III SA/Wa 2347/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Sokołowska po rozpoznaniu w dniu 21 marca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] października 2010 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w podatku od towarów i usług za marzec, kwiecień, maj, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień, październik, listopad, grudzień 2004 roku postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych Pismem z 10 grudnia 2012 r. Skarżący – J. K. reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika złożył skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia [...] października 2012r. sygn. akt III SA/Wa 2347/12. Następnie przy piśmie procesowym z 3 stycznia 2013 r. Skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych. Wpis sądowy od skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie określony został na podstawie § 3 rozporządzenia Rady Ministrów, z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193) na kwotę 8.917 zł. Skarżący uiścił natomiast wpis sądowy w kwocie 902 zł i wniósł o zwolnienie go od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej ponad tę kwotę. Do pisma załączył wypełniony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy PPF. We wniosku Skarżący podał, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z G. K. (żoną) i G. K. (matką). Skarżący wskazał, że nie posiada majątku w postaci nieruchomości, zasobów pieniężnych czy przedmiotów wartościowych. To samo dotyczy osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym. Skarżący jako swoje dochody podał kwotę 2.500 zł osiąganą z tytułu działalności gospodarczej. Zarządzeniem z 29 stycznia 2013 r. Sąd wezwał Skarżącego do uzupełnienia informacji dotyczących jego stanu majątkowego oraz osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym, w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania, pod rygorem nieprzyznania prawa pomocy, poprzez nadesłanie: 1) zeznań podatkowych Skarżącego za ostatnie dwa lata kalendarzowe oraz zeznań podatkowych osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym, 2) wyciągów i wykazów ze wszystkich posiadanych, przez Skarżącego oraz osoby pozostające z nim we wspólnym gospodarstwie domowym, rachunków bankowych krajowych oraz zagranicznych, w tym kont i lokat dewizowych z okresu ostatnich trzech miesięcy, 3) oświadczenia w przedmiocie korzystania, przez Skarżącego oraz osoby pozostające z nim we wspólnym gospodarstwie domowym z jakichkolwiek form pomocy społecznej (podania form i wysokości tej pomocy) wraz z odpisami decyzji przyznających te świadczenia, 4) wskazania wszystkich źródeł utrzymania Skarżącego oraz osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym, 5) udokumentowania ewentualnie wykazania wysokości kosztów miesięcznego utrzymania (np. czynsz, energia elektryczna, gaz, leki itp.), 6) dokumentów świadczących o posiadanych, przez Skarżącego oraz osoby pozostające z nim we wspólnym gospodarstwie domowym, zobowiązaniach np. zaległości czynszowe, kredyty bankowe itp., 7) innych informacji, które Skarżący uzna za istotne. Przy piśmie z 12 lutego 2013 r. Skarżący nadesłał kserokopie dwóch przekazów pieniężnych dla G. K. świadczące o wysokości jej świadczenia emerytalnego w kwocie 1451 zł, kserokopie opłat dokonywanych na rzecz: PGNiG, wspólnoty mieszkaniowej, PGE Obrót SA, kserokopie zestawienia transakcji z rachunku prowadzonego dla firmy "J."., kserokopie zeznań rocznych Skarżącego PIT 36L za 2010 r. oraz 2011 r. Dodatkowo Skarżący przedstawił karty informacyjne leczenia szpitalnego, z których wynika, że przeszedł w 2011 r. [...], który – w ocenie Skarżącego – uniemożliwił pełną aktywną działalność gospodarczą. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W myśl art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej jako: "P.p.s.a.", stronie może zostać przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Celem występującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie lub odmowa przyznania prawa pomocy winna wynikać z wzajemnej oceny dwóch elementów: kosztów, jakie musi ponieść strona na poczet prowadzonego postępowania i jej aktualnej kondycji finansowej. W konsekwencji przyznanie prawa pomocy może mieć miejsce w przypadkach wyjątkowych kiedy to spełnione zostaną określone przesłanki. W niniejszej sprawie, Skarżący ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, którym jest część nieuiszczonego wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w kwocie 8015 zł. Dla pozytywnego w tej kwestii rozstrzygnięcia konieczne jest spełnienie przesłanki, o jakiej mowa w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem Sąd przyznaje prawo pomocy osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Powyższe uregulowanie wprost przenosi na stronę ciężar wykazania przesłanki warunkującej przyznanie prawa pomocy. Wobec tego pochodzące od niej informacje na temat jej możliwości płatniczych, powinny być na tyle szczegółowe, by możliwa była ocena rzeczywistej kondycji finansowej strony. To zatem w interesie strony skarżącej leży przedłożenie wszelkich możliwych dokumentów źródłowych oraz przedstawienie wszelkich okoliczności przemawiających za pozytywnym rozpoznaniem wniosku (por. postanowienie NSA z 31 marca 2005 r., I FZ 63/05, niepubl.). Ocena przytoczonych okoliczności należy zaś do Sądu. W niniejszej sprawie takich informacji zabrakło. Z uwagi bowiem na niepełne wykonanie wezwania do przedłożenia dodatkowej dokumentacji Sąd nie miał możliwości całościowego wglądu w sytuację majątkową Skarżącego. Jeżeli natomiast oświadczenie strony, co do jej sytuacji majątkowej, okaże się niewystarczające lub budzi wątpliwości, strona ma obowiązek na wezwanie uzupełnić je lub przedstawić dokumenty źródłowe, obrazujące jej sytuację rodzinną, majątkową czy dochody (art. 255 P.p.s.a.). Należy w tym miejscu podnieść, że w przedmiotowej sprawie tryb, o którym mowa w art. 255 P.p.s.a., został wykorzystany – w wezwaniu z 29 stycznia 2013 r. Zauważyć należy, że mimo powyższego wezwania, jednoznacznie wskazującego na szereg dokumentów, do których dostarczenia zobowiązano wnioskodawcę, Skarżący ograniczył się do nadesłania jedynie kserokopii dwóch przekazów pieniężnych dla matki – G. K. świadczących o wysokości jej świadczenia emerytalnego, kserokopii opłat dokonywanych na rzecz PGNiG, wspólnoty mieszkaniowej, PGE Obrót SA, kserokopii zestawienia transakcji z rachunku prowadzonego dla firmy "J." kserokopii swoich zeznań rocznych PIT 36L za 2010 r. oraz 2011 r. Nie przedstawił natomiast zeznań podatkowych żony, wyciągów i wykazów z wszystkich banków, w których mają konta, nie wskazał wszystkich źródeł swojego utrzymania oraz osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym, nie udokumentował pełnych kosztów miesięcznego utrzymania. Uchylenie się zaś od współpracy z Sądem nie może pozostać bez konsekwencji – z art. 255 P.p.s.a. wynika bowiem, że tryb wezwania do przedstawienia określonych informacji lub dokumentów źródłowych uruchamiany jest wtedy, gdy dane zawarte we wniosku są niewystarczające lub budzą wątpliwości, a zatem nieuczynienie zadość wezwaniu powoduje, iż materiał, którym dysponuje Sąd, pozostaje niekompletny, a wątpliwości co do oświadczeń strony nie zostają wyjaśnione. Subiektywne przekonanie strony o zasadności jej wniosku przy równoczesnym nieodniesieniu się do kwestii uznanych przez Sąd za niewystarczająco wykazane, powoduje, iż wniosku nie można uwzględnić (por. postanowienie NSA z 26 listopada 2009 r., I FZ 385/09). Inaczej mówiąc skoro art. 246 P.p.s.a. przenosi na stronę obowiązek wykazania w sposób wiarygodny i rzetelny, że zachodzą wobec niej przesłanki przyznania prawa pomocy, a Skarżący z obowiązku tego się nie wywiązał, to nie może oczekiwać, iż pomoc ta zostanie mu udzielona. W niniejszej sprawie, Skarżący nie wypełnia przesłanki z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., co oznacza, iż nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania. Brak jest więc podstaw dla pozytywnego załatwienia wniosku. Mając na względzie powyższą argumentację, na podstawie art. 243 § 1, art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Sąd postanowił jak w sentencji.