oraz że za pomoc rodzicom otrzymuje wyżywienie. Ponadto Skarżący wskazał, że ponosi miesięcznie wydatek z tytułu opłat za telefon w kwocie 127,40 zł. W ocenie referendarza sądowego złożone oświadczenia są niewiarygodne. Skoro bowiem Skarżący opłaca rachunek telefoniczny w kwocie 127,40 zł miesięcznie to musi posiadać środki, których nie ujawnił na potrzeby postępowania w przedmiocie prawa pomocy. Ponadto Skarżący twierdzi, że nie posiada żadnego majątku, natomiast z akt sprawy wynika, że Skarżący odziedziczył lokal mieszkalny w O. o wartości 105.000 zł, nieruchomość niezabudowaną o powierzchni 5,5840 ha o wartości 20.000 zł oraz lasy i grunty leśne o powierzchni 4,5535 ha o wartości 60.000 zł. Skoro zatem oświadczenia Skarżącego są sprzeczne i nie można uznać ich za wiarygodne, to tym samym nie mogą stanowić podstawy do przyznania prawa pomocy. Zatem w ocenie referendarza sądowego Skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych (wpisu od skargi w kwocie 100 zł) oraz kosztów usług profesjonalnego pełnomocnika jakim jest adwokat. Z uwagi na powyższe na podstawie art. 245, art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. postanowiono jak w sentencji.