III SA/Wa 2470/04

WyrokWSA w Warszawie2005-04-18

Skład orzekający: Barbara Kołodziejczak-Osetek, Hanna Kamińska, Jerzy Płusa

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja wymierzająca podatek od nieruchomości powinna obejmować wszystkich współwłaścicieli nieruchomości oraz czy decyzja powinna precyzyjnie określać nieruchomość, której dotyczy podatek?
Ratio decidendi
Obowiązek podatkowy od nieruchomości ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach, dlatego decyzja wymierzająca podatek powinna obejmować wszystkich współwłaścicieli. Ponadto decyzja podatkowa musi precyzyjnie określać nieruchomość, której dotyczy, aby umożliwić kontrolę prawidłowości wymiaru podatku i weryfikację danych ewidencyjnych. Brak takiego oznaczenia powoduje nieważność decyzji i jej uchylenie przez sąd.
Stan faktyczny
Burmistrz Miasta i Gminy R. wymierzył podatek od nieruchomości za 2004 rok R. Z. i S. Z. W decyzji nie precyzowano nieruchomości, podano jedynie miejscowość. Skarżąca zarzuciła, że wydano dwie decyzje dotyczące tej samej nieruchomości i podatku, co skutkowało podwójnym naliczeniem. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję Burmistrza w mocy, wskazując na prawidłowość stawek i oznaczenia podatników oraz działki. Skarżąca zaskarżyła decyzję SKO do WSA.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. w całości, stwierdził, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu, oraz zasądził od SKO na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego w kwocie 133,80 zł.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek, sędzia WSA Hanna Kamińska (spr.), sędzia WSA Jerzy Płusa, Protokolant Karolina Zawadzka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 kwietnia 2005 r. sprawy ze skargi R. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] października 2004 r. Nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od nieruchomości 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz skarżącej kwotę 133,80 zł (sto trzydzieści trzy złote 80/100) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] lutego 2004 r. Burmistrz Miasta i Gminy R. wymierzył Państwu R. i S. Z. podatek od nieruchomości za 2004 r. W odwołaniu od tej decyzji R. Z. stwierdziła, że wydane zostały dwie decyzje w sprawie wymiaru podatku i podatek naliczony został w podwójnej wysokości dla tej samej nieruchomości. W kwestionowanej decyzji Burmistrza z dnia [...] lutego 2004 r. nie została sprecyzowana nieruchomość, za jaką wymierzono podatek, a podano jedynie "miejscowość nieruchomości". Z treści decyzji nie wynika w sposób bezsporny, kto jest podatnikiem podatku i za jaką nieruchomość został ten podatek wymierzony. Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., na podstawie art. 220 § 2 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.), w zw. z art. 13 § 1 pkt. 3 tej ustawy oraz art. 1 i 2 ustawy z 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856) oraz art. 5 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 9, poz. 84 ze zm.) utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy R. z dnia [...] lutego 2004 r. o wymiarze podatku od nieruchomości będącej działką nr [...] w S.. Zdaniem SKO samodzielność gminy w ustalaniu wysokości stawek podatków jest ograniczona jedynie granicami stawek, określonymi przez ustawodawcę w art. 5 ust.1 i ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Stawki określone w uchwale Rady Miasta R. nie przekraczają stawek określonych przez ustawodawcę, są pod tym względem prawidłowe. Jako podatników organ podatkowy oznaczył, w sposób nie budzący wątpliwości, R. i S. Z.; z wystarczającą do identyfikacji precyzją wskazał także działkę podlegającą opodatkowaniu. Poinformowało, że w stosunku do działki o numerze [...] w S. W skardze do WSA w Warszawie R. Z. wskazała, że zostały wydane – w stosunku do jednego zobowiązania i jednej nieruchomości – dwie decyzje o nr [...] z [...] lutego 2004 r.. W jednej z tych decyzji jako podatnik został oznaczony S. Z. , a w drugiej R.Z.. Nieruchomość jest współwłasnością małżonków, natomiast podatek dotyczy jednej nieruchomości. Zdaniem skarżącej powinna zostać wydana jedna decyzja na oboje małżonków z całą należną kwotą podatku lub dwie decyzje – dla każdego z małżonków – z połową wymiaru podatku. Skarżąca poinformowała, że inna decyzja wskazana w uzasadnieniu Kolegium jest przedmiotem odrębnego postępowania SKO o sygnaturze [...] i dotyczy innej nieruchomości. Ponadto skarżąca zauważyła, że w treści decyzji nie została skonkretyzowana nieruchomość, za którą organ wymierzył podatek: nie jest wystarczające wskazanie nazwy miejscowości, gdzie położona jest nieruchomość, ponieważ nie określa to – wystarczająco – tej nieruchomości. Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. podtrzymało stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi. Zdaniem SKO nieruchomość została oznaczona w sposób wystarczający, ponieważ nie tylko została określona miejscowość, ale także numer działki. W stosunku do nieruchomości nr [...] w S. została wydana jedynie decyzja nr [...] i tą decyzją podatnicy są związani. Po rozpoznaniu sprawy Sąd stwierdził, co następuje: Skargę należało uwzględnić. Zgodnie z treścią art. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają grunty, budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz budynki lub ich części. Z art. 3 przywołanej ustawy wynika, że podatnikami podatku od nieruchomości są – między innymi - osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nie posiadające osobowości prawnej, będące: 1) właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych, z zastrzeżeniem ust. 3, 2) posiadaczami samoistnymi nieruchomości lub obiektów budowlanych, 3) użytkownikami wieczystymi gruntów, Z treści ust. 4 tego przepisu wynika, że jeżeli nieruchomość lub obiekt budowlany stanowi współwłasność lub znajduje się w posiadaniu dwóch lub więcej podmiotów, to stanowi odrębny przedmiot opodatkowania, a obowiązek podatkowy od nieruchomości lub obiektu budowlanego ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach lub posiadaczach, z zastrzeżeniem ust. 5. Solidarna odpowiedzialność z tytułu zobowiązań podatkowych oznacza, że z punktu widzenia organu podatkowego jest bez znaczenia, który ze współposiadaczy podatek ten uiści, a zwrot uiszczonych należności między współposiadaczami nie ma znaczenia z punktu widzenia samej zasady solidarnej odpowiedzialności z tytułu obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości, wynikającej z art. 2 ust. 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych (por. wyrok SN z 13 lutego 2003 r. sygn. III RN 22/02). Skoro obowiązek podatkowy ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach nieruchomości, to decyzję ustalającą wysokość podatku od nieruchomości należy wydać obejmując nią wszystkich współwłaścicieli (por. wyrok NSA w Krakowie z dnia 18 maja 2001 r., I SA/Kr 1487/00). Tak długo, jak długo istnieje współwłasność nieruchomości, obowiązek podatkowy od nieruchomości ciąży solidarnie na jej współwłaścicielach, a zatem adresatami decyzji są wszyscy współwłaściciele, bez względu na to, czy i w jaki sposób wywiązują się z ciążących na nich zobowiązań podatkowych (por. wyrok NSA w Gdańsku z dnia 13 października 2000 r., I SA/Gd 399/00). Należy zauważyć, że na każdej z decyzji wydanej przez Burmistrza Miasta i Gminy R. zostały wskazane dwie osoby – R. Z. i S. Z.., chociaż w każdej z nich oznaczono, jako adresata inną osobę: w jednej R.Z. , w drugiej – S.Z.. Obciążenie każdego z adresatów pełną kwotą zobowiązania podatkowego nie może skutkować stwierdzeniem, że "(...) decyzje o dwukrotnej wysokości podatku od nieruchomości w stosunku do tej samej nieruchomości nie znajdują podstawy prawnej", ponieważ, mając na względzie powyżej przedstawione rozważania, obowiązek podatkowy od nieruchomości ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach nieruchomości. Każdy z właścicieli jest zobowiązany do zapłaty podatku, zaś zapłata całego podatku przez jednego z właścicieli może być – co najwyżej – podstawą do roszczeń regresowych względem pozostałych właścicieli. Odnosząc się do drugiego zarzutu przedstawionego przez skarżącą należy stwierdzić, że wymiar podatków od nieruchomości powinien być dokonany na podstawie danych wynikających z ewidencji gruntów i budynków, o czym stanowi art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne. Taki pogląd wynika z przyjętego orzecznictwa (por. wyrok NSA w Warszawie z dnia 18 maja 1994 r., III SA 1685/93, wyrok NSA z dnia 11 kwietnia 1995 r., SA/Wr 1703/94). Dane wynikające z ewidencji gruntów lub budynków mogą być oczywiście zakwestionowane w toku postępowania, a wynikające z nich domniemanie zgodności z rzeczywistym stanem rzeczy może być obalone, jednakże strona kwestionująca zgodność danych wynikających z ewidencji gruntów ze stanem faktycznym powinna wykazać w odpowiednim trybie, na czym ta niezgodność polega, w szczególności, czy chodzi o powierzchnię, czy o osobę władającego, czy o umiejscowienie określonej działki w takim a nie innym obrębie, czy o jeszcze jakieś inne dane. Mając powyższe na względzie należy zauważyć, że jeżeli w decyzji o podatku od nieruchomości nie wskazano nieruchomości, której dotyczy decyzja, to nie ma możliwości ani skontrolowania prawidłowości wysokości podatku za daną nieruchomość (bo podatnik może nie wiedzieć, której nieruchomości dotyczy podatek), ani – w konsekwencji – strona nie ma możliwości zweryfikowania danych wynikających z ewidencji gruntów. Należy zauważyć, że w sytuacji braku prawidłowego oznaczenia przedmiotu decyzji, jak ma to miejsce w przypadku kwestionowanej decyzji Burmistrza, nie można mówić o rozstrzygnięciu sprawy co do istoty, czyli o jednym z niezbędnych elementów decyzji, ponieważ nie wiadomo, czego rozstrzygnięcie to dotyczy. Z treści decyzji Burmistrza Miasta I Gminy R. z [...] lutego 2004 r. Nr[...], doręczonych stronom postępowania i złożonych przez pełnomocnika skarżącej na rozprawie do akt sprawy wynika, że w decyzji tej nie oznaczono nieruchomości, która została opodatkowana: organ poinformował jedynie o adresie nieruchomości : S. . Takie oznaczenie nieruchomości, od której organ naliczył podatek nie mogło być uznane przez Sąd, kontrolujący zgodność z prawem rozstrzygnięcia, za wystarczające. W aktach podatkowych natomiast znajduje się decyzja z prawidłowym oznaczeniem nieruchomości tj. wskazaniem nazwy miejscowości oraz numerem ewidencyjnym działki :[...]. Jednakże decyzja z pełnym oznaczeniem nieruchomości nie została doręczona podatnikom. Należy zauważyć w tej sytuacji, że decyzja podatkowa wywołuje skutki prawne dopiero od daty jej doręczenia. W orzecznictwie NSA wyrażono także pogląd, że data doręczenia decyzji jest faktyczną datą jej wydania, natomiast ,, data wydania" jest w istocie datą sporządzenia decyzji. Z tego względu decydujące znaczenie ma treść decyzji doręczonej stronom, a nie treść tej decyzji znajdująca się w aktach podatkowych. Mając na względzie powyższe, Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej wymienionej jako u.p.p.s.a. - orzekł jak w sentencji. O wstrzymaniu wykonania decyzji do chwili uprawomocnienia się wyroku Sąd orzekł na podstawie art. 152 u.p.p.s.a., zaś o kosztach postępowania na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 u.p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło