III SA/Wa 251/11

WyrokWSA w Warszawie2011-06-20

Skład orzekający: Krystyna Kleiber, Paweł Groński, Jolanta Sokołowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na czynność egzekucyjną może być podstawą do kwestionowania zasadności istnienia obowiązku podatkowego lub jego wymagalności, czy też powinna ograniczać się do zarzutów formalnoprawnych dotyczących prawidłowości postępowania egzekucyjnego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarga na czynność egzekucyjną nie może być podstawą do kwestionowania istnienia obowiązku podatkowego lub jego wymagalności, a powinna ograniczać się do zarzutów formalnoprawnych dotyczących prawidłowości postępowania egzekucyjnego i sposobu dokonania czynności egzekucyjnych. Argumentacja dotycząca kompensacji wzajemnych roszczeń, niepoparta dowodami, nie mogła być podstawą do uwzględnienia skargi.
Stan faktyczny
Naczelnik Urzędu Skarbowego prowadził postępowanie egzekucyjne wobec P. B. w celu wyegzekwowania zaległości z tytułu podatku VAT. Dokonano zajęcia rachunku bankowego. P. B. wniósł skargę na czynność egzekucyjną, podnosząc argument o konieczności kompensaty należności. Dyrektor Izby Skarbowej oddalił skargę, a następnie Minister Finansów utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej. Skarżący wniósł skargę do WSA, podtrzymując argument o kompensacji.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Krystyna Kleiber (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Paweł Groński, Sędzia WSA Jolanta Sokołowska, Protokolant referent stażysta Marika Krawczyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 czerwca 2011 r. sprawy ze skargi P. B. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] w przedmiocie oddalenia skargi na czynność egzekucyjną oddala skargę Naczelnik Urzędu Skarbowego w K., działając jako organ egzekucyjny, prowadził, na podstawie własnego tytułu wykonawczego z 19 maja 2010 r. nr [...], postępowanie egzekucyjne wobec M. B. i P. B., obejmujące zaległość z tytułu podatku od towarów i usług za marzec 2010 r. w wysokości 24.190,00 zł oraz odsetki za zwłokę. W celu wyegzekwowania należności objętych tytułem wykonawczym, organ egzekucyjny, zawiadomieniami z dnia 25 maja 2010 r., nr EA-ZW/1105/ZEA/2010 dokonał zajęcia rachunku bankowego Skarżącego w Banku Spółdzielczym w S. oraz na podstawie zawiadomienia nr EA-ZW/1106/ZEA/2010 w Banku Spółdzielczym we W.. Skuteczne okazało się zawiadomienie o zajęciu rachunku bankowego w Banku we W.. Powyższe zawiadomienie zarówno do Banku jak i zobowiązanym, wraz z odpisem tytułu wykonawczego, doręczono dnia 28 maja 2010 r. Pismem z dnia 7 czerwca 2010 r. P. B. (dalej "Skarżący", "zobowiązany") wniósł do Naczelnika Urzędu Skarbowego w K. skargę na czynności egzekucyjne dotyczące zajęcia rachunku bankowego. W uzasadnieniu podniósł, iż dokonane zajęcie rachunku bankowego dokonano niesłusznie, gdyż nie została wyjaśniona sprawa kompensaty należności zobowiązanych z tytułu podatku VAT za marzec 2010 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w K. pismo to przekazał do Dyrektora Izby Skarbowej w P., jako organu właściwego, celem jego rozpatrzenia. Dyrektor Izby Skarbowej w P. postanowieniem z dnia [...] czerwca 2010 r., na podstawie art. 54 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. 2005 r., Nr 229, poz. 1954 ze zm., dalej: u.p.e.a."), oddalił skargę. W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej organ egzekucyjny podjął właściwe czynności egzekucyjne, zmierzające do zrealizowania środka egzekucyjnego, którym było zajęcie rachunku bankowego zobowiązanego w Banku Spółdzielczym SA we W.. Sposób dokonania czynności, a równocześnie sposób jej przeprowadzenia, należy rozpatrywać na podstawie art. 80 u.p.e.a. i następnych. Zgodnie z § 1 powołanego przepisu organ egzekucyjny dokonuje zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego przez przesłanie go do banku, a jeżeli bank posiada oddziały - do właściwego oddziału, zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej zobowiązanego z rachunku bankowego do wysokości egzekwowanej należności pieniężnej wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia w terminie dochodzonej wierzytelności oraz kosztami egzekucyjnymi. Organ egzekucyjny wzywa jednocześnie bank, aby bez zgody organu egzekucyjnego nie dokonywał wypłat z rachunku bankowego do wysokości zajętej wierzytelności. Zgodnie z § 2 powyższego artykułu zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego zobowiązanego jest dokonane z chwilą doręczenia bankowi zawiadomienia o zajęciu, o którym mowa powyżej. Z § 3 art. 80 u.p.e.a. natomiast wynika jednoznacznie, iż wraz z przesłaniem zawiadomienia, organ egzekucyjny zawiadamia zobowiązanego o zajęciu jego wierzytelności z rachunku bankowego, doręczając odpis tytułu wykonawczego, o ile wcześniej nie został mu doręczony i odpis zawiadomienia skierowanego do banku o zakazie wypłaty zajętej kwoty z rachunku bankowego bez zgody organu egzekucyjnego. Dyrektor Izby Skarbowej w P. stwierdził, iż Skarżący w skardze nie podniósł żadnych argumentów świadczących o niezgodnosci z prawem zastosowanego środka egzekucyjnego, a argumentem takim nie może być sprawa kompensaty należności Skarżących z zobowiązaniami z tytułu podatku od towarów i usług za miesiąc marzec 2010 r. W przypadku potwierdzenia istnienia wzajemnej, bezspornej i wymagalnej należności podatnika wobec skarbu państwa, nastąpi potrącenie tych wierzytelności z zobowiązaniami Skarżącego. Skarżący nie godząc się z podjętym rozstrzygnięciem pismem z dnia 9 lipca 2010 r. wniósł do Ministra Finansów zażalenie. W uzasadnieniu podniósł argument kompensacji wzajemnych roszczeń. Postanowieniem z [...] listopada 2010 r. Minister Finansów utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej. Wyjaśnił, że zobowiązanemu przysługuje skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego przy czym może dotyczyć tylko okoliczności, które nie są podstawą do wniesienia innego środka zaskarżenia. Przedmiotem skargi mogą być tylko zarzuty formalnoprawne odnoszące się do prawidłowości postępowania prowadzonego przez organ egzekucyjny oraz ewentualnego naruszenia przepisów regulujących sposób i formę dokonania czynności egzekucyjnych. Podniesiony przez Skarżącego argument kompensacji wzajemnych roszczeń w istocie odpowiada środkowi zaskarżenia jakim jest "zarzut" unormowanemu w art. 33 pkt 1 lub 6 u.p.e.a. Zarzut jako środek zaskarżenia wnosi się w terminie 7 dni od daty doręczenia tytułu wykonawczego, o czym zobowiązany został poinformowany poprzez pouczenie znajdujące się w tytule wykonawczym. Zawarte w skardze zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej, dotyczące nieistnienia obowiązku bądź braku jego wymagalności lub niedopuszczalność egzekucji, nie mogą być przedmiotem skargi na czynności egzekucyjne. Jednocześnie podkreślił, iż w świetle akt sprawy twierdzenia Skarżącego o kompensacji roszczeń są bezpodstawne. Z informacji przedstawionych przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w K. wynika bowiem, iż nie jest on dłużnikiem Skarżącego, a Zobowiązany nie przedstawił żadnych dowodów na potwierdzenie swojej tezy. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, Skarżący stwierdził, iż istnieje podstawa do kompensacji, która jest zasadna i wskazał na upór urzędników, którzy wykorzystują wszelkie instrumenty prawne, aby spór nie został rozwiązany. W odpowiedzi na skargę minister Finansów, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał swoje stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu sprawy zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów lub czynności wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej jako p.p.s.a., sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Oceniając w ten sposób zaskarżone postanowienie należy stwierdzić, że spełnia ono przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zasadnie wskazał Minister Finansów, że stosownie do tej ustawy Zobowiązanemu przysługuje środek ochrony w postaci zarzutów lub skargi na czynności egzekucyjne. Zarzuty są składane, zgodnie z art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a. w terminie 7 dni od daty doręczenie tytułu wykonawczego. Skarga, na podstawie art. 54 § 1 u.p.e.a. w terminie 14 dni od dokonania kwestionowanej czynności egzekucyjnej. Jest oczywiste, że zarówno zarzuty jak i skarga na czynności egzekucyjne winny przedstawiać argumenty przeciwko tytułowi wykonawczemu lub czynności egzekucyjnej. W tej sprawie Skarżący nie przytoczył w skardze kierowanej do Sądu żadnych argumentów na poparcie prezentowanej w postępowaniu tezy. Stwierdzenie, że posiada wierzytelności u Naczelnika Urzędu Skarbowego w Kościanie i z tego tytułu żąda kompensaty swojej należności z tymi zobowiązaniami nie zostało przez niego nawet bliżej skonkretyzowane. Nie zostało też skonkretyzowane w zażaleniu na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w P. ani w skardze na postanowienie Ministra Finansów. Przepis art. 64 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60) stanowi, że zobowiązania podatkowe oraz zaległości podatkowe wraz z odsetkami za zwłokę w podatkach stanowiących dochód budżetu państwa podlegają, na wniosek podatnika, potrąceniu z wymagalnej wierzytelności podatnika wobec Skarbu Państwa z tytułu: prawomocnego wyroku sądowego wydanego na podstawie art. 417 lub art. 4172 Kodeksu cywilnego; prawomocnej ugody sądowej zawartej w związku z zaistnieniem okoliczności przewidzianych w art. 417 lub w art. 4172 Kodeksu cywilnego; nabycia przez Skarb Państwa nieruchomości na cele uzasadniające jej wywłaszczenie lub wywłaszczenia nieruchomości na podstawie przepisów o gospodarce nieruchomościami; odszkodowania za niesłuszne skazanie, tymczasowe aresztowanie lub zatrzymanie, uzyskanego na podstawie przepisów Kodeksu postępowania karnego; odszkodowania uzyskanego na podstawie przepisów o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz bytu Państwa Polskiego; odszkodowania orzeczonego w decyzji organu administracji rządowej. Zgodnie z § 2 przepis § 1 stosuje się również do wzajemnych, bezspornych i wymagalnych wierzytelności podatnika wobec państwowych jednostek budżetowych z tytułu zamówień wykonanych przez niego na podstawie umów zawartych w trybie przepisów o zamówieniach publicznych, pod warunkiem że potrącenie jest dokonywane przez tego podatnika i z tej wierzytelności. Z akt sprawy nie wynika jednak, aby podatnika posiadał do Skarbu Państwa jedną z wymienionych wierzytelności. Organy egzekucyjne nie mogą domniemywać podstaw faktycznych do kwestionowania własnych czynności czy postanowień. To Zobowiązany winien je wykazać, oczekując następnie, zgodnie z art. 7 i 77 ustawy z dnia 17 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.) na wyczerpujące załatwienie sprawy. Ponieważ Skarżący nie przedstawił swoich racji, a kontrola zaskarżonego postanowienia Ministra Finansów i poprzedzającego go Dyrektora Izby Skarbowej pozwala stwierdzić, że są one zgodne z prawem, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło