III SA/Wa 2767/16

PostanowienieWSA w Warszawie2017-09-13

Skład orzekający: Starszy Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy stronie przysługuje prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w tym wpisu od zażalenia, w sytuacji gdy jej miesięczny dochód nie przekracza minimum socjalnego?
Ratio decidendi
Stronie przysługuje prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od zażalenia, jeśli jej miesięczny dochód nie przekracza minimum socjalnego, co jest warunkiem dostępu do sądu. W pozostałym zakresie prawo pomocy nie zostało przyznane, ponieważ nie wykazano braku możliwości poniesienia innych kosztów postępowania.
Stan faktyczny
Strona M. S. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, powołując się na złą sytuację materialną i utrzymywanie się z renty członka rodziny. Wnioskiem objęto zwolnienie od wpisu od zażalenia na postanowienie odmawiające umorzenia zaległości z tytułu opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Referendarz sądowy uznał, że dochód strony nie przekracza minimum socjalnego, co uzasadnia zwolnienie od wpisu od zażalenia, ale odmówił przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.
Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono Skarżącą od wpisów od zażaleń; 2. Odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 13/9/2017 r po rozpoznaniu wniosku M. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia z [...] lipca 2016 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości z tytułu opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi p o s t a n a w i a 1. zwolnić Skarżącą od wpisów od zażaleń; 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie; 1) Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) – zwanej dalej u.p.p.s.a, stronie może być przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym albo częściowym (art. 245 § 3 u.p.p.s.a.). Przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu i następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, (art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 1 u.p.p.s.a.). Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, o który wnioskuje strona następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a.). Zasadą przyjętą przez ustawodawcę w postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest odpłatność za wnoszone do sądów środki prawne. Okoliczności uzasadniające potrzebę przyznania stronie prawa pomocy powinna wykazać – strona. 2) M. S., dalej jako strona, wnioskiem zawartym na formularzach PPF (data 28/6/2017 r i 30/8/2017 r.) zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych. Powołała się na złą sytuację materialną, ponieważ utrzymuje się renty członka rodziny i nie osiąga samodzielnych dochodów. Nie ma oszczędności, czy przedmiotów wartościowych. Ponosi koszty ZUS, mieszkania, opłat za media. Przekazała, w wykonaniu wezwania referendarza sądowego, deklaracje podatkowe i inne niezbędne – wg niej – materiały., w szczególności kartę inf ze szpitala z pobytu matki. 3) Jedyny wymagany na obecnym etapie koszt sądowy to wpis od zażalenia w kwocie 100 zł. od sprawy dotyczącej odmowy umorzenia zaległości z tytułu opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi.. Do tego zakresu prawa pomocy, tj kosztów wymagalnych, referendarz sądowy ograniczył uzasadnienie postanowienia. Referendarz sądowy daje wiarę twierdzeniom Skarżącej o zlej kondycji życiowej, potrzebie pomocy i skromnym trybie życia, który prowadzi, jak też realizuje postulat zapewnienia stronie, przy ocenie wniosku o prawo pomocy, stanu dysponowania dochodem adekwatnym do usprawiedliwionych potrzeb, tj. o wysokości przynajmniej minimum socjalnego. Minimum socjalne to wskaźnik społeczny mierzący koszty utrzymania gospodarstw domowych. Zakres i poziom zaspokajanych potrzeb według tego modelu winny zapewniać takie warunki życiowe, by na każdym z etapów rozwoju człowieka umożliwić reprodukcję jego sił życiowych, posiadanie i wychowanie potomstwa oraz utrzymanie więzi społecznych. Minimum egzystencji (inaczej także minimum biologiczne) jest wskaźnikiem, który określa poziom zaspokojenia potrzeb konsumpcyjnych (w postaci przeliczenia na kwotę) konieczny do przetrwania biologicznego – przeżycia (zob. https://www.ipiss.com.pl/?zaklady=minimum-egzystencji-2). Z informacji nadesłanych przez stronę wynika, że osiągany przez nią dochód (miesięczny) w gospodarstwie domowym nie przekracza minimum socjalnego w wysokości niespełna 900 zł na osobę. Również kwota i rodzaj wydatków Skarżącej, niezbędnych do zachowania godziwej egzystencji, zważywszy na toczące się postępowanie nie jest wyrazem braku umiarkowania. W tym zakresie referendarz sądowy dał wiarę twierdzeniom Skarżącej, złożonym pod rygorem odpowiedzialności karnej, odnośnie sytuacji materialnej: także dlatego, że uiszczenie wpisu od zażalenia warunkuje rozpoznanie sprawy przez Sąd, czyli warunkuje dostęp Skarżącej do Sądu. Stąd decyzja, na tym etapie postępowania, o zwolnieniu Strony od wpisu od zażalenia we wskazanym zakresie. O potencjalnych, mogących wystąpić kosztach urzędnik sądowy nie może orzekać. 4) Dlatego, na podstawie art. 243 § 1, art. 245 § 1, § 2, art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a., należy zadecydować jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło