III SA/Wa 2745/08

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Anna Kocewiak po rozpoznaniu w dniu 29 maja 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. F. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi A. F. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] czerwca 2008 r. Nr [...] w przedmiocie oddalenia skargi na czynność egzekucyjną p o s t a n a w i a: - przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym, tj. w zakresie ustanowienia adwokata i zwolnienia od kosztów sądowych A.F. (dalej "skarżący") złożył w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie formularz PPF wnioskując w nim o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, iż jest osobą chorą (choroba trwa od 1990 roku) i posiada umiarkowany stopień niepełnosprawności. Do pełnienia ról społecznych i egzystencji musi mieć, zgodnie z orzeczeniem komisji lekarskiej, zapewnioną pomoc. Żona skarżącego pracuje i uzyskuje dochód w wysokości około 1.500 zł (netto), dzieci uczą się w szkole średniej. Podał, że jego rodzinie brakuje środków na utrzymanie, wyżywienie, lekarstwa i naukę. Z oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym wynika, iż skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z żoną i dwójką dzieci. Posiada dom (około 100 m.kw.) oraz działkę o powierzchni 40 arów. Skarżący nie pobiera aktualnie renty inwalidzkiej, a czteroosobowa rodzina utrzymuje się z pensji żony (brutto 2000 zł). W odpowiedzi na wezwanie do udzielenia dodatkowych informacji dotyczących sytuacji majątkowej skarżącego oraz osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym, A.F. powtórzył, że jest osobą schorowaną: przebył trzy zawały serca, ma umiarkowany stopień niepełnosprawności i nie jest w stanie samodzielnie egzystować. Znaczną cześć posiadanych środków finansowych przeznacza na leczenie. Nie posiada żadnych oszczędności, nie korzysta z pomocy opieki społecznej. Na wykazanej na formularzu PPF działce jest posadowiony dom, a poza tym rosną na niej warzywa i owoce. Jego rodzina znajduje się w ciężkiej sytuacji materialnej. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej jako p.p.s.a, właściwy sąd administracyjny może na wniosek strony przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. W myśl art. 245 § 2 i § 3 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, a w zakresie częściowym - zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Sąd może natomiast zwolnić osobę fizyczną z części kosztów postępowania, jeśli wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, a więc o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Przystępując do rozpoznania wniosku, przypomnieć należy, że zasadą jest, iż każdy, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki, obowiązany jest do ich uiszczenia (art. 211 p.p.s.a.). Celem instytucji prawa pomocy jest natomiast zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. Przyznanie lub odmowa przyznania prawa pomocy winna wynikać z wzajemnej oceny dwóch elementów: kosztów, jakie musi ponieść strona na poczet prowadzonego postępowania i jej aktualnej kondycji finansowej. Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy, wysokość kosztów sądowych jak i stan faktyczny sprawy zasadne jest przyznanie skarżącemu prawa pomocy w żądanym zakresie. Z akt sprawy wynika, iż źródłem utrzymania czteroosobowej rodziny skarżącego jest pensja jego żony w wysokości około 1600 zł (netto). Skarżący ponosi koszty leczenia, a ze względu na swą chorobę nie może podjąć pracy. Oprócz wydatków na leczenie, rodzina ponosi koszty nauki dzieci w szkole średniej. Skarżący nie był w stanie zgromadzić żadnych oszczędności, uzyskiwane środki nie są wystarczające na pokrycie pełnych kosztów utrzymania , w tym leczenia i nauki. Powyższe wskazuje, iż sytuacja finansowa wnioskodawcy uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu. Wskazać bowiem należy, iż skarżący wykazał, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 243 § 1 w związku z art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a. postanowiono jak w sentencji.