III SA/Wa 2426/10
PostanowienieWSA w Warszawie2010-12-28
Skład orzekający: Anna Zaorska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie uzupełniła wniosku zgodnie z wezwaniem sądu?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym nie może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie wywiązała się z obowiązku uzupełnienia wniosku o niezbędne dokumenty i oświadczenia, mimo wezwania sądu. Ciężar wykazania przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na stronie skarżącej, a uchylenie się od obowiązków nałożonych w toku postępowania uzupełniającego stanowi przeszkodę wykluczającą uprawdopodobnienie wskazanych we wniosku okoliczności.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego, wskazując na niskie dochody i prowadzoną egzekucję. Referendarz sądowy wezwał ją do uzupełnienia wniosku o dokumenty potwierdzające dochody, zeznania podatkowe, wyciągi z rachunków bankowych oraz zestawienie dochodów i wydatków. Skarżąca nie odpowiedziała na wezwanie.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Anna Zaorska po rozpoznaniu w dniu 28 grudnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi B. J. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] w przedmiocie oddalenia skargi na czynność egzekucyjną postanawia - odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie -
W odpowiedzi na zarządzenie Przewodniczącej Wydziału III wzywające do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 100 zł, B. J. złożyła na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego.
W uzasadnieniu wniosku Skarżąca wskazała, że zarówno ona jak i jej mąż uzyskują niskie dochody, z których dodatkowo prowadzona jest egzekucja. Ponoszą duże wydatki związane z opłatami za mieszkanie i leczenie. Nie posiadają wiedzy prawniczej, w związku z czym wnoszą o pomoc prawną z urzędu. Wnioskodawczyni prowadzi wspólne gospodarstwo domowe jedynie z mężem. Do swojego majątku zaliczyli mieszkanie spółdzielcze własnościowe o pow. 80 m². Z oświadczenia o dochodach wynika, iż Skarżąca uzyskuje świadczenie emerytalne w wysokości 927,42 zł, jej mąż: z tytułu emerytury - 1.600 zł oraz z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej - 700 zł. Wnioskodawczyni wskazała również, iż mają z mężem zobowiązania wobec Skarbu Państwa. Z jej emerytury prowadzona jest egzekucja komornicza.
Z uwagi na fakt, iż oświadczenia zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącego, na podstawie art. 255 w zw. z art. 252 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej - "P.p.s.a."), Referendarz sądowy wezwał Skarżącą, w terminie 7 dni, do udokumentowania wysokości wszystkich dochodów uzyskiwanych przez Skarżącą i jej męża (w tym z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej), nadesłania zeznań podatkowych za 2009 r., nadesłania wyciągów z rachunków bankowych Skarżącej i jej męża za ostatnie trzy miesiące, przedstawienia zestawienia miesięcznych dochodów i wydatków rodziny.
Przedmiotowe wezwanie zostało doręczone Skarżącej 1 grudnia 2010 r.
Do dnia dzisiejszego Skarżąca nie odpowiedziała na wezwanie Referendarza sądowego.
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje:
W niniejszej sprawie Skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy
w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego
tj. w zakresie całkowitym. Przepis art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Jak się podkreśla w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. postanowienie z dnia 30 listopada 2005 r., sygn. akt II FZ 781/05) stwierdzenie wystąpienia przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy wymaga zestawienia wysokości środków, jakimi strona dysponuje z wysokością kosztów, do których poniesienia zobowiązana jest na danym etapie postępowania. Ciężar wykazania tych przesłanek spoczywa na stronie skarżącej. Ocena przytoczonych przez nią okoliczności należy natomiast do Sądu (por. postanowienie NSA z dnia 14 lutego 2005 r., sygn. akt FZ 760/04).
Ustosunkowując się do powyższego trzeba jeszcze raz podkreślić, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, iż sytuacja finansowa, w której się znajduje uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy.
Wskazać należy, iż w rozpoznawanej sprawie, oświadczenia Skarżącej zawarte we wniosku okazały się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych. W związku z tym, w celu dokonania rzetelnej oceny sytuacji materialnej Skarżącej, Referendarz sądowy, w oparciu o przepis art. 255 w zw. z art. 252 § 1 P.p.s.a., wezwał ją do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy o stosowne oświadczenia i dokumenty. Z tego obowiązku Skarżąca nie wywiązała się.
Brak jest zatem przekonywujących podstaw do stwierdzenia, iż sytuacja, w której się znajduje wypełnia przesłanki z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., a tym samym uzasadnia przyznanie jej prawa pomocy. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. postanowienie z dnia 5 września 2005 r., sygn. akt II FZ 414/05; postanowienie z dnia 14 września 2005 r., sygn. akt II FZ 575/05) prezentowany jest bowiem pogląd, iż o ile nieprzeprowadzenie postępowania uzupełniającego, co do rzeczywistego stanu majątkowego strony, w przypadku gdy okoliczności przedstawione we wniosku budzą jakiekolwiek wątpliwości, jest istotną wadą postępowania, o tyle uchylenie się strony od obowiązków nałożonych w toku takiego postępowania uznać należy za przeszkodę wykluczającą uprawdopodobnienie wskazanych we wniosku okoliczności, a tym samym przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie.
W tym stanie rzeczy stwierdzić należy, iż nie zachodzą przesłanki
do zastosowania wobec Skarżącej instytucji prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika z urzędu.
Z tej przyczyny na podstawie art. 243 § 1, art. 245, art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło