III SA/Wa 2777/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia del. SO Ewa Izabela Fiedorowicz po rozpoznaniu w dniu października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu O. sp. z o.o. z siedzibą w W. od postanowienia referendarza sądowego z dnia 21 września 2017 r. w zakresie odmowy przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi O. sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z [...] czerwca 2017 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym postanawia: utrzymać zaskarżone postanowienie w mocy. O. sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej: "skarżąca"), reprezentowana przez radcę prawnego R.B., złożyła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] czerwca 2017 r. Wraz ze skargą skarżąca złożyła na urzędowym formularzu PPPr wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w osobie R.B. W uzasadnieniu wniosku skarżąca wskazała, że nie posiada żadnych środków finansowych oraz majątku, który nie podlegałby zajęciu. Tym samym nie posiada środków na uiszczenie wpisu od skargi. Wspólnicy spółki nie mogą wnieść dopłat do spółki bowiem zadłużenie wraz z kosztami procesu sięga wielomilionowych kwot. Spółka nie posiada majątku, nie prowadzi działalności, a zaniechania byłego zarządu uniemożliwią jej sporządzenie sprawozdań. W dniu 14 lipca 2017 r. skarżąca uiściła należny w sprawie wpis sądowy w wysokości 100 zł, wskazując że uiszcza opłatę od skargi na postanowienie DIAS (k. 29 akt sądowych – potwierdzenie). Starszy referendarz sądowy postanowieniem z 21 września 2017 r. odmówił Skarżącej przyznania prawa pomocy. Zdaniem starszego referendarza sądowego, nie sposób przyjąć, że spółka prawa handlowego, nawet mimo znaczących problemów finansowych, nie jest w stanie uiścić wpisu od skargi w wysokości 100 zł. Ponadto wnosząc w niniejszej sprawie skargę, skarżąca wpis ten uiściła, tym samym nie ciąży na niej obowiązek poniesienia żadnych kosztów sądowych. Starszy referendarz sądowy zauważył również, że skarżąca jest obecnie reprezentowana przez ustanowionego przez nią pełnomocnika z wyboru (radcę prawnego R.B., zob. pełnomocnictwo z 13 lipca 2017 r., k. 22 akt sądowych). W konsekwencji wniosek w przedmiocie ustanowienia pełnomocnika z urzędu odnoszący się do sytuacji prawnej skarżącej w zakresie sposobu reprezentowania strony w procesie nie spełnia przesłanek z art. 246 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., dalej – "p.p.s.a."). Skarżąca wniosła o uchylenie ww. postanowienia starszego referendarza sądowego w całości i przekazanie wniosku do ponownego rozpoznania. Według skarżącej, starszy referendarz sądowy naruszył art. 141 § 4 w zw. z art. 166 p.p.s.a. przez brak prawidłowego uzasadnienia postanowienia tj. wadliwie ustalony stan faktyczny oraz art. 246 § 2 p.p.s.a. przez odmowę uznania przesłanek do przyznania prawa pomocy dla skarżącej. W uzasadnieniu podniesiono, że nieprawidłowo uznano, iż skarżąca uiściła wpis w niniejszej sprawie, ponieważ został złożony do innej skargi na postanowienie wydane wcześniej niż postanowienie zaskarżone w sprawie niniejszej. W ocenie skarżącej brak przychodu i dochodu uzasadnia skierowanie wniosku o przyznanie prawa pomocy. Skarżąca przedstawiła potwierdzenia uiszczenia opłat skarbowych od pełnomocnictwa w wysokości 17,00 zł w dniu 10 lipca 2017 r. na konto Urzędu W. wskazując, że są to potwierdzenia uiszczenia wpisu w innych sprawach sądowoadministracyjnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 259 § 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., od postanowienia referendarza sądowego o odmowie przyznania prawa pomocy strona może wnieść do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia. Rozpoznając sprzeciw, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy (art. 260 § 1 p.p.s.a.). W ocenie Sądu zaskarżone postanowienie referendarza sądowego z 21 września 2017 r. odpowiada prawu oraz zostało wydane w poprawnie ustalonym stanie faktycznym. Wyjaśnić w tym miejscu należy, że w postępowaniu sądowoadministracyjnym zasadą jest, iż strona wnosząca do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki obowiązana jest do uiszczenia kosztów sądowych. Zgodnie bowiem z art. 199 p.p.s.a., strona ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Jedynym wymaganym na tym etapie kosztem sądowym jest wpis od skargi w kwocie 100 zł, który został przez stronę skarżącą uiszczony. Przelew został dokonany przez skarżącą na rachunek bankowy sądu tytułem "skarga na postanowienie DIAS". Strona skarżąca twierdzi natomiast, że przelew miał być dokonany do innych spraw sądowoadministracyjnych. Skarżąca nie wskazała, której konkretnie sprawy miał dotyczyć przelew na kwotę 100 zł, natomiast należy zważyć, iż zasadą jest, że strona wnosząca do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki obowiązana jest do uiszczenia kosztów sądowych. Ponadto niezrozumiałym jest co chciała osiągnąć skarżąca przedkładając potwierdzenia uiszczenia opłat skarbowych od pełnomocnictwa w wysokości 17,00 zł na konto Urzędu W. oraz wskazując, że są to potwierdzenia uiszczenia wpisów w innych sprawach sądowoadministracyjnych. Należy zaznaczyć, że opłata sądowa od pełnomocnictwa nie jest wpisem od skargi. Kwestie opłaty skarbowej reguluje ustawa z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej (Dz. U. 2016, poz. 1827), natomiast konieczność uiszczenia wpisu od skargi wynika z art. 230 § 1 i § 2 p.p.s.a. Odnosząc się do wniosku o prawo pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu wskazać należy, że starszy referendarz sądowy słusznie uznał, że w niniejszej sprawie nie został spełniony wymóg z art. 246 § 3 p.p.s.a, zgodnie z którym adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego można ustanowić dla strony, która nie zatrudnia lub nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. Nie dotyczy to adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ustanowionego na podstawie przepisów o prawie pomocy. Strona skarżąca ustanowiła w niniejszej sprawie pełnomocnika profesjonalnego w osobie r. pr. R.B. Sąd jednocześnie miał na uwadze, że w piśmie z 24 października 2017 r. pełnomocnik strony poinformował, iż skarżąca wypowiedziała r. pr. R.B. stosunek pełnomocnictwa ze skutkiem na 23 października 2017 r. Sąd natomiast uwzględnił, że była to decyzja samej skarżącej, jednocześnie brak jest wskazania, z jakich powodów strona wypowiedziała tenże stosunek pełnomocnictwa. W konsekwencji uzasadniony jest wniosek w ocenie Sądu, ze wypowiedzenie pełnomocnictwa zostało dokonane na potrzeby niejszego postępowania, tj. w celu uzyskania prawa pomocy. W tej sytuacji Sad uznał, że w sprawie niniejszej nie zaistniały przesłanki do ustanowienia spółce pełnomocnika na podstawie przepisów o prawie pomocy. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 260 § 1 i § 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.