III SA/Wa 2724/05
WyrokWSA w Warszawie2005-12-14
Skład orzekający: Bożena Dziełak, Krystyna Kleiber, Alojzy Skrodzki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja ustalająca opłatę za wydanie decyzji zatwierdzającej produkt może zostać oparta na dowodzie z pomiaru czasu, jeśli strona postępowania nie została o tym prawidłowo powiadomiona i nie miała możliwości czynnego udziału w jego przeprowadzeniu?Ratio decidendi
Decyzja administracyjna oparta na dowodzie z pomiaru czasu nie może być uznana za zgodną z prawem, jeśli strona postępowania nie została o przeprowadzeniu tego dowodu prawidłowo powiadomiona i nie miała możliwości czynnego udziału w jego przeprowadzeniu, zgodnie z art. 10 § 1 oraz art. 79 § 1 i 2 k.p.a. Naruszenie tych przepisów stanowi istotne naruszenie przepisów postępowania, mające wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Strona skarżąca kwestionowała wysokość opłaty ustalonej przez Prezesa Głównego Urzędu Miar za wydanie decyzji zatwierdzającej typ kolb szklanych. Skarżący podnosili, że opłata jest wygórowana i nie odzwierciedla faktycznego czasu pracy organu. Organ administracji ustalił opłatę po przeprowadzeniu czynności weryfikujących pracochłonność, jednakże skarżący nie zostali o tym prawidłowo powiadomieni i nie mieli możliwości czynnego udziału w tym postępowaniu dowodowym.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdził, że uchylona decyzja nie może być wykonana w całości, oraz zasądził od Prezesa Głównego Urzędu Miar na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego w kwocie 120 zł.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Dziełak, Sędziowie Sędzia WSA Krystyna Kleiber, Asesor WSA Alojzy Skrodzki (spr.), Protokolant Lidia Wasilewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 grudnia 2005 r. sprawy ze skargi B. L. i B. L. na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Miar z dnia [...] sierpnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie opłaty za wydanie decyzji zatwierdzającej produkt 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) stwierdza, że uchylona decyzja nie może być wykonana w całości, 3) zasądza od Prezesa Głównego Urzędu Miar na rzecz strony skarżącej kwotę 120 zł (słownie: sto dwadzieścia złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Prezes Głównego Urzędu Miar, zwany dalej Prezesem GUM, decyzją z dnia [...] kwietnia 2005 r. nr [...] zatwierdził typ kolb szklanych z jedną kreską klasy A, o pojemności nominalnej 20 ml, których producentem byli B. L. i B. L., a następnie decyzją z dnia [...] kwietnia 2005 r. nr [...], ustalił Skarżącym za wydanie decyzji zatwierdzającej typ kolb szklanych opłatę w kwocie 4000 zł.
B. L., nie zgadzając się z tak ustaloną opłatą, pismem z dnia 4 maja 2005 r. wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej wydaniem decyzji ustalającej ww. opłatę podnosząc, iż ustalona opłata jest wygórowana, a czas przeprowadzonych czynności przez Główny Urząd Miar zawyżony.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2005 r., Prezes GUM uchylił poprzednią decyzję oraz ustalił opłatę za wykonanie czynności podjętych w trakcie wydawania decyzji zatwierdzenia typu kolb szklanych, w wysokości 3000 zł.
Od powyższej decyzji B. L. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której stwierdził, że decyzja Prezesa GUM jest krzywdząca, ponieważ nie znajduje odniesienia do faktycznego czasu pracy poświęconej przez GUM w trakcie zatwierdzania typu. Strona podnosi, że dotychczasowe procedury były bardziej zawiłe, a koszt zatwierdzenia przyrządu niższy. Strona podaje, że całkowity czas wyprodukowania ośmiu prototypów wyniósł 3 godziny 17 minut a czas zatwierdzenia typu przez GUM aż 15 godzin.
W odpowiedzi na skargę Prezes GUM powołał odpowiednie przepisy, które zobowiązują wnioskodawcę do zapłaty stosownych kwot za roboczogodzinę, czego Prezes nie może zmieniać. Jeżeli chodzi o czas wykonania poszczególnych badań Prezes wskazał, że procedura zatwierdzania jest skomplikowana i wymaga 15 godzin pracy pracownika GUM, aby można było wydać stosowną decyzję w przedmiocie zatwierdzenia przyrządu. Mając to na uwadze, w ocenie Prezesa GUM, zarzuty strony są niezasadne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje;
Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż zgodnie z art. 184 Konstytucji RP w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) oraz w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej u.p.p.s.a., kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 u.p.p.s.a. sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 i 2 u.p.p.s.a., aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo też do naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji lub postanowienia.
Rozpoznając skargę Sąd, zgodnie z art. 134 § 1 u.p.p.s.a., rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Cytowany przepis daje podstawę do uwzględnienia skargi także wtedy, gdy w trakcie toczącego się postępowania sądowoadministracyjnego strona nie podnosi zarzutów będących podstawą wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego aktu.
Oceniając zaskarżoną decyzję z punktu widzenia tego kryterium stwierdzić należy, że wydana została z naruszeniem przepisów postępowania a mianowicie art. 10 § 1 k.p.a., art. 79 § 1 i § 2 k.p.a. które miały istotny wpływ na wynik sprawy.
Z art. 10 § 1 k.p.a. wynika wprost, iż organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Natomiast art. 79. § 1 k.p.a. nakłada na organ administracyjny obowiązek zawiadomienia strony postępowania administracyjnego o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu ze świadków, biegłych lub oględzin przynajmniej na siedem dni przed terminem. Jeżeli strona wyrazi wolę brania udziału w przeprowadzeniu dowodu ma prawo zadawania pytania świadkom, biegłym i stronom oraz składać wyjaśnienia.
Art. 79 k.p.a. stanowi następną (po wyrażonej w art. 10) gwarancję realizacji zasady ogólnej czynnego udziału strony w postępowaniu. Nakłada obowiązek zawiadomienia strony co najmniej na 7 dni przed terminem czynności. Zachowanie wymogu art. 79 kpa, niezależnie od wagi i treści przeprowadzonego dowodu, jest bezwzględnym obowiązkiem organu administracji państwowej. Naruszenie tego obowiązku stanowi naruszenie przepisów o postępowaniu administracyjnym mającym wpływ na wynik sprawy (por. wyrok NSA z 13 lutego 1986 r. II SA 2015/85 ONSA 1986 Nr 1, poz. 13).
Do powyższego dodać należy, że naruszenie przez organ administracji państwowej obowiązków wypływających z art. 79 kpa jest naruszeniem zasady czynnego udziału strony w postępowaniu, co stanowi podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 4 kpa).
Odnosząc się do przedmiotowej sprawy Sąd zauważa, iż w zaskarżonej decyzji wskazano, iż po ponownym rozpatrzeniu sprawy wydano decyzję, którą oparto na dowodzie z przeprowadzenia czasochłonności czynności niezbędnych do zatwierdzenia przyrządu. Zanim doszło do przeprowadzenia tego dowodu Prezes GUM powiadomił, pismem z dnia 20 czerwca 2005 r. nr BSN-092-397.1/WG/2005 B. L., iż po uzyskaniu wyjaśnień od osób biorących udział w przeprowadzeniu badań metrologicznych uznał za celowe wszczęcie postępowania wyjaśniającego w tej sprawie, o wynikach którego Stronę powiadomi w odrębnym piśmie. Następnie, jak wynika z akt sprawy, w dniu 23 czerwca 2005 r. pracownicy Biura Służby Nadzoru Metrologicznego i Probierczego GUM przeprowadzili czynności kontrolne, których celem było zweryfikowanie prawidłowości określenia pracochłonności badań 3 sztuk kolb zgłoszonych przez Skarżących. W trakcie przeprowadzania tych czynności obecni byli pracownicy, którzy wcześniej brali udział w czynnościach zatwierdzania typu. Podczas dokonywania pracochłonności badania kolb pracownicy przeprowadzili pomiar wszystkich czynności niezbędnych do zatwierdzenia typu. Wskutek dokonanych czynności ustalono czas potrzebny do zatwierdzenia typu, który wyniósł 15 godzin.
W świetle powyższego, nie można uznać za dowód w sprawie przeprowadzonych czynności pomiaru czasu, ponieważ Strony tego postępowania B. L. i B. L. nie zostali powiadomieni o przeprowadzeniu dowodu wbrew art. 10 § 1 i 79 § 1 i 2 k.p.a. Wobec tego niezawiadomienie strony o terminie i wizji przeprowadzenia tej czynności pod jej nieobecność nie może rodzić niekorzystnych dla niej konsekwencji. W ten sposób uniemożliwiono skarżącej wzięcie czynnego udziału w postępowaniu i wobec tego nie można oprzeć decyzji na dowodzie przeprowadzonym niezgodnie z procedurą. Decyzje zatem zostały oparte na niekompletnym materiale dowodowym, co nie może przekonywać o ich zgodności z prawem.
W związku z powyższym Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit b) i c) p.p.s.a. w związku z art. 152 i art. 200 p.p.s.a postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło