III SA/Wa 2740/13

Referendarz sądowy Lucyna Kaligowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 4 grudnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia zwolnić skarżącego od kosztów sądowych i ustanowić na jego rzecz doradcę podatkowego Skarżący Z. M. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika, powołując się m. in. na stan finansowy oraz [...] i [...]. Skarżący nie posiada żadnego majątku. Jego firma została zamknięta z powodu choroby i kradzieży jakiej miała się dopuścić była żona Skarżącego. Skarżący mieszka sam. Utrzymuje się z renty wynoszącej 920,85 zł. Skarżący przesłał orzeczenie o stopniu niepełnosprawności, dokumentację medyczną potwierdzającą [...] i [...], decyzję przyznającą rentę, odcinki przekazów pocztowych, oświadczenie z 27 sierpnia 2013 r. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje: Skarżący ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie oraz ustanowienie pełnomocnika. Dla pozytywnego w tej kwestii rozstrzygnięcia konieczne jest spełnienie przesłanki, o jakiej mowa w art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej jako: "p.p.s.a.". Zgodnie z tym przepisem Sąd przyznaje prawo pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z brzmienia tego przepisu jednoznacznie wynika, że ciężar dowodu w zakresie powyższej przesłanki spoczywa na stronie. To strona zatem ma przekonać Sąd, że znajduje się w sytuacji, która uniemożliwia jej poniesienie kosztów postępowania. W orzecznictwie jednolicie przyjmuje się, że udzielenie stronie prawa pomocy powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe (por. postanowienia NSA z: 5 sierpnia 2013 r., II FZ 616/13; 23 stycznia 2013 r. I FZ 2/13 oraz II FZ 1017/12; 10 stycznia 2013 r. II FZ 1005/12). Dotyczy to przede wszystkim osób o bardzo niskich dochodach lub całkowicie tych dochodów pozbawionych (osoby bezrobotne, samotne, bez źródeł stałego dochodu i bez majątku), które z uwagi na swą sytuację materialną nie są w stanie pokryć kosztów związanych z tym postępowaniem. Niewątpliwie do osób tych można zaliczyć Skarżącego. Z udzielonych przezeń informacji wynika bowiem, że utrzymuje się on wyłącznie z renty wynoszącej 920,85 zł. Skarżący nie posiada żadnych wartościowych rzeczy. Jak oświadczył zamieszkuje w wynajętym lokalu (zob. pismo z 27 sierpnia 2013 r.). Co istotne wobec Skarżącego orzeczono znaczny stopień niepełnosprawności z uwagi na stwierdzone [...]. Ze stosownego orzeczenia wynika, że Skarżący jest [...], wskutek czego wymaga opieki osób drugich. Biorąc pod uwagę opisaną wyżej sytuację majątkową i zdrowotną Skarżącego oraz porównując tę sytuację z obciążeniem wynikającym z konieczności poniesienia kosztów zastępstwa profesjonalnego pełnomocnika oraz kosztów sądowych w sprawie (tych już wymagalnych w postaci wpisu od skargi w kwocie 100 zł oraz potencjalnych innych – wykraczających poza ten wpis – takich jak koszt opłaty kancelaryjnej za odpis wyroku z uzasadnieniem w wysokości 100 zł czy koszt wpisu od skargi kasacyjnej w kwocie 100 zł) uznać należało, iż ich zapłata przekracza możliwości finansowe Skarżącego. W niniejszej sprawie zachodzą zatem przesłanki do udzielenia mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Ponieważ Skarżący alternatywnie zaznaczył, że domaga się ustanowienia adwokata lub doradcy podatkowego referendarz sądowy uznał, że doradca podatkowy najpełniej bronić będzie interesu Skarżącego w toczącym się postępowaniu. Niniejsza sprawa dotyczy bowiem zobowiązań podatkowych. W tej sytuacji na podstawie art. 243 § 1 p.p.s.a., art. 245 p.p.s.a., art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.