III SA/Wa 2775/17
WyrokWSA w Warszawie2018-04-17
Skład orzekający: Honorata Łopianowska, Matylda Arnold-Rogiewicz, Jarosław Trelka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego z powodu bezskuteczności egzekucji jest prawidłowe, jeśli organ egzekucyjny nie przeprowadził szczegółowej kalkulacji wydatków egzekucyjnych, a w sprawie wystąpił zbieg egzekucji administracyjnej i sądowej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego z powodu bezskuteczności egzekucji było prawidłowe. Stwierdził, że w sytuacji braku majątku zobowiązanego, kalkulacja wydatków egzekucyjnych nie jest konieczna, ponieważ nie uzyska się kwoty przewyższającej te wydatki. Ponadto, zbieg egzekucji administracyjnej i sądowej nie stanowi przeszkody do umorzenia postępowania egzekucyjnego przez organ egzekucyjny.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi O. sp. z o.o. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o umorzeniu postępowania egzekucyjnego z powodu bezskuteczności. Postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte tytułem wykonawczym obejmującym zaległość w podatku VAT. Pomimo podjętych czynności, nie udało się wyegzekwować znaczącej kwoty, a koszty egzekucyjne były wysokie. Skarżąca zarzucała błędy w kalkulacji kosztów, wadliwą konstrukcję postanowień oraz zbieg egzekucji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Honorata Łopianowska, Sędziowie sędzia WSA Matylda Arnold-Rogiewicz (sprawozdawca), sędzia WSA Jarosław Trelka, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 17 kwietnia 2018 r. sprawy ze skargi O. sp. z o.o. z siedziba w W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę
W dniu [...] listopada 2014 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego W. ("NUS") wystawił wobec O. Sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej też "Skarżąca", "Spółka" albo "Strona") tytuł wykonawczy nr [...] obejmujący zaległość w podatku od towarów i usług za 01/2012 r. w kwocie należności głównej 7.233.614,00 zł plus należne od zaległości odsetki.
W toku postępowania egzekucyjnego NUS dokonał zajęcia rachunku bankowego w Banku [...] S.A. oraz w banku [...] S.A. Zawiadomienie o zajęcia wraz z odpisem tytułu wykonawczego Spółka odebrała w dniu [...] grudnia 2014 r. W odpowiedzi bank [...] pismem z dnia [...] grudnia 2014 r. (akta administracyjne, karta 52) poinformował NUS, iż brak jest środków na koncie Spółki, jednocześnie wskazując, że rachunki podlegające zajęciom objęte są postępowaniem zabezpieczającym prowadzonym na rzecz "P.[...]".
Skarżąca pismem z dnia [...] grudnia 2014 r., w odpowiedzi na wezwanie NUS, wyjaśniła, że nie posiada: nieruchomości, ruchomości oraz aktywnych rachunków bankowych. Ponadto wskazano, iż ówczesny zarząd Spółki nie posiada wiedzy o istnieniu wierzytelności Spółki i jakichkolwiek praw majątkowych oraz podkreślono, że z dniem [...] lipca 2013 r. Skarżąca zawiesiła prowadzenie działalności gospodarczej i stan ten trwał do chwili wystosowania przedmiotowego pisma.
W toku postępowania egzekucyjnego pozyskano również informacje z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców oraz Centralnej Bazy Danych Ksiąg Wieczystych, które nie potwierdziły istnienia majątku należącego do Spółki.
Postanowieniem [...] stycznia 2015 r. NUS uznał się niewłaściwym do dalszego prowadzenia postępowania egzekucyjnego i przekazał je Naczelnikowi Trzeciego Urzędu Skarbowego W. ("Organ egzekucyjny").
Organ egzekucyjny w toku postępowania dokonał zajęcia wierzytelności Spółki u Dyrektora Izby Skarbowej w W. ("DIS") z tytułu wszelkich należności. Na skutek przedmiotowej czynności przekazano do Organu egzekucyjnego kwotę 357,00 zł.
Ponownie pozyskane przez Organ egzekucyjny informacje z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców oraz Centralnej Bazy Danych Ksiąg Wieczystych nie potwierdziły istnienia majątku Spółki.
Z uwagi na powyższe Organ egzekucyjny postanowieniem z dnia [...] listopada 2016 r. umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec majątku Skarżącej z uwagi na bezskuteczność.
DIS postanowieniem z dnia [...] lutego 2017 r. uchylił zaskarżone postanowienie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia Organowi egzekucyjnemu, ponieważ Organ egzekucyjny nie przeprowadził kalkulacji wydatków egzekucyjnych stanowiącej podstawę stwierdzenia, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Organ egzekucyjny postanowieniem z dnia [...] marca 2017 r. umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzonego wobec Spółki.
W uzasadnieniu wskazano, że pomimo podjęcia przez Organ egzekucyjny czynności zmierzających do pozyskania informacji o majątku zobowiązanego, a w rezultacie do wyegzekwowania zaległości, prowadzone postępowanie egzekucyjne nie doprowadziło do zrealizowania obowiązku. W toku postępowania egzekucyjnego organ wyegzekwował jedynie kwotę 357,00 zł, ze środków przekazanych mu przez Dyrektora Izby Skarbowej w W. w wyniku dokonanego zajęcia. Kwota ta w znikomej części pokryła koszty egzekucyjne. Do uregulowania nadal pozostaje zaległość, która w samej kwocie należności głównej wynosi 7.233.614,00 zł., a także odsetki od ww. należności oraz koszty egzekucyjne w kwocie 614.369,39 zł. Dalej Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W. przedstawił efektywność zaspokojenia kosztów egzekucyjnych i należności głównej w tym postępowaniu egzekucyjnym oraz uwzględnił fakt, iż prowadzi w stosunku do Spółki postępowanie egzekucyjne także w oparciu o tytuły wykonawcze innych wierzycieli, których zaległość jest wielokrotnie wyższa. Łączna dochodzona zaległość w należności głównej objętej przedmiotowym tytułem wykonawczym oraz innymi tytułami wykonawczymi wynosi 43.629.012,60 zł, zaś zaległość w kosztach egzekucyjnych 4.447.105,55 zł. Przy braku jakiegokolwiek majątku Spółki kontynuowanie postępowania egzekucyjnego w stosunki do Spółki zdaniem Organu egzekucyjnego staje się niecelowe, dlatego postanowił umorzyć postępowanie egzekucyjne.
Na powyższe postanowienie zażalenie wniosła Skarżąca, zarzucając mu naruszenie:
1) art. 59 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2017 r., poz. 1201, dalej "u.p.e.a."), poprzez nierzetelnie i nieprawidłowo sporządzoną szczegółową kalkulację egzekwowanej kwoty oraz ewentualnych kosztów egzekucyjnych (w szczególności s. 8 i 11 skarżonego postanowienia), tj. brak wskazania, iż prowadzenie dalszych czynności i ponoszenie kolejnych kosztów egzekucyjnych będzie bezcelowe;
2) art. 124 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017 poz. 1257, dalej "k.p.a.") w zw. z art. 18 u.p.e.a., poprzez błędy w konstrukcji postanowienia z dnia 17 marca 2017 r. (struktura);
3) art. 773 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. z 2018 r., poz. 155, dalej "k.p.c.") w zw. z art. 12 u.p.e.a., poprzez umorzenie postępowania w przypadku wystąpienia zbiegu egzekucji administracyjnej i sądowej, co do tego samego przedmiotu (majątek) i podmiotu (osoby zobowiązanej), tj. nie zastosowanie przepisów w postępowaniu właściwych dla trybu - zbieg egzekucji administracyjnej i sądowej;
4) art. 138 § 2 w zw. z art. 144 k.p.a i art. 18 u.p.e.a., poprzez brak uwzględnienia uwag DIS zawartych w postanowieniu z [...] lutego 2017 r. przekazującym Organowi egzekucyjnemu sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. (dalej tez "DIAS" albo "Organ odwoławczy") postanowieniem z dnia [...] czerwca 2017 r. utrzymał w mocy postanowienie Organu egzekucyjnego. W uzasadnieniu DIAS przytoczył wszystkie wyżej odpisane okoliczności dotyczące prowadzonego wobec Spółki postępowania egzekucyjnego. Organ odwoławczy ocenił, że świadczyły one o nieposiadaniu majątku przez Spółkę.
Następnie wskazano, że Organ egzekucyjny ustalił, że w przedmiotowej sprawie zachodzi przesłanka stanowiąca podstawę umorzenia postępowania egzekucyjnego. Wskazano, że w toku postępowania powstały koszty egzekucyjne w wysokości 614.726,39 zł, Organ wyegzekwował kwotę 357 zł, która w znikomej części pokryła koszty egzekucyjne, więc nadal do zapłaty pozostała kwota 614.369,39 zł tytułem kosztów egzekucyjnych. Ponadto do zapłaty w chwili wydania postanowienia pozostała także należność główna w wysokości 7.233.614,00 zł wraz z odsetkami, zaś Organ egzekucyjny na poczet tej należności nic nie wyegzekwował. Podkreślono, że Organ egzekucyjny prowadził postępowanie egzekucyjne wobec Spółki również w oparciu o tytuły wykonawcze innych wierzycieli, dlatego wskazano też, iż łączna kwota do wyegzekwowania należności głównej objętej tytułem wykonawczym nr [...] oraz tytułami innych wierzycieli wynosi łącznie 43.629.012,60 zł, zaś łączna kwota kosztów egzekucyjnych wynikających z przedmiotowego tytułu wykonawczego i tytułów wykonawczych innych wierzycieli wynosiła łącznie 4.447.105,55 zł.
Organ odwoławczy podkreślił również, że koszty egzekucyjne w przypadku ich nieuiszczenia przez Zobowiązanego obciążają wierzyciela, co uzasadnia umorzenie postępowania egzekucyjnego w przypadku jego bezskuteczności.
Ze względu na powyższe Organ odwoławczy ocenił, że stanowisko Organu egzekucyjnego było prawidłowe. Podkreślono, iż postanowienie o umorzeniu postępowania zostało poprzedzone wykazaniem wartości majątku Spółki oraz dokonaniem kalkulacji, tj. rachunku, w którym uwzględniono kwoty egzekwowanej należności głównej i wysokość kosztów egzekucyjnych wynikających ze stosowania środków egzekucyjnych, i porównano je do kwot należności głównej i kosztów egzekucyjnych wyegzekwowanych i pozostających do zapłaty.
DIAS podkreślił, że koszty egzekucyjne naliczone w związku z postępowaniem dotyczącym tytułu wykonawczego nr [...] wynoszą 614.726.39 zł, z czego kwota 95.570.90 zł stanowi naliczoną opłatę manipulacyjną z tytułu zwrotu wydatków za wszystkie czynności manipulacyjne związane ze stosowaniem środków egzekucyjnych. Zdaniem DIAS w przedmiotowej sprawie Organ egzekucyjny nie uzyskałby kwoty przewyższającej już poniesione wydatki egzekucyjne, tj. pozostającą do wyegzekwowania opłatę manipulacyjną w kwocie 95.570,90 zł.
Ustosunkowując się do zarzutów Skarżącej DIAS wskazał, że na str. 8 zaskarżonego postanowienia ograniczono się tylko do kwot zaległości wynikających z tytułu wykonawczego nr [...] a na str. 11 uwzględniono łączną kwotę zadłużenia Spółki wynikającą także z innych tytułów wykonawczych.
Co do drugiego zarzutu Organ odwoławczy wskazał, że materiał dowodowy nie potwierdza okoliczności zbiegu egzekucji w zw. z pismem Banku [...] S.A. z dnia [...] grudnia 2016 r., na jakie powołała się Skarżąca.
DIAS uznał również, że zaskarżone postanowienie były skonstruowane w sposób prawidłowy i zawierało wszystkie niezbędne elementy.
Skarżąca, nie godząc się z powyższym postanowieniem, złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o jego uchylenie w całości i zarzucając mu naruszenie:
1) art. 59 § 2 u.p.e.a., poprzez uznanie za prawidłową nierzetelnie sporządzonej przez Organ egzekucyjny szczegółowej kalkulacji egzekwowanej kwoty oraz ewentualnych kosztów egzekucyjnych, tj. brak wskazania, iż przeprowadzanie dalszych czynności i ponoszenie kolejnych kosztów egzekucyjnych będzie bezcelowe;
2) art. 124 § 1 k.p.a w zw. z art. 18 u.p.e.a., poprzez pominięcie ewidentnych błędów w konstrukcji postanowienia Organu egzekucyjnego z [...] marca 2017 r. (struktura);
3) art. 773 k.p.c. w zw. z art. 12 u.p.e.a., poprzez utrzymanie w mocy postanowienia o umorzeniu postępowania w przypadku wystąpienia zbiegu egzekucji administracyjnej i sądowej (prowadzonej przez Komornika dla W. K. K. - sygn. [...]) co do tego samego przedmiotu (majątek) i podmiotu (osoby zobowiązanego), tj. nie zastosowania przepisów w postępowaniu właściwych dla trybu - zbieg egzekucji administracyjnej i sądowej;
4) art. 138 § 2 w zw. z art. 144 k.p.a. w z art. 18 u.p.e.a., poprzez brak uwzględnienia uwag DIS zawartych w postanowieniu z [...] lutego 2017 r., przekazującym Organowi egzekucyjnemu sprawę do ponownego rozpatrzenia.
W odpowiedzi na skargę DIAS wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż zgodnie z art. 184 Konstytucji RP w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Innymi słowy, kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana jest pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Oznacza to, że kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy organ administracji nie naruszył prawa.
Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej "p.p.s.a.") stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu. Powyższa kontrola dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania zaskarżonego aktu administracyjnego, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego. W wyniku takiej kontroli postanowienie może zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) p.p.s.a.).
Uwzględnienie skargi może nastąpić również poprzez stwierdzenie nieważności postanowienia - w wypadku ustalenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. lub w innych przepisach, np. w art. 247 § 1 O.p. (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Rozstrzygnięcie sądu nie wymaga w tym wypadku wcześniejszego ustalenia, że ujawniona wada miała wpływ na wynik sprawy.
Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd badając legalność zaskarżonego aktu nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony skarżącej, chyba że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności. Wykładnia powołanego wyżej przepisu wskazuje, że Sąd ma prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony.
Należy również wskazać, że złożona w niniejszej sprawie skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym stosownie do obowiązującego, od dnia [...] sierpnia 2015 r., nowego brzmienia przepisu art. 119 pkt 3 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy stronie zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Sąd, dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji w granicach wyżej wskazanych stwierdził, że zaskarżone postanowienie jest prawidłowe.
Kontroli Sądu poddano postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2017 r. (k. 132-138 akt administracyjnych), utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] marca 2017 r. o umorzeniu postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec Skarżącej (k. 108-113 akt administracyjnych) na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] (k. 2-3 akt administracyjnych), wystawionego na należności z tytułu podatku od towarów i usług za 1/2012 r.
Wobec postawionych zarzutów, przedmiotem sporu jest zgodność z prawem rozstrzygnięcia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, czyli rozstrzygnięcia z art. 59 § 2 u.p.e.a. Skutkiem tego rodzaju postanowienia jest zaprzestanie prowadzenia postępowania egzekucyjnego.
Spór w sprawie sprowadzał się przede wszystkim do tego, czy przy umarzaniu postępowania egzekucyjnego wobec stwierdzenia, że w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności pieniężnej nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne, prawidłowo została sporządzona kalkulacja egzekwowanej kwoty oraz kosztów egzekucyjnych, wykazująca, że prowadzenie dalszych czynności i ponoszenie kolejnych kosztów egzekucyjnych będzie bezcelowe.
Zgodnie z art. 59 § 1 u.p.e.a., postępowanie egzekucyjne umarza się: 1) jeżeli obowiązek został wykonany przed wszczęciem postępowania; 2) jeżeli obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu albo jeżeli obowiązek nie istniał; 3) jeżeli egzekwowany obowiązek został określony niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji organu administracyjnego, orzeczenia sądowego albo bezpośrednio z przepisu prawa; 4) gdy zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego lub gdy egzekucja nie może być prowadzona ze względu na osobę zobowiązanego; 5) jeżeli obowiązek o charakterze niepieniężnym okazał się niewykonalny; 6) w przypadku śmierci zobowiązanego, gdy obowiązek jest ściśle związany z osobą zmarłego; 7) jeżeli egzekucja administracyjna lub zastosowany środek egzekucyjny są niedopuszczalne albo zobowiązanemu nie doręczono upomnienia, mimo iż obowiązek taki ciążył na wierzycielu; 8) jeżeli postępowanie egzekucyjne zawieszone na żądanie wierzyciela nie zostało podjęte przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia tego żądania; 9) na żądanie wierzyciela; 10) w innych przypadkach przewidzianych w ustawach.
Z kolei na mocy art. 59 § 2 u.p.e.a. postępowanie egzekucyjne może być umorzone w przypadku stwierdzenia, że w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności pieniężnej nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne.
Celem instytucji umorzenia postępowania egzekucyjnego jest jego zakończenie, najczęściej z przyczyn natury formalnej, gdy w danej, konkretnej sytuacji zaistniałej w jego toku wykonanie obowiązku przez zobowiązanego jest niemożliwe lub niedopuszczalne. Może ono nastąpić w każdym stadium postępowania egzekucyjnego, gdy dojdzie do spełnienia jednej z wyżej wskazanych przesłanek przewidzianych w art. 59 u.p.e.a., przy czym ujęte w § 1 u.p.e.a. przesłanki mają charakter obligatoryjny. W sytuacji ich zaistnienia nie pozostawiano zatem do uznania organu egzekucyjnego tego, czy w danym przypadku umorzyć postępowanie (por. R. Hauser, Z. Leoński, Postępowanie egzekucyjne w administracji - Komentarz 2003, Wydawnictwo C. H. Beck, Warszawa 2003, str. 140).
Natomiast umorzenie postępowania egzekucyjnego dotyczącego należności pieniężnej w sytuacji, gdy postępowanie to nie doprowadzi do uzyskania kwoty przewyższającej koszty jego prowadzenia ma z woli ustawodawcy charakter fakultatywny, następuje wedle uznania organów egzekucyjnych, które winny kierować się względami celowości. W świetle treści art. 59 § 2 u.p.e.a. to organowi egzekucyjnemu pozostawiono swobodę prowadzenia egzekucji lub umorzenia postępowania, to organowi egzekucyjnemu ustawa pozostawiła ocenę "perspektyw" wszczętego z inicjatywy wierzyciela postępowania egzekucyjnego i wybór: prowadzenie egzekucji lub umorzenie postępowania. Organ egzekucyjny ma zatem prawo umorzenia postępowania, gdy zaistnieje opisana wyżej przesłanka, nie ciąży na nim jednak w tym zakresie żaden obowiązek.
Sąd podziela pogląd wyrażany zarówno przez Skarżącą, jak i organy administracji, zgodnie z którym organ egzekucyjny przed podjęciem rozstrzygnięcia na podstawie 59 § 2 u.p.e.a. - regulacji przewidującej uznanie administracyjne, zobowiązany jest do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w zakresie istnienia przesłanki bezskuteczności egzekucji, gdyż tylko takie postępowanie pozwala na podjęcie zgodnego z prawem postanowienia w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego (por. wyrok z 5 stycznia 2017 r., sygn. akt II FSK 2883/15, dostępny, podobnie jak pozostałe przywoływane wyroki sądów administracyjnych, w elektronicznej bazie orzeczeń sądów administracyjnych CBOSA na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Zaniechanie wyjaśnienia istnienia przesłanki pozwalającej na umorzenie postępowania egzekucyjnego na dzień podejmowania postanowienia czyni wydane rozstrzygnięcie dowolnym, co implikuje jego wyeliminowanie z obrotu prawnego. Wymogi te jednak zostały w sprawie dochowane ze skutkiem także dla oceny zarzutu naruszenia art. 59 § 2 u.p.e.a, art. 124 § 1 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. i art. 138§ 2 w zw. z art. 144 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. W szczególności, działanie organów administracji oparte było na zasadzie wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, a poczynione ustalenia zawarto w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, a także postanowienia Organu egzekucyjnego.
Sąd podziela pogląd, że kalkulacja wydatków egzekucyjnych, do której nawiązuje Skarżąca w skardze, powinna zostać przeprowadzona zarówno w sytuacji, gdy art. 59 § 2 u.p.e.a. ma być zastosowany na wniosek, jak i z urzędu. Dokonując takiej kalkulacji, organ egzekucyjny ma obowiązek przeprowadzenia rachunku, w którym uwzględni przewidywaną wysokość kosztów egzekucyjnych i kwotę, która mogłaby być ewentualnie uzyskana w postępowaniu egzekucyjnym, przy czym uwzględnić musi wszystkie środki egzekucyjne zastosowane w sprawie na dzień wydawania postanowienia w tym przedmiocie. Organ egzekucyjny nie musi w sytuacji wystąpienia "przestoju" w postępowaniu egzekucyjnym uwzględniać ewentualnych kwot, które mogłyby zostać uzyskane po zastosowaniu środków, które miały przynieść oczekiwany, ale niepewny rezultat w przyszłości. W przypadku bowiem, gdy w przyszłości (po umorzeniu postępowania na podstawie art. 59 § 2 u.p.e.a.) okaże się, że majątek zobowiązanego pozwala na zaspokojenie wierzyciela, organ egzekucyjny będzie mógł ponownie wszcząć postępowanie egzekucyjne. Rozwiązanie to chroni wierzyciela przed ponoszeniem kosztów egzekucyjnych, jeżeli nie mogą być one ściągnięte od zobowiązanego (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 13 marca 2013r., sygn. akt II GSK 2373/11). Pozwala to również na kontrolę sposobu skorzystania przez organ egzekucyjny z przyznanego mu uznania administracyjnego (Piotr Przybysz, Komentarz do art. 59 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, System Informacji Prawnej LEX).
Podkreślić należy, że uwagi o "prawie i obowiązku sporządzania kalkulacji" mają w sprawie o tyle ograniczone zastosowanie, że w sytuacji gdy organ egzekucyjny nie posiada wiedzy o majątku zobowiązanego, wobec którego może efektywnie zastosować środek egzekucyjny wymieniony w art. 1a pkt 12 u.p.e.a., to tym samym należy przyjąć, że w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności pieniężnej nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne. Tym samym przeprowadzenie kalkulacji pozbawione jest celu, sensu i racji bytu.
W przedmiotowej sprawie, w uzasadnieniu postanowienia z dnia [...] marca 2017 r. o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, Organ egzekucyjny wykazał stan majątkowy zobowiązanej Spółki, a następnie dokonał analizy oraz oceny realności i zasadności ekonomicznej dalszego prowadzenia postępowania egzekucyjnego wobec Skarżącej.
Wykazując stan majątku zobowiązanej Spółki Organ egzekucyjny wskazał, na podstawie jakich dokumentów ustalił, że Skarżąca nie posiada żadnego majątku, z którego można by prowadzić egzekucję. Wskazał przy tym, że informacje takie wynikają z Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców, pism Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, wydruku z Centralnej Bazy Danych Ksiąg Wieczystych, bazy CZM, analizy systemów CERBER i OGNIVO. Dodatkowo wskazano, że pismem z dnia [...] grudnia 2014 r. (akta administracyjne, karta 23-24) pełnomocnik występujący z imieniu Spółki wskazał, że Skarżąca nie posiada majątku ruchomego i nieruchomego, aktywnych rachunków bankowych, wierzytelności ani innych praw, które mogłyby być przedmiotem zajęcia, a z dniem [...] lipca 2013 r. zawiesiła prowadzenie działalności gospodarczej. Organ egzekucyjny wyjaśnił przy tym, że nie korzystał z przewidzianej art. 71 u.p.e.a. możliwości zwrócenia się do sądu o nakazanie zobowiązanemu wyjawienia majątku, zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania cywilnego, a to z uwagi na fakt, że wyjawienie majątku przed sądem powszechnym w trybie art. 913-920 k.p.c. jest procesem długotrwałym, co przekładałoby się na możliwość udaremnienia przez Spółkę przeprowadzenia postępowania w zakresie przeniesienia odpowiedzialności za zaległości Spółki na osoby trzecie, a dodatkowo istnieje zagrożenie przedawnienia zobowiązań podatkowych objętych tytułem wykonawczym [...].
Organ egzekucyjny wskazał, że z uwagi na brak składników majątku Spółki nie zostały poniesione koszty w związku z prowadzeniem egzekucji, a w szczególności na opłacenie: przejazdu i delegacji poborcy lub egzekutora; przewozu, załadowania, rozładowania, przechowania, utrzymania i dozoru zwierząt oraz ruchomości odebranych albo usuniętych z opróżnionych budynków, lokali i pomieszczeń; przymusowego otwarcia środków transportu, pomieszczeń i schowków; należności świadków, biegłych i rzeczoznawców; ogłoszenia w prasie; sporządzenia dokumentów; prowadzenia zarządu zajętej nieruchomości; prowizji i opłat pobieranych w związku z realizacją zajęcia przez dłużnika zajętej wierzytelności lub przekazywaniem dochodzonych kwot do organu egzekucyjnego; kosztu uzyskania informacji o majątku dłużnika; wykonania zastępczego; zastosowania przymusu bezpośredniego. Z tego powodu nie było postaw do naliczenia wydatków za czynności przewidziane przepisem art. 64b u.p.e.a. W toku postępowania egzekucyjnego powstały jedynie koszty egzekucyjne, które pozostawały do uregulowania w kwocie 614.369,39 zł.
Następnie Organ egzekucyjny dokonał kalkulacji, tj. przeprowadził rozrachunek, w którym uwzględnił kwoty egzekwowanej należności głównej i wysokości kosztów egzekucyjnych, wynikających ze stosowania środków egzekucyjnych i porównał je do kwot należności głównej i kosztów egzekucyjnych wyegzekwowanych i pozostających nadal do zapłaty. W tabelach została przedstawiona efektywność zaspokojenia kosztów egzekucyjnych powstałych w toku postępowania prowadzonego w oparciu ww. tytuł wykonawczy oraz efektywność zaspokojenia samej należności głównej.
Końcowo Organ egzekucyjny zaznaczył, że na dzień wydania postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego nie ma możliwości zastosowania jakiegokolwiek środka egzekucyjnego, gdyż Spółka nie ma żadnego majątku. Dodał także, że istotnym wskazaniem do umorzenia przedmiotowego postępowania jest również fakt, że Organ egzekucyjny prowadzi również postępowania egzekucyjne wobec Spółki w oparciu o inne tytułu wykonawczego wystawione przez innych wierzycieli, których wierzytelności są wielokrotnie wyższe. Łącznie dochodzona przez Organ egzekucyjny zaległość w kwocie należności głównej wynosi 43.629.012,60 zł, a koszty egzekucyjne powstałe w oparciu o tytuł wykonawczy [...] oraz pozostałe tytuły wykonawcze wynoszą 4.447.105,55 zł.
W ocenie Sądu Organ egzekucyjny dostatecznie wyjaśnił, iż brak jest składników majątku, z którego można przeprowadzić skuteczną egzekucję i nie wygenerowano wydatków egzekucyjnych, które mogłyby powstać w przypadku posiadania przez Spółkę takiego majątku, a w związku z tym dalsze prowadzenie postępowania egzekucyjnego w stosunku do spółki generować będzie koszty egzekucyjne, naruszając tym samym zasadę celowości i zasadę gospodarnego prowadzenia egzekucji. Tym samym Organ egzekucyjny zastosował się do wskazań zawartych w postanowieniu Organu odwoławczego z dnia [...] lutego 2017 r. Materiał dowodowy wskazujący na nieposiadanie przez Spółkę jakiegokolwiek majątku podlegającego egzekucji został zebrany i rozważony w sposób wyczerpujący, stąd też nie było potrzeby przeprowadzania wyjawienia majątku przed sądem powszechnym. Podkreślić też należy, iż na żadnym etapie postępowania Skarżąca nie wskazywała, by taki majątek posiadała.
Wymagana do umorzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 2 u.p.e.a. kalkulacja stanowiąca podstawę stwierdzenia, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne, została sporządzona prawidłowo. Zdaniem składu orzekającego w przedmiotowej sprawie fakt niesporządzenia odrębnego dokumentu w tym względzie, lecz zamieszczenie tejże kalkulacji w treści postanowienia o umorzeniu postępowania, zamiast włączenia jej do akt sprawy jako załącznika, nie stanowi przeszkody umorzenia postępowania egzekucyjnego. W aktach postępowania znajduje się bowiem prawidłowo sporządzona kalkulacja.
Odnosząc się natomiast do twierdzeń Skarżącej, iż organ wskazał nieuprawnione wyliczenie na jednej ze stron uzasadnienia postanowienia, aby w dalszej części postanowienia podać zupełnie inne dane dotyczące spłaty zadłużenia, co powoduje, że postanowienie zawiera sprzeczne ze sobą tezy, Sąd wskazuje, że zarzut ten jest także bezpodstawny. Organ egzekucyjny dokonując kalkulacji wykazał stan zadłużenia Spółki wynikający z tytułu wykonawczego nr [...], a dodatkowo określił kwotę zadłużenia Spółki wynikającą z innych tytułów wykonawczych, na podstawie których prowadzi postępowanie egzekucyjne. Przedstawione w ten sposób dane jednoznacznie pozwalają stwierdzić, że wobec braku majątku Spółki i łącznej kwoty do wyegzekwowania należności głównej 43.629.012.60 zł i kosztów egzekucyjnych 4.447.105,55 zł, wynikających z przedmiotowego tytułu wykonawczego i innych wykonawczych, nie uzyska się kwoty przewyższającej już poniesione wydatki egzekucyjne.
Odnosząc się natomiast do zarzutu naruszenia art. 124 § 1 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez pominięcie ewidentnych błędów w konstrukcji postanowienia Organu egzekucyjnego z dnia [...] marca 2017r. (struktura), co Skarżąca uzasadniła faktem, iż organ podatkowy przytoczył argumenty pełnomocnika Strony dotyczące kwestii środków przekazanych z konta bankowego banku czeskiego i nie sprecyzował na jakim koncie się znajdują i kiedy zostały przekazane przez organy fiskalne Republiki Czech, zaś brak ujęcia kwoty tych środków w rozliczeniu dochodzonej należności powoduje wadliwość kalkulacji wydatków egzekucyjnych i kwot wyegzekwowanych przez organ od podatnika, Sąd wskazuje, że - jak słusznie zauważył Organ odwoławczy - zajęcie wierzytelności Spółki w Republice Czeskiej odbyło się w ramach wzajemnej pomocy udzielonej przez obce państwo na wniosek innego wierzyciela. Sądowi z urzędu wiadomo, że informacje dotyczące ww. środków przekazanych przez organy fiskalne Republiki Czech znajdują się w aktach, w tym aktach administracyjnych, sprawy toczącej się przed tutejszym Sądem pod sygn. akt III SA/Wa 2776/17.
Nie jest trafny także zarzut, że w sprawie Skarżącej i skierowanych do niej tytułów wykonawczych nie zakończyło się jeszcze prawomocnie postępowanie sądowoadministracyjne, co - zdaniem Skarżącej - stanowi przeszkodę do umorzenia postępowania egzekucyjnego zanim Naczelny Sąd Administracyjny odniesie się do legalności zobowiązania podatkowego. Pomijając fakt, że Sądowi z urzędu wiadomo, że postępowanie takie się nie toczy (Skarżąca posługuje się ogólnikami, nie wskazując o jakie postępowanie jej chodzi), wskazać należy, że brak przepisy prawa nie dają podstaw do wysnuwania takiego wniosku.
Nie znajduje podstaw zarzut Skarżącej, iż zaskarżone postanowienie nie czyni zadość wszystkim elementom wskazanym w art. 124 § 1 k.p.a., gdyż nie zawiera rozstrzygnięcia i prawidłowo określonej podstawy prawnej i narusza art. 138 § 2 w zw. z art. 144 k.p.a. i art. 18 u.p.e.a., gdyż nie uwzględnia wytycznych organu odwoławczego dotyczących przeprowadzenia zupełnego postępowania dowodowego na okoliczność, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne. Lektura zaskarżonego postanowienia wskazuje, że zawiera ono rozstrzygnięcie (utrzymuje w mocy zaskarżone postanowienie oraz podstawę prawną (w skardze brak jakichkolwiek szczegółowych zarzutów, wskazujących, dlaczego w ocenie Skarżącej podstawa prawna jest nieprawidłowo określona). Natomiast uzasadnienie zaskarżonego postanowienia zawiera wszystkie niezbędne elementy, w tym odnosi się do kwestii kalkulacji dokonywanej w związku z zastosowaniem art. 59 § 2 u.p.e.a.
Odnosząc się do twierdzenia Skarżącej, że po uchyleniu postanowienia Organu egzekucyjnego z dnia [...] listopada 2016 r. i przekazaniu sprawy organowi pierwszej instancji postępowanie przed Organem egzekucyjnym zostało przeprowadzone bez fizycznego posiadania przez ten organ akt sprawy i dokumentów istotnych dla sprawy, Sąd stwierdza, że ze znajdującego się w aktach administracyjnych (karta 105) pisma Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] wynika wprost, że przy tym piśmie akta sprawy zostały zwrócone Organowi egzekucyjnemu, w ślad za postanowieniem Organu odwoławczego z dnia [...] lutego 2017 r.
Nie jest zasadny także zarzut naruszenia art. 773 k.p.c. w zw. z art. 12 u.p.e.a., poprzez utrzymanie w mocy postanowienia o umorzeniu postępowania w przypadku wystąpienia zbiegu egzekucji administracyjnej i sądowej co do tego samego przedmiotu (majątek) i podmiotu (osoby zobowiązanego), tj. nie zastosowania przepisów w postępowaniu właściwych dla trybu - zbieg egzekucji administracyjnej i sądowej.
Wskazać należy, że postępowanie egzekucyjne nie jest tożsame z egzekucją. Zbieg odnosi się do egzekucji skierowanych do określonego konkretnego składnika majątkowego, a nie do postępowania egzekucyjnego (nie powoduje połączenia postępowań egzekucyjnych, lecz skutkuje połączeniem egzekucji). Umorzenie na podstawie art. 59 § 2 u.p.e.a. dotyczy całego postępowania egzekucyjnego, wszczętego wnioskiem wierzyciela i na podstawie wystawionego przez niego tytułu wykonawczego (art. 26 § 1 u.p.e.a.), a nie jednego z zastosowanych w jego toku środków egzekucyjnych. Umorzeniu podlega bowiem postępowanie, a nie dokonana czynność egzekucyjna.
Przy wyjaśnianiu tych kwestii skład orzekający w niniejszej sprawie posłuży się argumentacją przedstawioną w wyrokach WSA w Gliwicach z dnia 21 lipca 2008 r., sygn. akt I SA/Gl 260/08 oraz z dnia 12 marca 2018 r., sygn. akt I SA/Gl 1083/17, którą w pełni podziela.
Art. 1 pkt 2 u.p.e.a. określa prowadzone przez organy egzekucyjne postępowanie i stosowane przez nie środki przymusu służące doprowadzeniu do wykonania lub zabezpieczenia wykonania obowiązków, o których mowa w art. 2 u.p.e.a. Zgodzić się należy z poglądem, że związek pomiędzy egzekucją i postępowaniem egzekucyjnym wyraża się w tym, że egzekucja odbywa się w ramach tego postępowania i nie może się odbyć inaczej niż w tym postępowaniu (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 16 lutego 2007 r., sygn. akt III SA/Wa 3125/06). Administracyjne postępowanie egzekucyjne obejmuje, oprócz stosowania środków egzekucyjnych, także inne czynności procesowe podejmowane przez podmioty inne niż organ egzekucyjny, np. przez wierzyciela. Egzekucja administracyjna oznacza zaś stosowanie przez powołane do tego organy egzekucyjne konkretnych środków przymusu służących doprowadzeniu do wykonania przez zobowiązanego określonych w ustawach obowiązków. Datą wszczęcia postępowania egzekucyjnego jest dzień doręczenia organowi egzekucyjnemu przez wierzyciela wniosku wraz z wystawionym przez niego tytułem wykonawczym (art. 61 § 3 k.p.a.), bądź jeżeli wierzyciel jest jednocześnie organem egzekucyjnym, data wystawienia tytułu wykonawczego (art. 26 § 4 u.p.e.a.). Postępowanie egzekucyjne prowadzi właściwy rzeczowo i miejscowo organ egzekucyjny. Organ ten podejmuje działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego. Przepis art. 1a pkt 12 lit. a u.p.e.a. wymienia rodzaje egzekucji w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności pieniężnych wskazując, że jednym ze środków egzekucyjnych jest egzekucja z rachunków bankowych.
Organ egzekucyjny prowadzi postępowanie egzekucyjne w stosunku do konkretnego zobowiązanego na podstawie wystawionego wobec niego tytułu wykonawczego, stosując prawem przewidziane środki egzekucyjne. Ustawa egzekucyjna nie dopuszcza możliwości prowadzenia postępowania egzekucyjnego w stosunku do tego samego zobowiązanego i na podstawie tego samego tytułu wykonawczego, w tym samym czasie przez różne organy egzekucyjne. Przewiduje natomiast m.in. sytuację, w której dochodzi do zbiegu egzekucji administracyjnej i egzekucji sądowej co do tej samej nieruchomości, rzeczy albo prawa majątkowego lub niemajątkowego. W takim przypadku organ egzekucyjny wstrzymuje czynności egzekucyjne na wniosek wierzyciela, zobowiązanego lub z urzędu i przekazuje akta egzekucji administracyjnej sądowi rejonowemu zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania cywilnego (art. 62 u.p.e.a. w znajdującym zastosowanie w niniejszej sprawie brzmieniu obowiązującym przed dniem 8 września 2016 r.).
Do zbiegu egzekucji sądowej i administracyjnej dochodzi, jeżeli do tego samego prawa lub rzeczy skierowana jest egzekucja sądowa i administracyjna, a obie egzekucje prowadzone są przeciwko temu samemu dłużnikowi (zobowiązanemu).
Podkreślenia wymaga, że zbieg egzekucji nie oznacza zbiegu prowadzonych postępowań egzekucyjnych administracyjnego czy sądowego, w ramach których komornik sądowy czy organ egzekucyjny zastosował środek egzekucyjny, tj. egzekucję do tej samej rzeczy albo prawa i tej samej osoby (dłużnika i zobowiązanego). Zbieg egzekucji to sytuacja odnosząca się do konkretnego, tego samego podmiotu oraz przedmiotu, rzeczy lub prawa, do którego skierowano egzekucję w trybie sądowym i administracyjnym. Aby uniknąć negatywnych skutków tego stanu rzeczy ustawodawca poddał go kontroli, ocenie i rozstrzygnięciu sądu powszechnego.
W przypadku zbiegu egzekucji administracyjnej i sądowej co do tej samej rzeczy lub prawa majątkowego, administracyjny organ egzekucyjny i komornik wstrzymują czynności egzekucyjne na wniosek wierzyciela, dłużnika lub z urzędu i przekazują akta egzekucji administracyjnej i egzekucji sądowej sądowi rejonowemu, w którego okręgu wszczęto egzekucję, w celu rozstrzygnięcia, który organ egzekucyjny - sądowy czy administracyjny - ma dalej prowadzić łącznie egzekucję w trybie właściwym dla danego organu (art. 773 § 1 zd. pierwsze k.p.c. w znajdującym zastosowanie w niniejszej sprawie brzmieniu obowiązującym przed dniem 8 września 2016 r.). W przypadku wystąpienia dalszych zbiegów egzekucji do tej samej rzeczy lub prawa majątkowego, łączne prowadzenie egzekucji przejmuje organ egzekucyjny wyznaczony przy pierwszym zbiegu egzekucji (art. 773 § 3 k.p.c. w znajdującym zastosowanie w niniejszej sprawie brzmieniu obowiązującym przed dniem 8 września 2016 r.).
Z treści cytowanych wyżej przepisów wynika, że sąd rejonowy orzeka wyłącznie o organie egzekucyjnym właściwym do dalszego prowadzenia łącznie egzekucji z danej rzeczy lub prawa majątkowego, a nie o połączeniu postępowań egzekucyjnych - sądowego i administracyjnego, w których doszło do zbiegu egzekucji w rozumieniu art. 773 § 1 k.p.c. i art. 62 u.p.e.a. Organy te w granicach prowadzonego postępowania egzekucyjnego wyznaczonego osobą dłużnika lub zobowiązanego i tytułem wykonawczym podejmują samodzielnie czynności egzekucyjne w zakresie egzekucji z rzeczy lub praw zobowiązanego (dłużnika) nie objętych takim zbiegiem. Rozstrzygnięcie przewidziane w art. 773 § 1 k.p.c. oznacza niedopuszczalność egzekucji z danego prawa lub rzeczy przez inny organ egzekucyjny niż wyznaczony przez sąd.
Należy przy tym zauważyć, że zbieg egzekucji nie powoduje zawieszenia czy umorzenia prowadzonego administracyjnego postępowania egzekucyjnego, w ramach którego doszło do zbiegu egzekucji. Postępowanie to nadal trwa, istnieje, toczy się dopóki dopóty nie zostanie umorzone lub zakończone w inny sposób, np. poprzez wyegzekwowanie objętej nim należności. W toku administracyjnego postępowania egzekucyjnego zobowiązany może występować z wnioskiem o jego umorzenie i to niezależnie od tego, czy doszło do zbiegu egzekucji. Wniosek ten kieruje do organu, który prowadzi to postępowanie, a więc właściwego miejscowo i rzeczowo administracyjnego organu egzekucyjnego bez względu na to, czy organ ten został wyznaczony do łącznego prowadzenia egzekucji z danej rzeczy czy prawa. Wniosek o umorzenie dotyczy bowiem umorzenia postępowania, a nie egzekucji prowadzonej w jego ramach.
Nie ulega zatem wątpliwości, że w przypadku zbiegu egzekucji, o którym mowa w art. 62 u.p.e.a. i wyznaczenia przez sąd komornika sądowego do ich dalszego łącznego prowadzenia na zasadach określonych w art. 773 § 1 k.p.c., administracyjny organ egzekucyjny jest uprawniony do samodzielnego orzekania w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego, w ramach którego doszło do wspomnianego zbiegu. Wyznaczenie danego organu do łącznego prowadzenia egzekucji nie oznacza, że organ ten przejmuje wszystkie prawa i obowiązki innego organu egzekucyjnego, którego egzekucja była w zbiegu. Organ ten - co należy podkreślić - prowadzi egzekucję w trybie dla siebie właściwym wyłącznie w odniesieniu do rzeczy lub prawa, co do których doszło do zbiegu egzekucji.
Żądanie umorzenia postępowania egzekucyjnego nie może być skierowane do organu egzekucyjnego innego niż prowadzącego to postępowanie, gdyż dotyczy umorzenia całego postępowania egzekucyjnego, a nie pozostającej w zbiegu egzekucji i dotyczy wszystkich podjętych przez ten organ czynności, a nie jednego z zastosowanych środków egzekucyjnych.
Organem uprawnionym do umorzenia egzekucyjnego postępowania administracyjnego - na wniosek lub z urzędu - jest wyłącznie organ prowadzący to postępowanie w trybie przewidzianym przepisami ustawy egzekucyjnej. Wyznaczenie przez sąd sądowego organu egzekucyjnego do łącznego prowadzenia egzekucji sądowej i administracyjnej nie uprawnia tego organu do umorzenia administracyjnego postępowania egzekucyjnego wskutek zaistnienia przesłanek z art. 59 § 1 i § 2 u.p.e.a. Organ ten prowadzi egzekucję w trybie dla siebie właściwym, co oznacza, że w przypadku braku ustawowego upoważnienia nie może stosować innych niż zawarte w Kodeksie postępowania cywilnego przepisów.
Reasumując, zbieg egzekucji administracyjnej i sądowej nie stanowi przeciwwskazań do umorzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 2 u.p.e.a., gdyż umorzenie postępowania egzekucyjnego następuje w sytuacji, gdy zaistnieją przestanki określone w ww. przepisie.
Mając na uwadze powyższe Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa i na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło