III SA/Wa 2512/10

PostanowienieWSA w Warszawie2010-11-18

Skład orzekający: Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżąca może zostać zwolniona od kosztów sądowych w całości lub częściowo na podstawie art. 245 i 246 u.p.p.s.a. w sprawie o odmowę umorzenia zaległości w podatku od spadków i darowizn?
Ratio decidendi
Sąd przyznał skarżącej częściowe zwolnienie od kosztów sądowych (do kwoty 100 zł) ze względu na jej trudną sytuację finansową, stan zdrowia oraz separację z mężem, które ograniczają jej zdolność do ponoszenia pełnych kosztów. Jednocześnie odmówił zwolnienia od pozostałej części kosztów, uznając, że skarżąca dysponuje dochodem pozwalającym na pokrycie pozostałej części wpisu.
Stan faktyczny
Skarżąca J.L. wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. dotyczącą odmowy umorzenia zaległości w podatku od spadków i darowizn. Wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując na trudną sytuację finansową, wiek 66 lat, stan separacji z mężem oraz problemy zdrowotne. Skarżąca utrzymuje się z emerytury w wysokości 1322 zł brutto, a jej stałe miesięczne opłaty wynoszą 622 zł. Dołączyła dokumenty potwierdzające jej sytuację finansową i zdrowotną.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącą od wpisu od skargi powyżej kwoty 100 zł; odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 18 listopada 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J.L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2010 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w podatku od spadków i darowizn p o s t a n a w i a 1. zwolnić skarżącą od wpisu od skargi powyżej kwoty 100,- zł; 2. odmówić przyznania skarżącej prawa pomocy w pozostałym zakresie Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej u.p.p.s.a, stronie może być przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, wnioskowanym przez stronę, obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych albo ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika (art. 245 § 3 u.p.p.s.a.) i następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów utrzymania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a.). Jeżeli skarżący zamierza skorzystać z instytucji prawa pomocy powinien uprawdopodobnić okoliczności, od zaistnienia których zależy możliwość skorzystania przez Sąd z tej instytucji, natomiast Sąd jest zobowiązany do analizy przedstawionych materiałów, także z uwzględnieniem zasad logicznego myślenia i doświadczenia życiowego. J. L., dalej jako skarżąca, wnioskiem z 18 października 2010 r., a następnie –złożonym na urzędowym formularzu PPF z 8 listopada 2010 r., zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wskazała, że jej sytuacja finansowa starcza tylko na "mierną egzystencję". Wskazała, że ma 66 lat, jest w stanie separacji z mężem i ma problemy ze zdrowiem. Skarżąca poinformowała, że utrzymuje się z emerytury w wysokości 1322, zł brutto, a jej opłaty stałe wynoszą 622,- zł miesięcznie. Posiada, wraz z mężem, mieszkanie o pow 33 m. kw. Skarżąca dołączyła do formularza PIT40A, informację dla lekarza kierującego, odcinek emerytury, kopię opłaty z tytułu czynszu za mieszkanie, faktury VAT z a energie elektryczną, kopię przekazu dla TP SA, fakturę VAT dla Multimedia SA. Referendarz sądowy zaznacza, że wpis od skargi wynosi 500,- zł. W ocenie referendarza sądowego, kwota wpisu sądowego jest jedynym kosztem sądowym wymaganym na obecnym etapie postępowania. Dlatego, w odniesieniu do obowiązku zapłaty tej kwoty, należy odnosić możliwości majątkowe skarżącej w partycypowaniu w kosztach sądowych. W ocenie referendarza sądowego, skarżąca nie wskazała na przekonywujące okoliczności, dla których nie jest w stanie wygospodarować z sumy ponad 1000,- zł, którą dysponuje, należnej obecnie – po uzyskaniu przez skarżąca zwolnienia wzmiankowanego w sentencji - kwoty z tytułu wpisu od skargi. Referendarz sądowy nie dostrzegł takich okoliczności badając sprawę z urzędu, jak też zwraca uwagę na fakt, że wskazane przez skarżąca wydatki związane chociażby z usługami telefonicznymi, czy telewizję, nie korzystają z pierwszeństwa zaspokojenia przed należnościami z tytułu kosztów sadowych. Co więcej, w wypadku wystąpienia kosztów sądowych, których poniesienie będzie niemożliwe dla strony, bądź utraty dochodów, ma ona prawo zwrócić się – po raz kolejny – o przyznanie prawa pomocy: tym razem wskazując na nowe okoliczności. Referendarz sądowy zadecydował o przyznaniu skarżącej prawa pomocy, we wskazanym w sentencji zakresie, ze względu na stałe obciążenia skarżącej kosztami utrzymania i zadeklarowany przez nią stan separacji z mężem, który może mieć wpływ na swobodę dysponowania przez skarżącą zasobami pieniężnymi. Referendarz sądowy dał zarazem wiarę deklaracjom skarżącej, co do jej nienajlepszej kondycji zdrowotnej i koniecznością poczynienia wydatków na poratowanie zdrowia miarkował zdolność skarżącej do partycypowania w pełnych kosztach sądowych w sprawie, jak też jej zdolności zarobkowe. Z zestawienia tych danych wynika potrzeba zwolnienia z części wpisu od skargi. Referendarz sądowy zwraca nadto uwagę na fakt, że skarżąca dysponuje stałym źródłem dochodu wskazanym powyżej, stąd przedwczesne byłoby orzekanie o zwolnieniu od hipotetycznie występujących, poza kwotą 100,- zł, kosztów sądowych w sprawie, skoro co miesiąc zasoby skarżącej ulegają odnowieniu. Mając powyższe na uwadze, referendarz sądowy, na podstawie art. 243 §1 w związku z art. 245 § 1 i § 3, art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 u.p.p.s.a. zadecydował, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło