III SA/Wa 2506/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Beata Sobocha, Sędziowie sędzia WSA Agnieszka Góra Błaszczykowska (sprawozdawca), sędzia WSA Ewa Radziszewska Krupa, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 18 listopada 2016 r. sprawy ze skargi A.S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie uznania zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym za nieuzasadnione 1) uchyla zaskarżone postanowienie, 2) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w W. na rzecz A.S. kwotę 357 zł (słownie: trzysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Postanowieniem z [...] sierpnia 2013 r., Dyrektor Izby Skarbowej w W. , po rozpatrzeniu zażalenia A. S. (dalej: "Skarżący") na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z [...] lutego 2013 r. w przedmiocie odmowy uwzględnienia zarzutów wniesionych do postępowania egzekucyjnego – utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, że Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego W. prowadzi postępowanie egzekucyjne wobec Skarżącego w oparciu o własne tytuły wykonawcze o numerach [...] i [...] dotyczące zryczałtowanego podatku od przychodów z innych źródeł za 2007r. obejmujące należność główną w kwocie 31.086,00zł. oraz odsetki. Organ egzekucyjny celem wyegzekwowania niniejszej zaległości sporządził 17 grudnia 2012r. zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego, stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego u dłużnika zajętej wierzytelności: [...] SA. Zawiadomienie o tym zajęciu zostało doręczone dłużnikowi zajętej wierzytelności 17 grudnia 2012r., natomiast Zobowiązanemu wraz z odpisami tytułów wykonawczych zostało doręczone za pośrednictwem poczty polskiej 2 stycznia 2013r. Dłużnik zajętej wierzytelności pismem z 18 grudnia 2012r. poinformował, iż istnieją przeszkody w realizacji niniejszego zajęcia związane z brakiem na koncie Zobowiązanego środków przekraczających kwotę wolną od zajęcia. W zarzutach do postępowania egzekucyjnego Skarżący podniósł, że dochodzona na gruncie niniejszego postępowania egzekucyjnego należność uległa przedawnieniu z końcem 2012 r., nie doszło bowiem do skutecznego przerwania biegu przedawnienia zobowiązania, gdyż tytuł wykonawczy oraz zawiadomienie o zajęciu wynagrodzenia doręczono Skarżącemu dopiero 2 stycznia 2013 r. Postanowieniem z [...] stycznia 2013 r. (które zostało doręczone Skarżącemu 1 marca 2013r.) Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W. odmówił wstrzymania postępowania egzekucyjnego, a postanowieniem z [...] lutego 2013 r. uznał wniesione zarzuty za nieuzasadnione. Zdaniem organu pierwszej instancji, bieg terminu przedawnienia został przerwany 17 grudnia 2012 r. w wyniku zastosowania środka egzekucyjnego w postaci zajęcia rachunku bankowego. Ponadto w sprawie doszło do zawieszenia biegu przedawnienia z uwagi na wszczęcie [...] grudnia 2012 r. postępowania o przestępstwo skarbowe. Wskutek wniesionego zażalenia, wymienionym na wstępie postanowieniem z [...] sierpnia 2013 r., Dyrektor Izby Skarbowej w W. utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że na gruncie przedmiotowej sprawy bieg terminu przedawnienia uległ przerwaniu 17 grudnia 2012 r. na skutek zastosowania środka egzekucyjnego, o którym Skarżący został powiadomiony 2 stycznia 2013 r. Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej, dla przerwania biegu terminu przedawnienia istotna jest data zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został powiadomiony, a nie data powiadomienia podatnika. Celem usunięcia rozbieżności występujących w tym zakresie w szeroko pojętym orzecznictwie administracyjnym Naczelny Sąd Administracyjny wydał w składzie siedmioosobowym dnia 3 czerwca 2013r. uchwałę o sygn. akt 1 FPS 6/12. W jej uzasadnieniu wskazał, iż zastosowanie środka egzekucyjnego przerywa bieg terminu przedawnienia na podstawie art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej, w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 września 2005 r., gdy zawiadomienie podatnika o jego zastosowaniu nastąpi przed upływem terminu przedawnienia. Dyrektor Izby Skarbowej uznał ponadto, że bieg terminu przedawnienia został zawieszony z uwagi na wszczęcie wobec Skarżącego postępowania o przestępstwo skarbowe. Pismem z 17 grudnia 2012 r. Skarżący został poinformowany o wszczęciu przedmiotowego postępowania. Pismo to, z uwagi na niemożność doręczenia Skarżącemu, zostało złożone w Wydziale Obsługi Mieszkańców Urzędu miasta W., 17 grudnia 2012 r. na okres 14 dni i uznane za doręczone z dniem 31 grudnia 2012 r. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania sądowego. Zaskarżonemu postanowieniu Skarżący zarzucił wydanie z naruszeniem art. 33 pkt. 1, art. 34 § 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2012r., poz. 1015 ze zm., dalej: u.p.e.a.") w zw. z art. 70 § 4, art. 239b § 1 i § 2 oraz art. 217 § 1 § 2, a także art. 121, art. 122, art. 124 oraz art. 210 Ordynacji podatkowej (dalej jako O.p.), bądź ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia i stwierdzenie nieważności postanowienia na podstawie art. 247 O.p. W uzasadnieniu Skarżący wskazał, że 2 stycznia 2013 r. z wezwania z 13 grudnia 2012 r. dowiedział się, że przeciwko niemu zostało wszczęte postępowanie karne skarbowe. Wezwanie to dotyczyło bowiem jego stawiennictwa 28 grudnia 2012 r. w charakterze osoby podejrzanej w [...] Urzędzie Skarbowym W. . W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Skarbowej w W. podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga musiała zostać uwzględniona. Organ I instancji jako podstawę prawną postanowienia wskazał art. 34 § 4 w zw. z art.33 pkt 1 u.p.e.a. W uzasadnieniu powołał art. 70 § 6 pkt 1 O.p. i stwierdził, że z uwagi na wszczęcie wobec Skarżącego postępowania o przestępstwo skarbowe bieg terminu przedawnienia został zawieszony w dniu 13 grudnia 2012 r. Sprawa dotyczyła zobowiązania podatkowego za 2007 r., zatem zgodnie z art. 70 § 1 O.p. zobowiązanie podatkowe przedawniało się z końcem 2012 r. W aktach administracyjnych sprawy brak jakiegokolwiek dokumentu, potwierdzającego wszczęcie postępowania o przestępstwo skarbowe. Nie wiadomo nawet, jakie przestępstwo skarbowe zostało lub mogło zostać wszczęte. W aktach brak jest również informacji organów o dniu i sposobie doręczenia postanowienia o wszczęciu postępowania karno –skarbowego. Również Skarżący konsekwentnie twierdził (vide: pismo z 8 stycznia 2013, zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej k. 20 akt administracyjnych oraz skarga - k. 5 akt sądowych), że dopiero dnia 2 stycznia 2013 r. dowiedział się - z pisma z 13 grudnia 2012 r. - że przeciwko niemu zostało wszczęte postępowanie karno - skarbowe. Wezwanie to dotyczyło stawiennictwa Skarżącego w dniu 28 grudnia 2012r w charakterze osoby podejrzanej w [...] Urzędzie Skarbowym W. . Ponieważ wezwanie to Skarżący odebrał w dniu 2.01.2013, nie mógł stawić się na kilka dni wcześniej (28.12.2012) do Urzędu Skarbowego. Tymczasem stosownie do art. 70 § 6 pkt. 1 O.p. bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu, z dniem wszczęcia postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, o którym podatnik został powiadomiony, jeżeli podejrzenie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia wiąże się z niewykonaniem tego zobowiązania. Skoro zatem postanowienie o wszczęciu postepowania karno - skarbowego zostało doręczone już po przedawnieniu zobowiązania podatkowego, bieg terminu nie uległ zawieszeniu, a zobowiązanie podatkowe Skarżącego przedawniło się. Pismo organu I instancji z 17 grudnia 2012 r., informujące o przerwaniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego (ksero pisma znajduje się na k. 44a akt adm.) zostało złożone w Urzędzie W. na 14 dni ze skutkiem doręczenia z upływem ostatniego dnia. W aktach sprawy brak jest jakiejkolwiek dokumentacji, skąd wynikała powoływana przez organ "niemożność doręczenia" tego pisma. Nie ma żadnego wyjaśnienia, dlaczego organ nie mógł doręczyć akurat tego pisma, skoro Skarżący odebrał wszystkie inne przesyłki, za wyjątkiem jednej (postanowienie o odmowie wstrzymania postępowania egzekucyjnego z 31 stycznia 2013 r.), a adres Skarżącego był organowi znany. Nie ma też w aktach sprawy żadnej informacji o próbach doręczenia obydwu pism z 17 grudnia 2012 r. (k. 44-49 akt adm). Brak było podstaw do dokonania wobec Skarżącego doręczenia zastępczego i złożenia kierowanego do niego pisma w Urzędzie W. . Zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego z 17 grudnia 2012 r. zostało doręczone 2 stycznia 2013 r. (ZPO k. 16 akt adm.), a zatem po przedawnieniu się zobowiązania podatkowego, które nastąpiło 31 grudnia 2012 r. Potwierdzenie tego doręczenia znajduje się w pismach organu z 15 stycznia 2013 r. (k. 22 akt adm.) oraz z 18 stycznia 2013 r. (k. 25 akt adm.). Zatem nieprawidłowe jest stanowisko organu II instancji, że bieg terminu przedawnienia został zawieszony 13 grudnia 2012 r. w związku z wszczęciem z tą datą postępowania skarbowego. Przepis art. 70 § 6 ust. 1 O.p. nie będzie miał w sprawie zastosowania. Dyrektor Izby Skarbowej nietrafnie powołuje się na uchwałę NSA sygn. I FPS 6/12, bowiem zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego miało miejsce po upływie terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego tj. 2 stycznia 2013 r. Zawiadomienie Skarżącego o wszczęciu postępowania karno - skarbowego (o ile w ogóle zostało dokonane) nastąpiło 2 stycznia 2013 r. a zatem po upływie terminu przedawnienia. Skoro Skarżący (jak już zaznaczono) właśnie w tej dacie dowiedział się o wszczęciu postępowania, w konsekwencji trzeba uznać, że zobowiązanie podatkowe przedawniło się. Postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej również nie zawiera żadnego wyjaśnienia co do rodzaju przestępstwa skarbowego, które zdaniem organów zostało wszczęte 13 grudnia 2012 r. W konsekwencji zauważonych nieprawidłowości i uchybień, popełnionych w toku postępowania, które przełożyły się na uchybienia zaskarżonego postanowienia, należało je uchylić na podstawie art. na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718). Na wniosek Skarżącego, Sąd zasądził na jego rzecz koszty postępowania sądowego, zgodnie z art. 200 ww. ustawy w kwocie stanowiącej równowartość uiszczonego wpisu od skargi oraz kosztów zastępstwa procesowego pełnomocnika będącego radcą prawnym. Ponownie rozpoznając skargę organ II instancji będzie zobowiązany należycie ocenić stan faktyczny i prawny sprawy.