III SA/Wa 2584/06

PostanowienieWSA w Warszawie2007-11-29

Skład orzekający: Sylwester Golec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona, która nie przedstawiła rzetelnie swojej sytuacji materialnej i nie współpracowała w zakresie weryfikacji jej oświadczeń, może uzyskać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi kasacyjnej?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi kasacyjnej, uznając, że strona nie wykazała w sposób rzetelny swojej sytuacji materialnej ani nie podjęła efektywnej próby współpracy w celu weryfikacji jej oświadczeń. Brak rzetelności i niespójność przedstawionych informacji, a także uchylanie się od dostarczenia dokumentów, wykluczyły uprawdopodobnienie przesłanek do przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżący J. S. (a także A. D. w odrębnym wniosku) wnieśli skargę kasacyjną od wyroku WSA. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej (750 zł), J. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy, argumentując trudną sytuacją finansową, kosztami utrzymania dzieci i prowadzonej działalności gospodarczej. Pomimo uzupełniania wniosku i przedstawiania dokumentów, sąd uznał, że informacje skarżącego są niespójne i nieprzekonywujące, a skarżący uchylił się od dostarczenia kluczowych informacji, w tym dotyczących rozliczeń z pełnomocnikiem. Podobnie A. D. nie wykazał w sposób rzetelny swojej sytuacji materialnej.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie (zwolnienia od wpisu od skargi kasacyjnej).

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sylwester Golec, , po rozpoznaniu w dniu 29 listopada 2007 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi kasacyjnej w sprawach ze skarg A. D. i J. S. na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2006 r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie P O S T A N O W I E N I E Dnia 29 listopada 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sylwester Golec, , po rozpoznaniu w dniu 29 listopada 2007 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi kasacyjnej w sprawach ze skarg A. D. i J. S. na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2006 r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie Pismem z dnia 21 sierpnia 2007 r. pełnomocnik skarżących wniósł skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 czerwca 2007 r. Następnie w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej w kwocie 750 zł skarżący J. S. złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy argumentując, iż jest to kwota niebagatelna, której zapłata łączy się z uzasadnionymi trudnościami. Skarżący powołał się także na fakt toczących się licznych postępowań podatkowych, których zakończenie może skutkować koniecznością poniesienia ogromnych kosztów. Dodał ponadto, iż ponosi koszty utrzymania [...] nieletnich dzieci. Skarżący podał, iż nie posiada żadnego majątku. Dochód z działalności gospodarczej określił na 3.000 zł miesięcznie. Wykonując wezwanie z dnia 24 września 2007 r. skarżący uzupełnił braki formalne wniosku i zaznaczył, iż domaga się zwolnienia od wpisu od skargi kasacyjnej. Wyjaśnił, że po rozwodzie wszystkie cenne przedmioty (o wartości 80.000 zł) przekazał byłej żonie – na poczet przyszłych alimentów. Do formularza skarżący dołączył pismo, w którym wskazał, iż jego miesięczne koszty utrzymania wynoszą 1.200 zł (czynsz – 541,61 zł, energia elektryczna – 100 zł, pozostałe koszty to wyżywienie i ubranie). Na utrzymanie dzieci skarżący płaci alimenty w łącznej wysokości 15.000 zł. Zaznaczył przy tym, iż w danym miesiącu płaci w miarę uzyskiwanych dochodów. Dzieci mieszkają z byłą żoną. Lokal, w którym skarżący zamieszkuje stanowi własność komunalną. Koszty wpisów w sprawach III SA/Wa 2584, 2657-2658/06 uiszczone zostały z bieżących dochodów. Wobec skarżącego toczą się postępowania dotyczące zobowiązań podatkowych w podatku dochodowym za lata 2000-2001 w wysokości odpowiednio 585.595 zł i 171.914 zł. Sprawy te są obecnie przedmiotem postępowań przed WSA w Warszawie. Skarżący nie posiada rachunków bankowych na których dokonywane są jakiekolwiek obroty lub zdeponowane są jakiekolwiek środki. Do pisma dołączył wyrok orzekający rozwód, deklaracje PIT-5L, zeznania podatkowe za lata 2005-2006, deklaracje VAT-7, dowód zapłaty czynszu. Ponadto skarżący wskazał, na stratę w kwocie 9.248 zł z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej przez osiem miesięcy 2007 r. Postanowieniem z dnia [...] października 2007 r. referendarz sądowy odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Pismem z dnia 2 listopada 2007 r. skarżący złożył sprzeciw od w/w postanowienia, podnosząc w nim poza dotychczas prezentowaną argumentacją, iż ewentualna zmiana wysokości orzeczonych przez Sąd alimentów wyrządziłaby szkodę jego małoletnim dzieciom. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej jako p.p.s.a, Sąd może – na wniosek strony – przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym tj. w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi kasacyjnej. Przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie jest możliwe w sytuacji, gdy strona wykaże (podkreślenie własne), że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Zatem należy zbadać, czy sytuacja majątkowa skarżącego uniemożliwia poniesienie pełnych kosztów postępowania. Z powyższych przepisów wynika, iż to na stronie ciąży obowiązek wykazania, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. To zatem w jej interesie leży przedłożenie wszelkich możliwych dokumentów źródłowych oraz przedstawienie wszelkich okoliczności przemawiających za pozytywnym rozpoznaniem wniosku (por. postanowienie NSA z 31 marca 2005 r., I FZ 63/05, niepubl.). Ocena przytoczonych okoliczności należy zaś do Sądu. Wykładnia systemowa prowadzi ponadto do wniosku, że osoba fizyczna powinna partycypować w kosztach postępowania, jeżeli posiada jakiekolwiek środki majątkowe. Stosownie bowiem do art. 199 p.p.s.a., strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, a instytucja "prawa pomocy" stanowi odstępstwo od wynikającej z powołanego art. 199 p.p.s.a. zasady odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Jej celem jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Konkretyzację powołanej wyżej zasady stanowi art. 214 § 1 p.p.s.a. zgodnie, z którym każdy, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki, obowiązany jest do uiszczenia kosztów sądowych. Z tym obowiązkiem strony powiązany jest odpowiadający mu obowiązek Sądu niepodejmowania żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata (art. 220 § 1 p.p.s.a.). Przyznanie wnioskodawcy prawa pomocy należy traktować jako odstępstwo od powołanej zasady, powodujące uszczuplenie dochodów państwa. Przysługujące sądowi prawo do zwalniania od kosztów sądowych nie ma charakteru pełnego, swobodnego uznania sądu, lecz podlega określonym regułom, których należy bezwzględnie przestrzegać przy każdorazowym rozpatrywaniu takiego wniosku. W szczególności, do obowiązków sądu należy ocena złożonego przez wnioskodawcę oświadczenia i ewentualna jego weryfikacja, w celu wyważenia interesu ogółu (Skarbu Państwa) i słusznego interesu jednostki (obywatela). Rozpoznając wniosek należy uwzględnić sytuację majątkową skarżącego oraz jego zdolności płatnicze na tle wysokości wymagalnych kosztów sądowych. Natomiast zgodnie z utrwaloną linią orzecznictwa, oceniając sytuację majątkową skarżącego Sąd ma na uwadze nie tylko faktyczny stan dochodów skarżącego oraz dane dotyczące bieżących wydatków, ale także jego potencjalne możliwości zarobkowe. W niniejszej sprawie skarżący jest adwokatem prowadzącym działalność gospodarczą, z której jak zawarł we wniosku z dnia 7 września 2007 r. osiąga dochód miesięczny w kwocie 3.000 zł, zaś we wniosku z dnia 4 października 2007 r. wskazał na stratę za osiem miesięcy 2007 r. w wysokości 9.248 zł. Ponadto z przekazanych przez skarżącego informacji wynika, iż ma na utrzymaniu [...] małoletnich dzieci, na które płaci alimenty w wysokości 15.000 zł miesięcznie, poza tym jego bieżące koszty utrzymania wynoszą miesięcznie około 1.200 zł (w tym czynsz 541,61 zł, około 100 zł energia elektryczna, pozostałe to wyżywienie i ubrania). Natomiast koszty postępowania w sprawie, w tym wpisy od skarg w sprawach IIISA/Wa 2584, 2657-2658/06, (wynoszące 1.500 zł) poniósł z bieżących wydatków. Skarżący również wskazał, iż nie posiada rachunków bankowych, na których dokonywane są jakiekolwiek obroty lub zdeponowane są jakiekolwiek środki, a ponadto nie posiada żadnych ruchomości i nieruchomości. Kolejno skarżący wskazał, iż w okresie ostatnich dwóch lat nie sprzedawał żadnych ruchomości i nieruchomości o wartości powyżej 10.000 zł. Ponadto skarżący w ogóle nie odniósł się do wskazanej w wezwaniu tut. Sądu z dnia 24 września 2007 r., kwestii wynagrodzenia pełnomocnika (dor. pod. R. O.), tj. jego wysokości, terminów wypłat oraz źródeł finansowania. W ocenie Sądu twierdzenia skarżącego zawarte we wniosku oraz załącznikach nie są przekonywujące. Ustosunkowując się do powyższego podkreślić raz jeszcze należy, iż ubiegając się o przyznanie prawa pomocy skarżący powinien – w sposób szczególnie staranny – wykazać swoją niemożność ponoszenia kosztów sądowych, a przynajmniej podjąć efektywną próbę współpracy w tym względzie, czego nie uczynił. Wskazać należy, iż w rozpoznawanej sprawie, skarżący uchylił się od dostarczenia nie budzących wątpliwości informacji i dokumentów, które mogłyby być podstawą zweryfikowania złożonych przez niego oświadczeń, które są niespójne i pozbawione pragmatyzmu. Zestawienie powyższych faktów powoduje konieczność zastanowienia się nad tym, czy skarżący rzeczywiście znajduje się w tak trudnej sytuacji majątkowej jaką wykazał we wniosku. W ocenie Sądu dokonanej po dogłębnej analizie akt sprawy przyznanie skarżącemu prawa pomocy w żądanym zakresie (w części) nie jest zasadne. Nie można bowiem uznać, że jego sytuacja majątkowa nie pozwala ponieść kosztów związanych z prowadzonym przed tut. Sądem postępowaniem, tj. uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej w wysokości 750 zł. Na marginesie zdaniem Sądu należy wskazać, iż do uiszczenia tej kwoty skarżący jest zobowiązany solidarnie z A. D.. Należy zwrócić uwagę, że zadaniem Sądu jest ocena złożonego przez skarżącego oświadczenia i ewentualna jego weryfikacja, nie należy natomiast do jego zadań prowadzenia dochodzenia co do faktycznego stanu majątkowego wnioskodawcy (por. postanowienie NSA z 10 maja 2004 r. sygn. FZ 18/04). Wskazać można również, iż w postanowieniu z 5 września 2005 r. sygn. akt II FZ 414/05 Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd, iż uchylenie się przez stronę od obowiązków nałożonych w toku postępowania uzupełniającego, co do przedstawienia rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych, uznać należy za przeszkodę wykluczająca uprawdopodobnienie wskazanych we wniosku informacji, a tym samym przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie. Reasumując należy stwierdzić, iż w rozpoznawanej sprawie wnioskodawca nie wykazał istnienia okoliczności uzasadniających przyznanie mu prawa pomocy w jakimkolwiek zakresie. Natomiast w ocenie Sądu poważne wątpliwości budzą przekazane przez skarżącego informacje, z których nie wynika jakie skarżący uzyskuje dochody z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej, raz wskazują dochód w kwocie 3.000 zł, a kolejno stratę w kwocie 9.248 zł. Ponadto niezrozumiałe jest dla Sądu stanowisko skarżącego, iż z bieżących dochodów ponosi wydatki na utrzymanie dzieci w kwocie 15.000 zł miesięcznie, na własne utrzymanie w kwocie 1.200 zł miesięcznie, a ponadto na prowadzenie w/w spraw, w których wpisy wyniosły 1.500 zł. Poza tym należy również zwrócić uwagę na pominiecie w składanych przez skarżącego pismach kwestii wynagrodzenia pełnomocnika, a także nie złożenia wyciągów bankowych, z jednoczesnym wskazaniem w pkt 7 wyjaśnień, iż nie posiada "rachunków bankowych, na których dokonywane są jakiekolwiek obroty lub zdeponowane jakiekolwiek środki". Zdaniem Sąd należy stwierdzić, że skarżący nie przedstawiając w sposób rzetelny własnej sytuacji materialnej wykluczył uprawdopodobnienie, iż zachodzą przesłanki do zastosowania wobec niego prawa pomocy w żądanym zakresie. Z tej przyczyny na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. oraz art. 260 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji. Sygn. akt III SA/Wa 2584/06 U Z A S A D N I E N I E Pismem z dnia 21 sierpnia 2007 r. pełnomocnik skarżących wniósł skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 czerwca 2007 r. Następnie w odpowiedzi na wezwanie skarżący A. D. wniósł o zwolnienie od wpisu od skargi kasacyjnej argumentując, iż ze względu na stosunkowo niewysokie dochody i wysokie koszty utrzymania nie jest w stanie wpisu tego uiścić. Skarżący mieszka sam. Poza oszczędnościami w wysokości 3.000 zł nie posiada żadnego majątku. Wysokość miesięcznych dochodów z działalności gospodarczej określił na 5.200 zł. Wśród innych okoliczności uzasadniających jego zdaniem przyznanie mu prawa pomocy wymienił egzekucję administracyjną zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym za 2001 r. w wysokości 121.625,50 zł (bez odsetek). W piśmie załączonym do formularza PPF skarżący wyjaśnił, że dochód przypadający na niego za okres do sierpnia 2007 r. wyniósł 41.678,48 zł, zaś pobrane zaliczki 6.635 zł. Miesięczne wydatki wynoszą ok. 3.000 zł (czynsz - 557,58 zł, energia elektryczna i gaz – 100 zł, zakup leków i wizyt lekarskich – 300 zł, pozostałe to koszty wyżywienia i ubrania). Lokal, w którym skarżący zamieszkuje stanowi własność komunalną. W lipcu 2007 r. sprzedał samochód osobowy za kwotę 10.200 zł, z czego do chwili obecnej nabywca uregulował jedynie 3.000 zł. Koszty wpisów w sprawach III SA/Wa 2584, 2657-2658/06 uiszczone zostały z bieżących dochodów. Do pisma skarżący dołączył zawiadomienie o zajęciu rachunku bankowego, wyciąg z tegoż rachunku, deklaracje VAT-7, fakturę za energię elektryczną i gaz, informację o wysokości czynszu, zeznania podatkowe za lata 2005-2006. Postanowieniem z dnia [...] października 2007 r. referendarz sądowy odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Pismem z dnia 2 listopada 2007 r. skarżący złożył sprzeciw od w/w postanowienia, podnosząc w nim poza dotychczas prezentowaną argumentacją, iż nie może swobodnie dysponować posiadanymi przez niego środkami, które jeśli aktualnie wystarczają na pokrycie kosztów postępowania, w każdym momencie mogą zostać zajęte w toku postępowania egzekucyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej jako p.p.s.a, Sąd może – na wniosek strony – przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym tj. w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi kasacyjnej. Przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie jest możliwe w sytuacji, gdy strona wykaże (podkreślenie własne), że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Zatem należy zbadać, czy sytuacja majątkowa skarżącego uniemożliwia poniesienie pełnych kosztów postępowania. Z powyższych przepisów wynika, iż to na stronie ciąży obowiązek wykazania, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. To zatem w jej interesie leży przedłożenie wszelkich możliwych dokumentów źródłowych oraz przedstawienie wszelkich okoliczności przemawiających za pozytywnym rozpoznaniem wniosku (por. postanowienie NSA z 31 marca 2005 r., I FZ 63/05, niepubl.). Ocena przytoczonych okoliczności należy zaś do Sądu. Wykładnia systemowa prowadzi ponadto do wniosku, że osoba fizyczna powinna partycypować w kosztach postępowania, jeżeli posiada jakiekolwiek środki majątkowe. Stosownie bowiem do art. 199 p.p.s.a., strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, a instytucja "prawa pomocy" stanowi odstępstwo od wynikającej z powołanego art. 199 p.p.s.a. zasady odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Jej celem jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Konkretyzację powołanej wyżej zasady stanowi art. 214 § 1 p.p.s.a. zgodnie, z którym każdy, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki, obowiązany jest do uiszczenia kosztów sądowych. Z tym obowiązkiem strony powiązany jest odpowiadający mu obowiązek Sądu niepodejmowania żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata (art. 220 § 1 p.p.s.a.). Przyznanie wnioskodawcy prawa pomocy należy traktować jako odstępstwo od powołanej zasady, powodujące uszczuplenie dochodów państwa. Przysługujące sądowi prawo do zwalniania od kosztów sądowych nie ma charakteru pełnego, swobodnego uznania sądu, lecz podlega określonym regułom, których należy bezwzględnie przestrzegać przy każdorazowym rozpatrywaniu takiego wniosku. W szczególności, do obowiązków sądu należy ocena złożonego przez wnioskodawcę oświadczenia i ewentualna jego weryfikacja, w celu wyważenia interesu ogółu (Skarbu Państwa) i słusznego interesu jednostki (obywatela). Rozpoznając wniosek należy uwzględnić sytuację majątkową skarżącego oraz jego zdolności płatnicze na tle wysokości wymagalnych kosztów sądowych. Natomiast zgodnie z utrwaloną linią orzecznictwa, oceniając sytuację majątkową skarżącego Sąd ma na uwadze nie tylko faktyczny stan dochodów skarżącego oraz dane dotyczące bieżących wydatków, ale także jego potencjalne możliwości zarobkowe. W niniejszej sprawie skarżący jest radcą prawnym prowadzącym działalność gospodarczą, z której jak zawarł we wniosku z dnia 4 października 2007 r. osiąga dochód miesięczny w kwocie około 5.200 zł. Ponadto z przekazanych przez skarżącego informacji wynika, iż bieżące koszty utrzymania wynoszą miesięcznie około 3.000 zł (w tym czynsz i media 557,58 zł, około 100 zł energia elektryczna i gaz, koszty leków i wizyt lekarskich około 300 zł, pozostałe koszty to wyżywienie i ubrania). Natomiast koszty postępowania w sprawie, w tym wpisy od skarg w sprawach IIISA/Wa 2584, 2657-2658/06, (wynoszące 1.500 zł) poniósł z bieżących wydatków. Skarżący również wskazał, iż z rachunku bankowego jest prowadzona egzekucja, zgodnie z zawiadomieniem z dnia 10 września 2007 r. Z przedstawionego wyciągu bankowego wynika, iż na rachunek wpływają znaczące kwoty np. dnia 4 lipca 2007 r. 5.000 zł, dnia 10 lipca 2007 r. 2.000 zł, a także dokonywane są z rachunku przelewy np. 20 września 2007 r. do urzędu skarbowego w kwocie 6.175,35 zł oraz wypłata własna dnia 22 września 2007 r. o wartości 8.500 zł. Kolejno skarżący wskazał, iż w lipcu 2007 r. sprzedał samochód osobowy za kwotę 10.200 zł z czego do chwili obecnej otrzymał tylko część ceny w wysokości 3.000 zł. Skarżący nie posiada ruchomości i nieruchomości o wartości powyżej 10.000 zł. Ponadto skarżący w ogóle nie odniósł się do wskazanej w wezwaniu tut. Sądu z dnia 24 września 2007 r., kwestii wynagrodzenia pełnomocnika (dor. pod. R. O.), tj. jego wysokości, terminów wypłat oraz źródeł finansowania. Natomiast ze złożonych zeznań podatkowych wynika, iż w 2006 r. skarżący osiągnął dochód w wysokości 45.487,85 zł, a w 2005 r. w kwocie 66.043,83 zł. W ocenie Sądu twierdzenia skarżącego zawarte we wniosku oraz załącznikach nie są przekonywujące. Ustosunkowując się do powyższego podkreślić jeszcze raz należy, iż ubiegając się o przyznanie prawa pomocy skarżący powinien – w sposób szczególnie staranny – wykazać swoją niemożność ponoszenia kosztów sądowych, a przynajmniej podjąć efektywną próbę współpracy w tym względzie, czego nie uczynił. Wskazać należy, iż w rozpoznawanej sprawie, skarżący uchylił się od dostarczenia informacji i dokumentów dotyczących kwestii rozliczeń z pełnomocnikiem, które mogłyby być podstawą zweryfikowania złożonych przez niego oświadczeń, iż nie jest w stanie ponieść kosztów wpisu od skargi kasacyjnej. Zestawienie powyższych faktów powoduje konieczność zastanowienia się nad tym, czy skarżący rzeczywiście znajduje się w tak trudnej sytuacji majątkowej jaką wykazał we wniosku. W ocenie Sądu dokonanej po dogłębnej analizie akt sprawy przyznanie skarżącemu prawa pomocy w żądanym zakresie (w części) nie jest zasadne. Nie można bowiem uznać, że jego sytuacja majątkowa nie pozwala ponieść kosztów związanych z prowadzonym przed tut. Sądem postępowaniem, tj. uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej w wysokości 750 zł. Na marginesie zdaniem Sądu należy wskazać, iż do uiszczenia tej kwoty skarżący jest zobowiązany solidarnie z J. S.. Należy zwrócić uwagę, że zadaniem Sądu jest ocena złożonego przez skarżącego oświadczenia i ewentualna jego weryfikacja, nie należy natomiast do jego zadań prowadzenia dochodzenia co do faktycznego stanu majątkowego wnioskodawcy (por. postanowienie NSA z 10 maja 2004 r. sygn. FZ 18/04). Wskazać można również, iż w postanowieniu z 5 września 2005 r. sygn. akt II FZ 414/05 Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd, iż uchylenie się przez stronę od obowiązków nałożonych w toku postępowania uzupełniającego, co do przedstawienia rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych, uznać należy za przeszkodę wykluczająca uprawdopodobnienie wskazanych we wniosku informacji, a tym samym przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie. Reasumując należy stwierdzić, iż w rozpoznawanej sprawie wnioskodawca nie wykazał istnienia okoliczności uzasadniających przyznanie mu prawa pomocy w jakimkolwiek zakresie. Natomiast w ocenie Sądu dochody skarżącego w wysokości 5.200 zł miesięcznie przy jego wydatkach na utrzymanie w kwocie około 3.000 zł, a także oszczędności w kwocie 3.000 zł i posiadanej wierzytelności względem nabywcy samochodu w kwocie 7.200 zł w zupełności wystarczają na pokrycie wpisu od skargi kasacyjnej w kwocie 750 zł. Zdaniem Sądu jak wynika z porównania dat transakcji znajdujących się na wydruku z rachunku bankowego, z datą wystawienia zawiadomienia o zajęciu rachunku, to skarżący swobodnie dysponuje środkami znajdującymi się na rachunku (wypłata w dniu 22 września 2007 r. kwoty 8.500 zł). Ponadto zdaniem Sądu należy zwrócić uwagę, iż po uwzględnieniu miesięcznych wydatków skarżącego dysponuje on kwotą 2.200 zł, a w przedmiotowej sprawie wpis wynosi 750 zł. Zdaniem Sąd należy stwierdzić, że skarżący nie przedstawiając w sposób rzetelny (tj. z pominięciem kwestii rozliczeń z pełnomocnikiem) własnej sytuacji materialnej wykluczył uprawdopodobnienie, iż zachodzą przesłanki do zastosowania wobec niego prawa pomocy w żądanym zakresie, zwłaszcza, że z przedstawionej dokumentacji wynika, iż posiada środki przewyższające kwotą należnego wpisu od skargi kasacyjnej. Z tej przyczyny na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. oraz art. 260 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło