III SA/Wa 2550/17
PostanowienieWSA w Warszawie2017-09-27
Skład orzekający: Anna Zaorska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy dochody skarżącej, wynoszące około 3000 zł netto miesięcznie, przy standardowych kosztach utrzymania i dodatkowych wydatkach na usługi kosmetyczne, fryzjerskie, alkohol oraz wyjścia do restauracji, pozwalają na przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych (wpisu od skargi)?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ dochody skarżącej, wynoszące około 3000 zł netto miesięcznie, przy standardowych kosztach utrzymania, pozwalają na pokrycie tych kosztów, zwłaszcza po ewentualnym ograniczeniu wydatków na usługi niebędące wydatkami pierwszej potrzeby, takie jak usługi fryzjerskie, kosmetyczne czy alkohol. Przyznanie prawa pomocy jest uwarunkowane obiektywną niemożnością zgromadzenia środków, a nie jedynie trudnościami.Stan faktyczny
Skarżąca I. S. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od wpisu od skargi, wskazując na trudną sytuację finansową i brak środków na jego uiszczenie. Z jej oświadczeń wynikało, że uzyskuje dochód w wysokości ok. 3000 zł netto miesięcznie i ponosi standardowe koszty utrzymania. Organ ocenił, że dochody skarżącej są wystarczające do pokrycia kosztów sądowych, zwłaszcza po analizie jej wydatków na usługi niebędące wydatkami pierwszej potrzeby.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Anna Zaorska po rozpoznaniu w dniu 27 września 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku I. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi I. S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu wraz ze spółką za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe 2012 r. postanawia - odmówić przyznania prawa pomocy -
Skarżąca – I. S. wniosła o przyznanie prawa pomocy
w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi w całości lub chociażby powyżej 200 zł.
W uzasadnieniu wniosku wskazała, że jej dochody i stan majątkowy nie pozwalają na uiszczenie tej opłaty bez uszczerbku dla utrzymania.
Z oświadczeń skarżącej wynika, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Nie posiada majątku, ani oszczędności. Uzyskuje dochód ze stosunku pracy w wysokości 3.037,38 zł netto. Jej miesięczne zobowiązania to: opłaty za media, transport miejski, telefon, wyżywienie.
Do wniosku skarżąca załączyła zeznania podatkowe za 2016 r., zaświadczenie
o dochodach oraz wyciągi z rachunku bankowego.
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje:
Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji osobom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej im poniesienie kosztów z tym związanych.
Instytucja ta stanowi wyjątek od generalnej zasady, zgodnie z którą strona ponosi koszty sądowe, czy też koszt wynagrodzenia jej pełnomocnika. Wskazać przy tym należy, że przyznanie prawa pomocy powoduje, że koszty związane z postępowaniem ponosi za skarżącego Skarb Państwa. W tej sytuacji, możliwość przyznania prawa pomocy uzależniona jest od szczególnie rozważnej oceny, wykazanej w treści wniosku sytuacji materialnej wnioskodawcy, tak aby jednoznacznie wynikał z niej brak środków na poniesienie kosztów postępowania.
W rozpoznawanej sprawie skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy
w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych tj. w zakresie częściowym.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., dalej – "P.p.s.a"), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wnioskodawca wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Podkreślić należy, że dla uzyskania prawa pomocy nie wystarczy subiektywne przekonanie wnioskodawcy o zasadności jego otrzymania. Prawo pomocy może być przyznane, jeżeli zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału
w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
W tym miejscu wskazać trzeba, że na obecnym etapie postępowania jedynym kosztem sądowym jest wpis od skargi, który wynosi 500 zł.
Odnosząc powyższą kwotę do sytuacji finansowej skarżącej, uznać należało, że wniosek o przyznanie prawa pomocy nie zasługuje na uwzględnienie.
Z oświadczeń skarżącej wynika, że uzyskuje ona stały dochód ze stosunku pracy w wysokości ok. 3.000 zł netto. Z przestawionego wykazu miesięcznych zobowiązań wynika z kolei, że skarżąca ponosi wydatki na opłaty za media, wyżywienie, koszty komunikacji miejskiej, telefon. Są to standardowe koszty utrzymania. Dochody skarżącej bez wątpienia wystarczają na ich pokrycie.
Jednoczenie referendarz sądowy zauważa, że z analizy wyciągów z rachunków bankowych wynika, że dochody skarżącej pozwalają również na ponoszenie wydatków, które nie są tzw. wydatkami pierwszej potrzeby, jak chociażby usługi fryzjerskie w renomowanym salonie (543,20 zł), alkohol (321,50 zł), usługi w salonie kosmetycznym (225 zł), wynagrodzenie adwokata, czy też wydatki w restauracji i kawiarni.
Tym samym, w ocenie referendarza sądowego, przy chociażby niewielkim ograniczeniu wydatków, skarżąca mogła zabezpieczyć środki na pokrycie kosztów sądowych w sprawie. Przyznanie prawa pomocy uwarunkowane jest bowiem niemożnością zgromadzenia odpowiednich środków m.in. na wpis sądowy, a nie trudnościami w ich zgromadzeniu.
Podsumowując przyjąć należy, że okoliczności podnoszone we wniosku
o przyznanie prawa pomocy nie uzasadniają twierdzenia, że skarżąca nie jest w stanie wygospodarować środków niezbędnych do uiszczenia wpisu sądowego w sprawie.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie przepisów art. art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło