III SA/Wa 2560/12
PostanowienieWSA w Warszawie2012-12-08
Skład orzekający: Agnieszka Grzelak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do przyznania stronie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, biorąc pod uwagę jej sytuację materialną i dochody?Ratio decidendi
Sąd uznał, że strona wykazała, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Pomimo uzyskiwania stałych dochodów, wysokie koszty utrzymania rodziny, spłata kredytu mieszkaniowego oraz brak majątku uzasadniają częściowe zwolnienie od wpisu sądowego.Stan faktyczny
Skarżący M. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, wskazując na trudną sytuację materialną i jedyny dochód w kwocie 950 zł podlegający zajęciu komorniczemu. Skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną i dwiema córkami. Rodzina ponosi znaczne wydatki na utrzymanie, spłatę kredytu mieszkaniowego i inne zobowiązania. Skarżący przedłożył dokumenty potwierdzające dochody i wydatki, w tym zeznania podatkowe.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od wpisu sądowego ponad kwotę 100 zł.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Agnieszka Grzelak po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2012 r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za lipiec, sierpień, wrzesień, października i listopad 2008 roku postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi ponad kwotę 100 zł (słownie: sto złotych)
Skarżący M. K. na urzędowym formularzu PPF wniósł do Sądu o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu podniósł, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych. Znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, jego jedynym dochodem jest wynagrodzenie, które w kwocie 950 zł, podlega zajęciu komorniczemu. Skarżący oświadczył, że dochody uzyskiwane przez niego oraz żonę w całości przeznaczane są na pokrycie kosztów codziennego utrzymania oraz spłatę zobowiązań z tytułu zaciągniętego kredytu mieszkaniowego. Uiszczenie wpisu przez Skarżącego jest niemożliwe ponieważ znacznie przekracza jego możliwości płatnicze.
Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że Skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną oraz dwiema córkami ( ur. w [...] i [...] r.). Żona Skarżącego posiada mieszkanie o powierzchni 70 m², które jest obciążone hipoteką. Skarżący nie posiada oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Żona Skarżącego obciążona jest kredytem hipotecznym w wysokości 200.000 zł z miesięczną ratą 2.100 zł.
Z oświadczenia wynika również, że z tytułu wynagrodzenia Skarżący uzyskuje kwotę 2.900 zł (brutto), a jego żona kwotę 4.500 zł (brutto).
Na wezwanie referendarza sądowego o przedłożenie dokumentów źródłowych obrazujących sytuację majątkową, Skarżący przedłożył zeznanie podatkowe PIT-37, z którego wynika, że w 2010 r. uzyskał dochód w kwocie 21.386,55 zł, natomiast z informacji o dochodach oraz pobranych zaliczkach na podatek dochodowy, wynika, że w 2011 r. Skarżący uzyskał dochód w kwocie 43.887,50 zł. Skarżący oświadczył, także, że nie posiada rachunków bankowych osobistych. Przedłożył zestawienia operacji kont firmowych oraz zawiadomienie o zajęciu rachunku bankowego i zakazie wypłat. Skarżący przedłożył również wyciągi z rachunków bankowych żony.
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 1270 ze zm.), zwaną dalej P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§2), natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko z opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). W przypadku osób fizycznych przyznanie prawa pomocy następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny ( pkt. 2 cyt. wyżej przepisu).
Z regulacji prawnych dotyczących kosztów sądowych można wysnuć wniosek, że wnoszenie opłat sądowych jest zasadą natomiast zwolnienie z ich uiszczenia stanowi odstępstwo od niej. Założeniem prawa do bezpłatnej pomocy prawnej jest to, że strona – ze względu na swój stan majątkowy – nie jest w stanie ponieść jej kosztów.
Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady jakimi należy kierować się rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy, wysokość wpisu sądowego wynoszącą 3.068,00 zł jak i stan faktyczny sprawy, należy stwierdzić, iż w sprawie istnieją podstawy dla pozytywnego załatwienia wniosku strony w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego ponad kwotę 100 zł.
Należy zauważyć, że postępowanie w przedmiocie przyznania prawa pomocy wszczynane jest wyłącznie na wniosek strony, co oznacza, że to wnioskodawca winien wskazać na okoliczności uzasadniające jego żądanie. W niniejszej sprawie strona Skarżąca uprawdopodobniła natomiast, że nie jest w stanie ponieść kosztów w sprawie do których uiszczenia jest zobowiązana w całości tj. wpisu sądowego należnego w sprawie. Skarżący wraz z małżonką uzyskuje co prawda stałe miesięczne dochody (netto i po odliczeniu zajęcia komorniczego – 4.160,67 zł) jednakże kwota ta zostaje przeznaczona na utrzymanie czteroosobowej rodziny. Skarżący wraz z żoną ponoszą stałe miesięczne wydatki na spłatę kredytu mieszkaniowego – 2.092,13 zł, czynsz 354,67 zł, energię 233,18 – 278,83, zł, telefon, 151,16 zł, przedszkole – 84 zł. Po odjęciu tych wydatków na żywność i koszty zakupu odzieży pozostaje kwota około 1.000 zł. Z przedstawionych materiałów wynika ponadto, że Skarżący nie posiada żadnego majątku, który mógłby zostać spieniężony na potrzeby uiszczenia kosztów sądowych.
Zatem po rozpoznaniu wniosku, ocenie dokumentów oraz analizie informacji przedstawionych przez Skarżącego stwierdzić należy, że Skarżący wykazał, że nie jest obecnie w stanie ponieść kosztów wpisu sądowego w całości.
Z uwagi na powyższe na podstawie art. 246 par. 1 pkt 2 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło