III SA/Wa 2539/16
WyrokWSA w Warszawie2017-08-10
Skład orzekający: Agnieszka Krawczyk, Agnieszka Olesińska, Radosław Teresiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy grunt oznaczony w ewidencji gruntów i budynków jako droga ('dr') może być dla celów podatku od nieruchomości traktowany jako las, jeśli skarżąca uważa, że służy on wyłącznie działalności leśnej i powinien być zaliczony do przyległej działki leśnej?Ratio decidendi
Sąd podzielił stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego, uznając, że dla celów podatkowych wiążące są dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Skoro sporna działka została oznaczona w ewidencji jako droga ('dr'), organy podatkowe nie są uprawnione do traktowania jej jako lasu ani do uznania, że wchodzi ona w skład działki leśnej, wbrew zapisom ewidencyjnym. W przypadku kwestionowania danych ewidencyjnych, skarżąca powinna wystąpić o ich korektę w trybie przewidzianym w Prawie geodezyjnym i kartograficznym.Stan faktyczny
Skarżąca kwestionowała decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy ustalającą podatek od nieruchomości dla działki oznaczonej w ewidencji jako droga ('dr'). Skarżąca argumentowała, że działka ta powinna być traktowana jako las i podlegać podatkowi leśnemu, a nie podatkowi od nieruchomości. Organy podatkowe oparły swoje rozstrzygnięcia na danych z ewidencji gruntów, zgodnie z którymi działka ta jest drogą, a przyległa działka jest lasem. Skarżąca zarzuciła błąd w ustaleniach faktycznych i niewłaściwe zastosowanie przepisów prawa.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Krawczyk, Sędziowie sędzia WSA Agnieszka Olesińska (sprawozdawca) sędzia WSA Radosław Teresiak, Protokolant referent Katarzyna Makowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 sierpnia 2017 r. sprawy ze skargi M. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego na 2016 r. oddala skargę
Wójt Gminy W. decyzją z dnia [...] stycznia 2016 r. ustalił M. W., dalej jako Skarżąca wymiar podatku od nieruchomości położonej w miejscowości E. dz. ew. [...] na 2016 r. Organ l instancji naliczył podatek w oparciu o uchwałę Rady Gminy W. Nr 124.XVI.2015 z dnia 30 października 2015 r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości na 2016 rok (Dz. Urz. Woj. Maz. Z 2015 r., poz. 9763).
W wyniku złożonego przez Skarżącą odwołania od powyższej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] czerwca 2016 utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu
SKO powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych podniosło, iż Organy podatkowe, ustalając podatki, nie są uprawnione do dokonywania odmiennych ustaleń, niż te wynikające z ewidencji gruntów. Nie mogą również dokonywać zmian w operacie ewidencyjnym. Skoro z urzędowego rejestru gruntów wynika, że skarżący jest we władaniu konkretnych działek, to organy podatkowe zobowiązane są do uwzględnienia tych zapisów przy wymiarze podatku. Ewidencja gruntów i budynków jest urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniu administracyjnym, w tym i postępowaniu podatkowym. Zdaniem Kolegium jeżeli Skarżący kwestionuje zawarte tam dane, najpierw powinien wystąpić o ich korektę w trybie przewidzianym w ustawie z 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne. Następnie, w przypadku uwzględnienia jego zastrzeżeń, na podstawie zmienionych danych z ewidencji może wnosić o wzruszenie ostatecznych decyzji ustalających wysokość zobowiązań podatkowych"
Mając powyższe na uwadze, Kolegium podkreśliło, iż dla organów podatkowych wiążące są dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Z danych tych wynika, iż sporna nieruchomość jest oznaczona, jako tereny Ls. Drzewostan na działce nr [...] ma powyżej 40 lat, co wynika wyraźnie z wyciągu z uproszczonego planu urządzenia lasu dla tejże działki. Według Organu skoro nieruchomość ta oznaczona jest jako tereny Ls, to organ l instancji prawidłowo naliczył podatek w oparciu o uchwałę Rady Gminy W. Nr 124.XVI.2015 z dnia 30 października 2015 r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości na 2016 rok (Dz. Urz. Woj. Maz. Z 2015 r., poz. 9763). W ocenie SKO w niniejszej sprawie nie może też mieć zastosowania art. 7 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tj.: Dz. U. z 2010 r. Nr 95, poz. 613 ze zm0, dale jako u.p.o.l., bowiem nieruchomość jest zlokalizowana na terenie parku krajobrazowego. Organ odwoławczy podniósł, iż w świetle orzecznictwa sądowego, "Obszary ochrony ścisłej, czynnej i krajobrazowej ustawodawca przewidział dla parków narodowych i rezerwatów przyrody. Nie dla parków krajobrazowych, na gruncie art. 7 ust. 1 pkt 8 u.p.o.l. bez znaczenia prawnego pozostaje okoliczność czy przedmiot opodatkowania jest położony na terenie objętym inną formą ochrony przyrody, poza parkiem narodowym, rezerwatem przyrody. Wobec tego, Kolegium nie znalazło naruszenia prawa w tym zakresie przez organ podatkowy I instancji.
W skardze na powyższą decyzje Skarżąca wniosła o jej uchylenie w części dot. zakresu ustalenia wymiaru podatku od działki nr [...] oznaczonej symbolem "dr" za rok 2016 oraz lata wcześniejsze 2015, 2014, 2013 i zasądzenie kosztów postępowania.
Zaskarżonej decyzji zarzuciła błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia i mających wpływ na jej treść, a polegająca na bezprawnym uznaniu, że "droga" nie wchodzi w skład działki nr [...] o powierzchni 0,2480 ha.
W uzasadnieniu skargi podniosła, iż wobec braku definicji drogi w przepisach u.p.o.l. nie sposób utożsamiać pojęcia "drogi", "pasa drogowego" i "gruntu", gdyż ustawodawca rozróżnia te pojęcia w przepisach u.p.o.l. Skarżąca podniosła, iż definicje zawarte w art. 1 i art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2015 r., poz.460), potwierdzają również tezę, że droga i pas drogowy nie są pojęciami tożsamymi, gdyż droga stanowi budowlę, zaś pas drogowy to wyłącznie grunt, na którym zlokalizowana jest droga wraz z urządzeniami funkcjonalnie z nią związanymi. Stosownie także do brzmienia art. 8 ust. 1 ww. ustawy, drogi, parkingi oraz place przeznaczone do ruchu pojazdów, niezaliczone do żadnej z kategorii dróg publicznych i niezlokalizowane w pasie drogowym tych dróg są drogami wewnętrznymi. Brzmienie przepisu art. 4 ww. ustawy potwierdza, że akt ten dotyczy wszystkich rodzajów dróg, a nie tylko publicznych.
Zarzuciła, iż Organy nie uwzględniły orzecznictwa sądów administracyjnych, w szczególności j uchwały NSA o sygn. akt II FPS 2/13, co skutkowało uznaniem, że grunt oznaczony, jako "dr", tj. droga wewnętrzna położona w lasach została zaliczona do budowli drogi, chociaż sam normodawca zdecydował, że grunty zajęte pod wewnętrzną komunikację gospodarstw leśnych nie są drogą w rozumieniu rozporządzenia, tym bardziej, że tereny oznaczone symbolem "dr" mogą wchodzić tylko w skład terenów komunikacyjnych, a te z kolei - mogły się mieścić (do 31 grudnia 2013 r.) tylko w obszarach gruntów zabudowanych i rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454 ze zm.)
Zdaniem Skarżącej aby daną budowlę można było uznać za budowlę drogi wewnętrznej, powinna być ona przeznaczona do ruchu drogowego rozumianego, jako możliwość korzystania z drogi przez nieoznaczoną ilość osób, każdego użytkownika dróg, a nie służyć tylko danemu podmiotowi do wewnętrznej komunikacji w obrębie danej nieruchomości. Dodatkowym argumentem na twierdzenie, że budowle dróg wewnętrznych położonych w lasach nie mogą być zaliczane do dróg jest brzmienie przywołanego załącznika nr 6 poz. 3 pkt. 7 lit. a tiret szóste rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 w sprawie ewidencji gruntów i budynków, w którym wyraźnie zaliczono do dróg jedynie grunty zajęte pod drogi dojazdowe do gruntów leśnych. Według skarżącego z ustalenia organów podatkowych nie wynika, aby przedmiotowa droga leśna była budowlą oraz była przeznaczone do korzystania przez nieoznaczoną ilość osób, każdego użytkownika dróg.
Wobec powyższego w ocenie Skarżącej, przedmiotowy grunt nie może zostać objęty podatkiem od nieruchomości. Grunty te, jako wliczane do przyległego do nich użytku gruntowego (zał. nr 6 poz. 3 pkt. 7 lit. a rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków), czyli gruntów leśnych, podlegać powinny podatkowi leśnemu. Z brzmienia art. 1a ust. 1 pkt. 7 u.p.o.l. wynika, że działalnością leśną jest działalność (właścicieli, posiadaczy lub zarządców lasów) w zakresie urządzania, ochrony i zagospodarowania lasu, utrzymywania i powiększania zasobów i upraw leśnych, gospodarowania zwierzyną, pozyskiwania - z wyjątkiem skupu - drewna, żywicy, choinek, karpiny, kory, igliwia, zwierzyny oraz płodów runa leśnego, a także sprzedaż tych produktów w stanie nieprzerobionym. W taki sam sposób zdefiniowano działalność leśną w art. 1 ust. 3 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym (Dz. U. Nr 20, poz. 1682 ze zm ). W tej ustawie przewidziano także, że lasem w rozumieniu ustawy są grunty leśne sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako lasy (art. 1 ust. 2), jak też, że opodatkowaniu podatkiem leśnym podlegają określone w ustawie lasy, z wyjątkiem lasów zajętych na wykonywanie innej działalności gospodarczej niż działalność leśna (art. 1 ust. 1).
Wskazała, że z dokumentacji powyższej nieruchomości jednoznacznie wynika co potwierdza Wójta Gminy W., że grunt oznaczony jako "dr" znajduje się na działce położonej wewnątrz lasów terenu [...] Parku Krajobrazowego i służy wyłącznie działalności leśnej.
W przekonaniu Skarżącej Organy nie zastosowały w sposób prawidłowy i pełny przepisów prawa podatkowego materialnego poprzez pominięcie istotnych przepisów, które powinny znaleźć zastosowanie w przedmiotowej sprawie, w zakresie klasyfikacji dróg, co w konsekwencji narusza przepisy postępowania podatkowego, gdyż nie dokonano prawidłowej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
W piśmie procesowym z dnia 20 lipca 2017 r. Skarżąca podtrzymuje swoje poprzednie stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga nie jest zasadna.
1. Skarżąca domaga się, aby należący do niej grunt oznaczony w ewidencji gruntów i budynków jako droga ("dr") nie był opodatkowany podatkiem od nieruchomości, gdyż nie powinien być traktowany dla celów podatkowych jako droga, tylko jako las.
Zdaniem Skarżącej organy bezprawnie uznają, że działka nr [...] sklasyfikowana w ewidencji jako droga nie wchodzi w skład działki nr [...] sklasyfikowanej w ewidencji jako las.
Od działki [...] (oznaczonej jako droga) Wójt wymierzył Skarżącej podatek od nieruchomości, a od działki [...] (oznaczonej jako las) Wójt wymierzył podatek leśny. Obie te należności zostały objęte decyzją z dnia [...] stycznia 2016 r. w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego na rok 2016, którą SKO utrzymało w mocy, nie dopatrzywszy się uchybień. Sąd podziela stanowisko SKO.
2. Na podstawie art. 2 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych grunty podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Zasadą jest zatem opodatkowanie gruntów podatkiem od nieruchomości. Aby grunt nie był opodatkowany podatkiem od nieruchomości, musi ku temu istnieć wyraźna podstawa prawna w postaci wyłączenia, zwolnienia itp.
Skarżąca powołuje się na to, że obie jej działki (a nie tylko jedna) stanowią w istocie grunt leśny, co ma uzasadniać wyłączenie działki [...] z opodatkowania podatkiem od nieruchomości.
3. Zgodnie z art. 1 ust. 2 opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości nie podlegają m.in. lasy.
Stosownie do art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 465 z późn.zm.) opodatkowaniu podatkiem leśnym podlegają określone w ustawie lasy, z wyjątkiem lasów zajętych na wykonywanie innej działalności gospodarczej niż działalność leśna. Zgodnie z art. 1 ust. 2 ustawy o podatku leśnym, lasem w rozumieniu ustawy są grunty leśne sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako lasy.
Dla celów podatkowych za "las" może zatem być uznany tylko taki grunt, który w ewidencji został zakwalifikowany jako las. Taka sytuacja w sprawie nie zachodzi – co (w zakresie treści wpisów w ewidencji) nie jest sporne. Skarżąca przyznaje, że sporna działka oznaczona jest w ewidencji jako droga ("dr").
4. Zdaniem Sądu ustalając podatek rolny i leśny Wójt oparł się na danych wynikających z ewidencji gruntów i budynków. A zatem słusznie SKO decyzje Wójta utrzymało w mocy. W aktach sprawy znajduje się wypis z rejestru gruntów, który nie pozostawia wątpliwości co do tego, jak zakwalifikowane są oba grunty należące do Skarżącej.
W myśl art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedn. Dz. U. Z 2005 r. Nr 240, poz. 2027 ze zm.), podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków.
Podstawę wymiaru podatków stanowią zatem dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Podatek od nieruchomości, rolny i leśny ustalany jest w oparciu o dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków co do kwalifikacji tych gruntów oraz ich powierzchni, które to dane są wiążące dla organu podatkowego. Organy ustalające wysokość zobowiązań nie są uprawnione do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku niż dane wskazane w ewidencji gruntów.
Określenie gruntu jako "droga" (dr) jest dla Wójta i SKO wiążące. Organy te nie mogą przekwalifikować gruntu na leśny ani też wbrew ewidencji dla celów podatkowych uznać, że ma on inny charakter, niż to z tej ewidencji wynika.
5. Skarżąca powołuje się na to, że nie ma ustawowej definicji drogi. Nie zmienia to w ocenie Sądu faktu, że tak długo jak długo w ewidencji dany grunt zakwalifikowany i oznaczony jest jako droga, tak długo organy powinny go traktować za drogę dla celów podatkowych.
6. Skarżąca w skardze przeprowadza analizę przepisów dotyczących prowadzenia ewidencji gruntów i budynków, która to analiza w ocenie Sądu zmierza do wykazania, że organ ewidencyjny nieprawidłowo zakwalifikował grunt stanowiący działkę nr [...]. Zarzuty zmierzające do zakwestionowania prawidłowości danych wynikających z ewidencji, kwestionujące poprawność prowadzenia ewidencji - nie mogą jednak doprowadzić do uchylenia decyzji podatkowej.
Skarżąca powołuje się m.in. na to, że grunty zajęte pod wewnętrzną komunikację gospodarstw rolnych i leśnych, nie są drogą w rozumieniu przepisów rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454 ze zm.). Grunty takie, jak wskazuje Skarżąca, powinny być zaliczone do przyległego do nich użytku gruntowego. Dlatego, jak należy rozumieć, Skarżąca stoi na stanowisku, że działka oznaczona jako "dr" powinna być traktowana jako wchodząca w skład działki leśnej, nr 803/1.
Skarżąca domaga się, aby jedną z jej działek ("dr") uznać za część drugiej działki – będącej działką leśną. Żądanie to jednak nie może być przez organy podatkowe uwzględnione tak długo, jak długo w ewidencji dana działka nie jest oznaczona jako las. Zgodnie z powoływanym już przepisem art. 1 ust. 2 ustawy o podatku leśnym, lasem w rozumieniu tej ustawy są grunty leśne sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako lasy. Działka Skarżącej, co do której toczy się spór (nr [...]) niewątpliwie nie jest oznaczona jako las. Nie może być zatem traktowana jak las.
Tym bardziej – wbrew zapisom w ewidencji – organy podatkowe nie mogą uznać, że działka [...] "wchodzi w skład" działki [...], czego Skarżąca się domaga.
7. Jeżeli Skarżąca kwestionuje dane zawarte w ewidencji, powinna wystąpić o korektę ewidencji w trybie przewidzianym w ustawie z 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne. Dopiero zmiana danych w ewidencji umożliwi zmianę w zakresie opodatkowania tej działki, która zdaniem Skarżącej niesłusznie uznawana jest za drogę. Zwracanie się w tej kwestii do organów podatkowych nie może doprowadzić do rezultatu, którego Skarżąca oczekuje. Dla organów podatkowych bowiem wiążące są dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków, a organy podatkowe nie są władne korygować zapisów w tej ewidencji.
8. Do opodatkowania gruntów Skarżącej nie ma też zastosowania art. 7 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, bowiem grunty są zlokalizowane na terenie parku krajobrazowego. Zwolnienie obejmował natomiast wyłącznie grunty stanowiące obszary ochrony ścisłej, czynnej i krajobrazowej – na terenie parków narodowych i rezerwatów przyrody, nie zaś grunty na obszarze parków krajobrazowych.
9. Uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 listopada 2013 r. (II FPS 2/13) dotyczy innych kwestii niż te, które stanowią istotę sporu w niniejszej sprawie.
Na marginesie Sąd zauważa, że w sprawie niniejszej nie chodzi o opodatkowanie "budowli" drogi, lecz o opodatkowanie gruntu jako "droga" lub "las". Nie ma tu w ogóle mowy o opodatkowaniu budowli.
Wyrok NSA z 26.09.2014 r., na który Skarżąca powołała się w piśmie procesowym z 20 lipca 2017 r., także nie uzasadnia stanowiska Skarżącej w kwestii tego, że jedna z jej działek (nr [...]) dla celów podatkowych powinna być traktowana jako część innej, większej działki leśnej (nr [...]).
W tym stanie rzeczy, nie stwierdziwszy uchybień, które uzasadniałyby uchylenie zaskarżonej decyzji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w całości oddalił skargę na podstawie art. 151 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło