III SA/Wa 2401/13

PostanowienieWSA w Warszawie2017-06-30

Skład orzekający: Lucyna Kaligowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, powinna zostać zwolniona od kosztów sądowych i czy należy jej ustanowić pełnomocnika w celu sporządzenia skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że osoba fizyczna, której jedynym źródłem utrzymania jest renta w wysokości 3.500 zł, ponosząca znaczne wydatki na leczenie i lekarstwa, a także mająca 80 lat i znaczną niepełnosprawność, nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W związku z tym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a., należy ją zwolnić od kosztów sądowych oraz ustanowić jej profesjonalnego pełnomocnika (doradcę podatkowego) w celu sporządzenia skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, zgodnie z art. 175 w zw. z art. 285f P.p.s.a.
Stan faktyczny
Skarżąca C.Z. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika w celu sporządzenia skargi na niezgodność z prawem prawomocnego wyroku. Wniosek ten został przekazany do rozpoznania przez Naczelny Sąd Administracyjny. Skarżąca przedstawiła swoje wydatki, potrzeby medyczne (operacja oka, zakup okularów i aparatów słuchowych), wyjaśniła sytuację mieszkaniową i majątkową, wskazując, że utrzymuje się z renty po mężu w wysokości 3.500 zł. Do wniosku dołączyła szereg dokumentów potwierdzających jej sytuację finansową, zdrowotną i wydatki.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącą od kosztów sądowych oraz ustanowiono na jej rzecz doradcę podatkowego.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Lucyna Kaligowska po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika w sprawie ze skargi C.Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2011 r. postanawia zwolnić skarżącą od kosztów sądowych oraz ustanowić na jej rzecz doradcę podatkowego Skarżąca C.Z. wniosła o ustanowienie pełnomocnika do sporządzenia skargi na niezgodność z prawem prawomocnego wyroku. Wniosek ten Naczelny Sąd Administracyjny przekazał według właściwości na mocy postanowienia z 28 lutego 2017 r. Wykonując wezwania referendarza sądowego Skarżąca przesłała formularz PPF, w którym wniosła również o zwolnienie od kosztów sądowych. Przedstawiła zestawienie swoich wydatków wynoszących łącznie 3.423 zł oraz potrzeb (operacja oka, zakup okularów i aparatów słuchowych czy naprawa auta). Wyjaśniła, że mieszka sama w lokalu nieżyjącego syna który dziedziczą wnuki. Do majątku zaliczyła działkę pracowniczą i samochód. Podała, że co miesiąc odkłada 100 zł "na wypadek śmierci". Utrzymuje się z renty po mężu w wysokości 3.500 zł. Skarżąca przedstawiła korespondencję z Rzecznikiem Praw Obywatelskich, potwierdzenie wykonania wpłaty seryjnej, dokumenty obrazujące wydatki, wyciąg bankowy, orzeczenie o stopniu niepełnosprawności, skierowanie do szpitala, kartę informacyjną leczenia szpitalnego. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje: Skarżąca ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie oraz ustanowienie pełnomocnika w celu "wniesienia skargi na niezgodność z prawem wyroku". Taki właśnie zakres jej wniosku wynika z pism z 28 listopada 2016 r. i 19 czerwca 2017 r. oraz formularza PPF. Dla pozytywnego w tej kwestii rozstrzygnięcia konieczne jest spełnienie przesłanki, o jakiej mowa w art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), dalej jako: "P.p.s.a.". Zgodnie z tym przepisem Sąd przyznaje prawo pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Oceniając wniosek Skarżącej z punktu widzenia powyższej przesłanki referendarz sądowy uznał, że zasługuje on na uwzględnienie. Z nadesłanych materiałów wynika bowiem, że jedynym jej źródłem utrzymania jest renta po mężu wynosząca (według oświadczenia) łącznie z dodatkiem pielęgnacyjnym 3.500 zł. Na taką też kwotę Skarżąca wyliczyła bieżące wydatki. Zastrzegła przy tym, iż jej potrzeby są znacznie większe i obejmują koszty operacji oka (zaćma i błona nasiatkówkowa), wymiany okularów i aparatów słuchowych. Skarżąca ma bowiem 80 lat i jak wynika z dołączonej do akt sprawy dokumentacji medycznej leczy się z powodu licznych schorzeń. Zaliczono ją do osób niepełnosprawnych w stopniu znacznym, co powoduje, iż wymaga stałej opieki i pomocy osób drugich w codziennej egzystencji. Uwzględniając zatem wiek Skarżącej, rodzaj rozpoznanych u niej schorzeń oraz wynikającą z nich konieczność wydatkowania znacznych kwot na leczenie i lekarstwa referendarz sądowy doszedł do przekonania, że obciążenie Skarżącej obowiązkiem pokrycia kosztów sporu sądowego mogłoby ograniczyć możliwość czynienia nakładów na ochronę zdrowia. Z tego względu zasadne jest zwolnienie jej od kosztów sądowych oraz ustanowienie na jej rzecz pełnomocnika. Udzielenie prawa pomocy w takim właśnie zakresie podyktowane jest także "przymusem adwokackim", czyli wprowadzonym na mocy art. 175 w zw. z art. 285f P.p.s.a. obowiązkiem sporządzenia przez profesjonalnego pełnomocnika ewentualnej skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia (którą - jak sugerują pisma Skarżącej - zamierza ona wnieść). Ponieważ jednak Skarżąca nie wskazała rodzaju pełnomocnika, o ustanowienie którego wnosi, referendarz sądowy postanowił o wyznaczeniu doradcy podatkowego. Uznał mianowicie, że najpełniej bronić on będzie interesu Skarżącej, gdyż zakończona prawomocnie sprawa dotyczyła określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło