III SA/Wa 2524/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Krawczak, , po rozpoznaniu w dniu 26 listopada 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych wniosku A. sp. z o.o. w W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2012 r. Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych postanawia: - przyznać stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnić ją od kosztów sądowych - Skarżąca – A. sp. z o.o. z siedzibą w W., złożyła urzędowy formularz PPPr, w którym zaznaczyła, iż domaga się zwolnienia od kosztów sądowych. Wskazała, że w 2011 r. poniosła znaczne straty. Dodatkowo wydanie dwóch decyzji podatkowych uniemożliwiło Skarżącej normalne funkcjonowanie. W szczególności nie może ona uzyskać zaświadczenia o braku zaległości, co wyklucza uzyskanie finansowania działalności. Nadto wobec Skarżącej wszczęto postępowanie egzekucyjne w toku którego zajęto rachunek bankowy. Strata za ubiegły rok wyniosła 4.906.378,37 zł. Na rachunku Skarżąca posiada środki w wysokości 868,73 zł. Skarżąca przedstawiła zawiadomienia o zajęciu oraz tytuł wykonawczy. W wykonaniu wezwania referendarza sądowego pełnomocnik Skarżącej wyjaśnił, że nie posiada ona udziałów w innych jednostkach. Nie posiada także wymagalnych wierzytelności. Urząd skarbowy prowadzi wobec Skarżącej postępowanie egzekucyjne, którego przedmiotem są należności z tytułu podatku VAT i podatku dochodowego od osób prawnych. Do tej pory Skarżąca nie wypłaciła pełnomocnikowi wynagrodzenia. Zostanie ono wypłacone w przypadku pozytywnego zakończenia sporu i umorzenia dochodzonych przez organy podatkowe podatków. Pełnomocnik Skarżącej oświadczył, że nie otrzymał dotychczas wynagrodzenia. Skarżąca ma problemy z regulowaniem zobowiązań wskutek przedłużającego się postępowania podatkowego oraz podjęcia wobec jej klientów działań kwestionujących jej wiarygodność. Zajęcie rachunków bankowych uniemożliwia obecnie prowadzenie działalności gospodarczej i regulowanie zobowiązań. Skarżąca wyjaśniła, że w 2011 r. poniosła wydatki m. in. na najem powierzchni biurowej, usługi księgowe, usługi konsultacji i doradztwa, opłaty za administrowanie rachunkiem bankowym. Wydatki te sfinansowała z przychodów uzyskanych ze sprzedaży usług. Natomiast w 2012 r. poniosła koszty m. in. najmu powierzchni biurowej, usług księgowych, opłat za administrowanie rachunkiem bankowym. Skarżąca przedstawiła zestawienie przychodów i kosztów, deklaracje VAT, wyciągi bankowe, zeznanie podatkowe, rachunek zysków i strat oraz bilans, listę zobowiązań. Postanowieniem z dnia 5 października 2012 r. Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W sprzeciwie na to postanowienie z dnia 24 października 2012 r. Spółka wyjaśniła, że nie prowadzi działalności z racji zajęcia rachunków bankowych, co też pozbawia ją możliwości regulowania zobowiązań. Spółka dodała ponadto, że nie ponosi żadnych kosztów z tytułu najmu powierzchni biurowej i usług księgowych co potwierdzają nieuregulowane przez nią należności z tytułu wystawianych faktur za korzystanie ze wskazanych usług. Skarżąca dodała, że przedłożyła zestawienie przychodów i kosztów, deklaracje VAT, wyciągi bankowe, zeznanie podatkowe, rachunki zysków i strat oraz bilans, listę zobowiązań – które potwierdzają, fakt, że w 2011 r. Spółka poniosła znaczne straty, które obecnie uniemożliwiają poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Skarżąca wskazała, że strata za ubiegły rok wyniosła 4.906.378,37 zł, na rachunku bankowym Skarżąca posiada środki w kwocie 368,73 zł. Ponadto Skarżąca przedstawiła zawiadomienie o zajęciu oraz tytuły wykonawcze jednocześnie dodając, że urząd skarbowy prowadzi wobec niej postępowanie egzekucyjne, którego przedmiotem są należności z tytułu podatku VAT i podatku dochodowego od osób prawnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: W myśl art. 260 zdanie pierwsze ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) zwaną dalej p.p.s.a. w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym. Skuteczne wniesienie sprzeciwu powoduje usunięcie z obrotu prawnego orzeczenia referendarza sądowego, tj. postanowienia z dnia 5 października 2012 r. Jest ono traktowane – pod względem skutków prawnych – jako nieistniejące. Zgodnie z art. 245 § 2 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, a może zostać przyznane, gdy osoba prawna wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 2 pkt 1 p.p.s.a.). Prawo pomocy w zakresie częściowym stosownie do art. 245 § 3 p.p.s.a. obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie pełnomocnika. Sąd może zwolnić osobę prawną z części kosztów postępowania, jeśli wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na pełne ich poniesienie (art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a.). W rozpoznawanej sprawie Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, gdyż wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. Przystępując do rozpoznania wniosku, przypomnieć należy, że co do zasady, każdy, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki, obowiązany jest do ich uiszczenia (art. 211 p.p.s.a.). Celem instytucji prawa pomocy jest natomiast zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. Przyznanie lub odmowa przyznania prawa pomocy winna wynikać z wzajemnej oceny dwóch elementów: kosztów, jakie musi ponieść strona na poczet prowadzonego postępowania i jej aktualnej kondycji finansowej. Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy, wysokość kosztów sądowych, które na obecnym etapie postępowania stanowią: wpis od skargi w wysokości 5.857 zł oraz stan faktyczny sprawy, należy stwierdzić, iż w sprawie istnieją podstawy dla przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Skarżąca we wniosku o przyznanie prawa pomocy wykazała, że nie posiada środków na poniesienie kosztów sądowych. Wyjaśniła, że wszczęto wobec niej postępowanie egzekucyjne w toku którego zajęto rachunek bankowy, na którym posiada środki w wysokości 868,73 zł, co pozbawia ją możliwości regulowania zobowiązań. Wskazała ponadto, że strata za ubiegły rok wyniosła 4.906.378,37 zł. Natomiast z zestawienia przychodów i kosztów za okres styczeń-sierpień 2012 r. w pozycji "przychody" widnieje "0", podobnie zresztą jak w deklaracjach VAT w rubryce dotyczącej sprzedaży. Skarżąca podkreśliła ponadto, że nie posiada udziałów w innych jednostkach, nie posiada także wymagalnych wierzytelności. Dodała, że do tej pory nie wypłaciła pełnomocnikowi wynagrodzenia, ponieważ ma problemy z regulowaniem zobowiązań. Skarżąca wyjaśniła, że w 2011 r. poniosła wydatki m. in. na najem powierzchni biurowej, usługi księgowe, usługi konsultacji i doradztwa, opłaty za administrowanie rachunkiem bankowym. Wydatki te sfinansowała z przychodów uzyskanych ze sprzedaży usług. Natomiast w 2012 r. poniosła koszty m. in. najmu powierzchni biurowej, usług księgowych, opłat za administrowanie rachunkiem bankowym. Skarżąca dodała ponadto, że obecnie nie ponosi żadnych kosztów z tytułu najmu powierzchni biurowej i usług księgowych co potwierdzają nieuregulowane przez nią należności z tytułu wystawianych faktur za korzystanie ze wskazanych usług. Na potwierdzenie powyższego Skarżąca nadesłała wezwanie do zapłaty za okres od 5 października 2007 r. do dnia 28 września 2012 r. na łączną kwotę 40.375 zł. Podniesione okoliczności, przemawiają za przyznaniem Skarżącej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, bowiem Skarżąca wykazała, iż nie jest obecnie w stanie zgromadzić środków na poniesienie tej opłaty. W związku z tym na podstawie art. 260, art. 245 § 3 oraz art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Sąd postanowił orzec jak w sentencji.