III SA/Wa 2529/16

Starszy Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 14.10.2016 r po rozpoznaniu wniosku J.J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi J.J. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...]/06/2016 r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za styczeń, czerwiec, sierpień i listopad 2012 r. p o s t a n a w i a 1. Zwolnić Skarżącego od wpisu od skargi powyżej kwoty 500 zł 2. Odmówić przyznania Skarżącemu prawa pomocy w pozostałym zakresie J.J., w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi oraz w wykonaniu wezwania referendarza sądowego, zwrócił się na formularzu PPF z 21/9/2016 r, o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu. W uzasadnieniu wskazał, ze: - nie jest w stanie ponieść kosztów niepłaconych podatków; - nie ponosi odpowiedzialności za niepłacenie podatków; - prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z matką; - zamieszkuje wraz z matką w mieszkaniu o pow. 48 m.kw., zajętym przez US; - jest współwłaścielem samochodu [...] wraz z partnerką, z którą pozostaje w "nieformalnym związku"; - matka uzyskuje miesięcznie dochód w wysokości 1600 zł, Skarżący, z umowy zlecenia- do 1300 zł/m-c; - miesięczne koszty życia (czynsz, opłaty za media, prąd/gaz, koszty leczenia) wynoszą ok 850 zł; -ZUS "pobiera" połowę wynagrodzenia Skarżącego W piśmie z 6/10/2016 r., w odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego z 2/09/2016 r. o wskazanie wysokości osiągniętych dochodów, przedłożenie wyciągów z rachunków bankowych, złożenie zestawienia faktur VAT, kserokopii podatkowych, zestawienia dochodów i wydatków, kalkulacji kosztów życia, i in. – Skarżący, w piśmie z 6/10/2016 r., zwrócił się o udzielenie mu jeszcze tygodnia (tj. do 13/10/2016 r.) na skompletowanie dokumentów. W piśmie, które wpłynęło 14/10/2016 r. Skarżący poinformował o tym, że jego matka otrzymuje emeryturę za pośrednictwem listonosza. Przekazał nadto – jak wskazał – własne rozliczenia podatkowe za 2014 r. i 2015 r oraz wyciąg ze swojego rachunku bankowego. Referendarz sądowy wskazuje, że strona skarżąca ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Zgodnie z art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej jako: "p.p.s.a."), prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika: może być przyznane, jeśli strona wykaże niezdolność do poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. W zakresie częściowym prawo pomocy może być przyznane - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Wymagalne w sprawie koszty sądowe wynoszą ok. 13018 zł we wszystkich trzech sprawach ze skarg Strony, jednak w niniejszej sprawie wpis wynosi niespełna 4 tysiące zł. Od uiszczenia tej kwoty zależy rozpoznanie sprawy przez Sąd, przy czym sposób rozpoznania sprawy nie zależy od wkładu pracy pełnomocnika, co wynika ze sposobu pracy Sądu uregulowanego w art. 133 i art. 134 p.p.s.a.. Zdaniem referendarza sądowego, złożenie większości informacji o które Skarżący został wezwany nie wymaga przedłużania terminu do dokonania czynności. Dotyczy to w szczególności przedłożenia informacji o uzyskiwanych dochodach i wydatkach, przedłożenia kalkulacji kosztów życia, złożenia wyciągów z rachunków bankowych czy deklaracji podatkowych. Również wskazanie wysokości, w której Skarżący będzie uczestniczyć w kosztach postępowania, jak też wskazania (szczególnych) przyczyn, dla których Skarżący domaga się udziału w sprawie pełnomocnika leży w zakresie działań, których podjęcie jest możliwe bez tygodniowej zwłoki. Natomiast posiadanie dokumentacji finansowej (np. faktur vat) zalicza się do zakresu (ustawowych) obowiązków podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą. W ocenie referendarza sądowego, strona skarżąca, nie wykazała w treści formularza PPF, że nie jest w stanie ponieść wymagalnych kosztów sądowych w sprawie, bez uszczerbku dla swojego utrzymania. W szczególności dopuszczalny logicznie byłby pogląd, że z kwoty uzyskiwanego comiesięcznie, zadeklarowanego dochodu gospodarstwa domowego jest ona w stanie uiścić choćby cześć wpisu od skargi. Jednakże pogląd o nienajlepszej sytuacji strony może być racjonalnym następstwem wykazanych lub uprawdopodobnionych okoliczności, natomiast Skarżący, wbrew deklaracjom, działań w tym kierunku nie podjął. Na ocenę dokonaną powyżej nie ma wpływu (współ)posiadanie samochodu [...], czy nieprzedstawienie, pomimo wezwania, sytuacji finansowej osoby, z którą – jak Skarżący sam wskazał w rubryce 7.3 formularza PPF – współposiada przywołaną [...] i "jest w nieformalnym związku". Rozstrzygnięcie o zwolnieniu Skarżącego od kosztów sądowych we wskazanym zakresie jest uzasadnione postulatem zagwarantowania Skarżącemu dostępu do Sądu, krótkim terminem na zgromadzenie środków na poczet wpisu od skargi (siedem dni od wezwania) oraz zadeklarowaną w formularzu PPF wysokością miesięcznych dochodów, bez wątpienia otrzymywanych przez Skarżącego. Odnosząc się do wniosku o ustanowienie w sprawie pełnomocnika z urzędu referendarz sądowy podnosi, oprócz sygnalizowanej okoliczności nienależytego wykazania sytuacji życiowej, że nie jest okolicznością uzasadniającą przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika jedynie wyrażenie woli jego działania w sprawie, ponieważ Sąd administracyjny w razie uzasadnionej potrzeby udziela stronom – ale tylko występującym w sprawie bez adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego - niezbędnych pouczeń w przystępnym języku, co do czynności procesowych i skutków ich zaniedbań (art. 6 p.p.s.a.). Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (art. 134 §1 i § 2 p.p.s.a.). Mając na uwadze powyższe referendarz sądowy, na podstawie art. 243 § 1, art. 245 § 1, § 2, art. 246 § 1 pkt 1 i pkt 2 p.p.s.a., uznał, jak w sentencji.