III SA/Wa 269/15
PostanowienieWSA w Warszawie2016-08-11
Skład orzekający: Lucyna Kaligowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Jaka jest podstawa prawna i wysokość wynagrodzenia dla adwokata ustanowionego z urzędu za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną w postępowaniu przed sądem administracyjnym, w tym za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej?Ratio decidendi
Wynagrodzenie dla adwokata ustanowionego z urzędu za nieopłaconą pomoc prawną w postępowaniu przed sądem administracyjnym ustala się na podstawie przepisów rozporządzeń Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. W przypadku sporządzenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, wynagrodzenie wynosi 50% opłaty maksymalnej, jednak nie mniej niż 240 zł, chyba że stopień zawiłości sprawy, nakład pracy i wkład pełnomocnika uzasadniają wyższą stawkę.Stan faktyczny
Wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej złożony przez adwokata ustanowionego z urzędu w sprawie ze skargi S. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. dotyczącego niedopuszczalności zażalenia. S. M. uzyskał prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Aplikant adwokacki K. K., działając na podstawie pełnomocnictwa, zgłosił wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Sąd administracyjny oddalił skargę S. M. Pełnomocnik sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej i wniósł o zasądzenie kosztów dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu.Rozstrzygnięcie
Przyznano ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata A.D. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 442,80 zł, w tym 360 zł tytułem opłaty i 82,80 zł tytułem 23% podatku od towarów i usług.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Lucyna Kaligowska po rozpoznaniu w dniu 11 sierpnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu w sprawie ze skargi S. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia postanawia przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata A.D. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 442,80 zł (czterysta czterdzieści dwa złote i osiemdziesiąt groszy), w tym: tytułem opłaty kwotę 360 zł (trzysta sześćdziesiąt złotych) oraz tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 82,80 zł (osiemdziesiąt dwa złote i osiemdziesiąt groszy)
Postanowieniem z 15 maja 2015 r. referendarz sądowy przyznał Skarżącemu S. M. prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, którym wyznaczona została A.D. . Ta z kolei upoważniła do zastępowania aplikanta adwokackiego K. K. , który na rozprawie w dniu 17 lutego 2016 r. zgłosił wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej i oświadczył, że opłaty te nie zostały zapłacone ani w całości, ani w części. Wyrokiem z 17 lutego 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Skarżącego. Odpis tego wyroku wraz z uzasadnieniem doręczono jego pełnomocnikowi w dniu 21 marca 2016 r. Pismem z 20 kwietnia 2016 r. sporządził on opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, w której wniósł o zasądzenie kosztów dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu. Oświadczył także, iż koszty te nie zostały uiszczone ani w całości, ani w części. Odpis tej opinii doręczono Skarżącemu w dniu 20 maja 2016 r.
Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718; dalej: "p.p.s.a.") wyznaczony adwokat (...) otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów (...) w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
W niniejszej sprawie zastosowanie znajdą zarówno przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461), jak i rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1801), które weszło w życie z dniem 1 stycznia 2016 r. Przepis przejściowy stanowi bowiem, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji (zob. § 22 rozporządzenia z 22 października 2015 r.).
Powyższe oznacza, że podstawą przyznania adwokatowi wynagrodzenia za pomoc udzieloną w postępowaniu w I instancji będą przepisy rozporządzenia z 28 września 2002 r., zaś w postępowaniu w II instancji przepisy rozporządzenia z 22 października 2015 r.
W tej sytuacji za reprezentację Skarżącego przed Sądem I instancji pełnomocnikowi należało przyznać wynagrodzenie wynoszące 240 zł, co wynika z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia. Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest bowiem postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, nie zaś należność pieniężna.
Za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej pełnomocnikowi należy się natomiast wynagrodzenie w wysokości 120 zł. Przepis § 21 rozporządzenia z 22 października 2015 r. określa bowiem maksymalną wysokość opłaty, jaką przyznać można za taką opinię w sytuacji, gdy sporządził ją adwokat, który – tak jak w niniejszej sprawie – prowadził sprawę również w I instancji. Opłata ta wynosi mianowicie 50% opłaty maksymalnej określonej w pkt 1 powołanego rozporządzenia, przy czym nie może ona wynieść mniej niż 240 zł.
W niniejszej sprawie wspomniana wyżej opłata maksymalna wynosi 480 zł, o czym stanowi § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia z 22 października 2015 r.
Z powyższego wynika zatem, że wynagrodzenie w maksymalnej wysokości, które w tej sprawie pełnomocnik może otrzymać wyniesie 240 zł. Wynagrodzenie w takiej właśnie wysokości można jednak przyznać, gdy uzasadnia to stopień zawiłości sprawy, nakład pracy adwokata oraz wkład jego pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy. Stanowi o tym § 4 ust. 2 rozporządzenia z 22 października 2015 r., który wprowadza wyjątek od zasady przewidzianej w ust. 1, zgodnie z którą opłatę ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2-4.
Analizując stopień aktywności pełnomocnika oraz podjęte przezeń czynności (w tym sporządzoną opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej) referendarz sądowy nie znalazł podstaw do ustalenia w niniejszej sprawie opłaty w wysokości wyższej niż określona z uwzględnieniem reguły wyrażonej w § 4 ust. 1 rozporządzenia z 22 października 2015 r., tj. 120 zł.
Reasumując pełnomocnikowi należało przyznać wynagrodzenie wynoszące łącznie 360 zł. Jednocześnie wynagrodzenie to podlega podwyższeniu o obowiązującą stawkę podatku od towarów i usług. W tym stanie rzeczy, uwzględniając powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a. należało postanowić jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło