III SA/Wa 2663/11

Referendarz sądowy Lucyna Kaligowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 21 listopada 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.G. o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia i rozłożenia na raty zaległości podatkowej postanawia odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie Skarżący J. G. zwrócił się w skardze o zwolnienie od opłaty sądowej. Następnie w odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego przesłał formularz PPF, w którym zaznaczył, że domaga się zwolnienia od wszystkich kosztów sądowych poza kosztami wpisu podstawowego oraz ustanowienia pełnomocnika. Skarżący przedłożył także kopię pokwitowania wpłaty wpisu sądowego na kwotę 100 zł. Wyjaśnił, że większość żądanych informacji znajduje się w dyspozycji organu, tak więc ponowne ich składanie nie jest konieczne, jako że Sąd ma do nich pełen dostęp. Wniosek o ustanowienie pełnomocnika Skarżący uzasadnił tym, że z pomocy profesjonalisty, opłacanego z podatków obywateli, zapewne korzystać będzie Dyrektor Izby Skarbowej. Skarżący - jako osoba nie będąca biegła w prawie - domaga się zatem zapewnienia mu tych samych praw. W odpowiedzi na kolejne wezwanie referendarza sądowego Skarżący przesłał kopię pokwitowania wpłaty tytułem wpisu sądowego brakującej kwoty 400 zł. Wniósł o rozpatrzenie jego żądania na podstawie danych zawartych w formularzu PPF. Dodał, że informacje, o udzielenie których zwrócił się Sąd, zostałyby przekazane do organu, a to z kolei służyłoby szykanowaniu Skarżącego przez nakazy komornicze. Uwzględniając powyższe zważono, co następuje: Celem instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Stosownie do art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), dalej powoływanej jako "p.p.s.a.", prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika Sygn. akt III SA/Wa 2663/11 patentowego (art. 245 § 2 i 3 p.p.s.a.). Warunkiem przyznania prawa pomocy - zarówno w jednym, jak i w drugim przypadku – jest wykazanie przez stronę w sposób bezsprzeczny i nie budzący wątpliwości, iż jej sytuacja materialna uniemożliwia poniesienie kosztów postępowania. Wymaga tego art. 246 § 1 p.p.s.a. Strona powinna więc należycie uzasadnić i udokumentować okoliczności, na które powołuje się we wniosku o przyznanie prawa pomocy. Jeżeli zawarte w nim oświadczenie strony okaże się niewystarczające lub budzi wątpliwości, strona ma obowiązek złożyć - na wezwanie - dodatkowe informacje lub dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Możliwość wezwania daje Sądowi przepis art. 255 p.p.s.a. W niniejszej sprawie z możliwości tej referendarz sądowy skorzystał, uznając, że dane zawarte w formularzu PPF (a właściwie ich brak) nie są wystarczające do podjęcia rozstrzygnięcia. Wezwania z 3 i 21 października 2011 r. precyzyjnie określały jakich oświadczeń referendarz sądowy oczekuje i jakie dokumenty miały zostać przedstawione. Brak reakcji na wspomniane wezwania oznacza, że nie można w pełni ocenić sytuacji majątkowej Skarżącego. Tym samym nie można stwierdzić, że spełnił on przesłankę przyznania mu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Tym bardziej, że – jak wskazano wyżej - w formularzu PPF Skarżący nie zawarł żadnych danych na temat sytuacji rodzinnej czy majątkowej. Nieuczynienie zadość wezwaniom powoduje, iż materiał, którym dysponuje Sąd, pozostaje niekompletny. Subiektywne przekonanie Skarżącego o zasadności jego wniosku przy równoczesnym nieodniesieniu się do kwestii uznanych przez Sąd za niewystarczająco wykazane, powoduje, iż wniosku tego nie można uwzględnić (por. postanowienie NSA z 26 listopada 2009 r., I FZ 385/09, dostępne na stronie internetowej NSA). Z tej przyczyny na podstawie art. 246 § 1 p.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.