III SA/Wa 2382/04

WyrokWSA w Warszawie2005-04-06

Skład orzekający: sędzia WSA Dariusz Dudra, sędzia WSA Małgorzata Jarecka, sędzia del. SO Adam Zarzycki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymuje w mocy decyzję organu pierwszej instancji, może zostać uznana za wadliwą, jeśli organ odwoławczy nie dysponował oryginałem decyzji organu pierwszej instancji, a jedynie jej kopią różniącą się datą i numerem od tej doręczonej stronie?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, stwierdzając, że organ odwoławczy nie przeprowadził prawidłowo postępowania, ponieważ nie dysponował oryginałem decyzji organu pierwszej instancji, a jedynie jej kopią różniącą się datą i numerem. Sąd podkreślił, że decyzja doręczona stronie wchodzi do obrotu prawnego i musi być traktowana jako wzorzec, a różnice w oznaczeniu decyzji mogą mieć istotny wpływ na jej legalność i przebieg postępowania.
Stan faktyczny
Strona skarżąca wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta W. w przedmiocie określenia łącznego zobowiązania podatkowego. Skarżący podniósł zarzuty dotyczące nieprawomocności wpisów w ewidencji gruntów oraz faktu, że decyzja organu pierwszej instancji, którą otrzymał, różniła się datą i numerem od tej znajdującej się w aktach sprawy. Strona wskazała również na brak uzasadnienia w otrzymanej decyzji oraz na toczące się postępowanie w sprawie ustalenia łącznego zobowiązania podatkowego za rok 2003.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego i stwierdził, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Dariusz Dudra, sędzia WSA Małgorzata Jarecka (spr.), sędzia del. SO Adam Zarzycki, Protokolant Małgorzata Szamocka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 kwietnia 2005 r. sprawy ze skargi K. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] października 2004 r. Nr [...] w przedmiocie określenia łącznego zobowiązania podatkowego 1) uchyla zaskarżoną decyzję; 2) stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu w całości. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2004 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu odwołania Pana K. G. od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] lutego 2002 r. o numerze [...], utrzymało w mocy wyżej wskazaną decyzję. W odwołaniu od decyzji organu I-ej instancji Strona podniosła, że zaskarżona decyzja została wydana w oparciu o nieprawomocne, zmienione zapisy w ewidencji gruntów. Powierzchnia gruntów według zapisów w ewidencji wynosiła w 2002 r. 0,4800 ha natomiast w 2003 r. 0.4551 ha. Dodatkowo Strona podniosła, że nie zapadła jeszcze prawomocna decyzja określająca wymiar łącznego zobowiązania podatkowego za rok 2003r., albowiem toczy się ponownie postępowanie przed organem pierwszej instancji. Odnosząc się do zarzutów odwołania Organ podatkowy II-ej instancji wskazał, że decyzja określająca łączne zobowiązanie podatkowe Strony za rok 2004r. została wydana zgodne z zapisem w ewidencji gruntów ( wypis dołączono do akt sprawy), a zgodnie z art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo Geodezyjne i Kartograficzne (Dz.U. Nr 30, poz. 163) jest źródłem informacji faktycznych wykorzystywanym w postępowaniu administracyjnym, a zatem także stanowi podstawę dla organów podatkowych do wymiaru podatku. Organ podatkowy nie może samodzielnie czynić w tym zakresie własnych ustaleń. Tylko zmiana w ewidencji może skutkować zmianę w decyzji ustalających wysokość zobowiązań podatkowych. W uzasadnieniu wskazano, że akta sprawy w oparciu o które Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpatrywało odwołanie zawierają decyzję Prezydenta Miasta W. z dnia [...] lutego 2004 r. o numerze [...], a zatem różniącą się datą i sygnaturą od decyzji otrzymanej przez Stronę. Jednakże, jak to wynika z wyjaśnień organu I-ej Instancji, decyzja znajdująca się w aktach jest taka sama w treści, jak decyzja, którą otrzymała Strona, a inne oznaczenie daty oraz numeru decyzji wynika z "programu podatkowego" Na decyzję z dnia [...] października 2004 r. Strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie twierdząc, że decyzja, od której odwołanie rozpatrywało Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie jest tą samą decyzją, którą otrzymała Skarżąca. Różni ją numer i data wydania. W istocie w obiegu prawnym, zdaniem Skarżącej są teraz dwie decyzje wydane w sprawie przez Prezydenta Miasta [...] W. - z dnia [...].02.2004r. nr [...]. oraz z dnia[...] lutego 2002r. o nr [...]. Ta ostatnia nie została Stronie Skarżącej doręczona. Skarżący podniósł także, że decyzja którą otrzymał nie zawiera stosownego uzasadnienia. Ponownie zarzucił, iż zapis w ewidencji gruntów w oparciu o który ustalono wymiar podatku nie jest prawomocny, albowiem w sprawie zapisu toczy się postępowanie administracyjne. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga jest zasadna. Należy stwierdzić, że sytuacja, jaka ma miejsce w sprawie nie jest do zaakceptowania. Jest oczywiste, że istotnym elementem każdej decyzji, stanowiącym o jej wyróżnieniu od innych wydanych w podobnych sprawach jest jej data, co wynika wprost z brzmienia art. 210 § 1 pkt 2 oraz jej oznaczenie tj. wskazanie stosownego numeru. Z porównania treści skargi oraz uzasadnienia decyzji wynika, że organ II-ej instancji w istocie nie przeprowadził postępowania dotyczącego zaskarżonej decyzji o numerze [...] , a jedynie postępowanie co do decyzji o numerze [...]. Nie można dopuścić do sytuacji, w której program komputerowy narzuca pewne rozwiązania, które prowadzą do bałaganu prawnego. Przepis art. 211 or.pod. nakazuje doręczyć Stronom decyzję na piśmie. Treść komentowanego przepisu wskazuje, że organ podatkowy powinien doręczyć stronie oryginał pisma zawierającego decyzję, odpowiadającą wymaganiom określonym w art. 210 or.pod. Takie stanowisko wyrazili autorzy komentarza Ordynacja podatkowa. Komentarz Stefan Babiarz, Bogusław Dauter, Bogusław Gruszczyński.i i.., LexisNexis Warszawa 2004, s. 578. Analogiczne brzmienie przepisu art. 109 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( tekst jednolity Dz.U. z 2000 r. Nr 98 poz.1071) pozwala w tym miejscu odwołać się do orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego w zakresie dotyczącym tego przepisu Sąd w tym składzie podziela stanowisko wyrażone w postanowieniu z dnia 27 października 1998 r. (NSA II S.A. /Gd 1618/96 Lex nr 44208), iż przepis ten, a także przepis art.21 or.pod. nakazuje organowi doręczyć stronie (stronom) decyzję, przez co należy rozumieć, że doręcza się oryginał. Każda "kopia" decyzji, która zostaje doręczona stronom, musi być podpisana przez osobę (osoby) upoważnioną do wydania decyzji, przez co każdy egzemplarz jest decyzją na prawach oryginału. W razie stwierdzenia, iż egzemplarz znajdujący się w aktach administracyjnych różni się od tego, którym dysponuje strona, wzorcowym egzemplarzem winien być ten, który został doręczony stronie, albowiem on wszedł do obrotu prawnego. W aktach przedmiotowej sprawy winien pozostać taki sam egzemplarz (egzemplarz na prawach oryginału), jaki otrzymała Strona. Nie można traktować jako oryginału a tym bardziej jako duplikatu wydruku komputerowego decyzji, która choć w treści ( jak wynika z oświadczenia organu I-ej instancji) jest tożsamy z decyzją doręczoną Stronie, a istotnie różni się co do sygnatury i daty wydania. Tym bardziej, że jeden z tych elementów – wskazana data, ma doniosłe znaczenie przy ocenie legalności decyzji. Decyzją, którą doręcza się stronie organ podatkowy jest związany od chwili jej doręczenia. Od tego momentu decyzja ta wchodzi do obrotu prawnego i stwarza określone uprawnienia i obowiązki o charakterze procesowym i materialnoprawnym (Ordynacja podatkowa. Komentarz Stefan Babiarz, Bogusław Dauter, Bogusław Gruszczyński.i i.., LexisNexis Warszawa 2004, s. 578). A zatem należy stwierdzić, że rację ma Skarżący wskazując, iż w istocie w sprawie zostały wydane dwie różne decyzje. Jedna z tych decyzji, z dnia [...] lutego 2004r. , która poprzez doręczenie Stronie funkcjonuje w obrocie prawnym. Druga z dnia [...] lutego 2004 r., która w obrocie prawnym nie istnieje. Pierwsza z wyżej wskazanych decyzji była przedmiotem odwołania skierowanego do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, ale w rzeczywistości nie została przez ten Organ zbadana, albowiem Organ Odwoławczy nie dysponował jej egzemplarzem ( egzemplarzem na prawach oryginału). Dodatkowo należy wskazać, że postępowanie podatkowe zostało przeprowadzone z naruszeniem reguł postępowania określonych w art. 122 pr.pod. oraz art. 210§4 or.pod. oraz 200 or.pod. Jak wynika z zarzutów skargi Strona od początku 2003 r. kwestionuje legalność wpisów dokonanych w ewidencji gruntów i budynków. Z zarzutów oraz dołączonego do akt odwołania Strony wynika, że w sprawie nie zostało zakończone postępowanie w sprawie ustalenia łącznego zobowiązania podatkowego za rok 2003r. ( W aktach sprawy znajduje się decyzja uchylająca decyzje organu I-ej instancji zmieniającą łączne zobowiązanie podatkowe z dnia[...] listopada 2003r). Okoliczność ta nie została jednak przez organ podatkowy wyjaśniona. A wynikają z niej doniosłe konsekwencje dla toczącego się postępowania. Z treści art. 200 or.pod. wynika, że organ podatkowy ma obowiązek wyznaczenia stronie 7-odniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie. Z tego obowiązku jest zwolniony tylko w przypadku ustalania zobowiązania podatkowego, które zgodnie z odrębnymi przepisami ustalane jest corocznie, jeżeli stan faktyczny, na podstawie którego ustalono wysokość zobowiązania podatkowego za poprzedni okres nie uległ zmianie. W sprawie, jeżeli twierdzenie Skarżącego jest prawdziwe, ostateczna wysokość łącznego zobowiązania podatkowego była ustalona za rok 2002. Znajdujące się w aktach decyzje za ten czas podają jako podstawę wymiaru podatku obszar nieruchomości o powierzchni 0,4800 ha. Decyzja będąca przedmiotem skargi odnosi się do obszaru 0,4551 ha. Powyższe wskazuje, że w okresie pomiędzy wydaniem ostatniej decyzji ( ostatecznej ) a decyzją z dnia [...] lutego 2004 r. uległ zmianie stan faktyczny, co winno skutkować zastosowaniem art. 200 or.pod. Mając powyższe na uwadze, organ podatkowy w przypadku stwierdzenia, iż rzeczywiście zmiana stanu faktycznego miała miejsce winien postąpić zgodnie z nakazem zawartym w wyżej wskazanym przepisie. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Organ II-ej instancji winien dysponować oryginałem dokumentu lub choćby uwierzytelnioną kopią decyzji, którą doręczono Skarżącemu i która tym samym funkcjonuje w obrocie prawnym. Winien rozważyć wskazane przez Skarżącego okoliczności, szczególnie te, które narzucają zachowanie pewnych rygorów w postępowaniu podatkowym. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze prowadząc postępowanie naruszyło przepisy postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy i w oparciu o art. 145§1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153.poz. 1270) uchylił zaskarżoną decyzję. Na podstawie art. 152 wyżej wskazanej ustawy Sąd orzekł o niewykonywaniu uchylonej decyzji w całości.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło