III SA/Wa 2807/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Sokołowska po rozpoznaniu w dniu 14 lutego 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu w sprawie ze skargi D. B. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] sierpnia 2012 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania dotyczącego zwrotu dokumentów postanawia: odmówić Skarżącej przyznania prawa pomocy Skarżąca, D. B. złożyła na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie jej prawa pomocy. We wniosku wskazała, że jej sytuacja majątkowa nie pozwala na uiszczenie wpisu oraz zapewnienie sobie pomocy prawnej. Oświadczyła, że prowadzi gospodarstwo domowe z synem. Skarżąca mieszka w domu drewnianym o powierzchni 35 m2 i utrzymuje się z emerytury w wysokości 1020 zł brutto. Poza garażem nie posiada innych wartościowych ruchomości czy nieruchomości. W piśmie z 15 października 2012 r. Skarżąca poinformowała, że nie stać jej na urzędników i musi radzić sobie sama ponieważ jej synowie pozakładali rodziny. Skarżącej nie stać na lekarstwa, które powinna przyjmować. Ponadto ma liczne problemy z powtarzającymi się włamaniami. Ponosi opłaty za prąd, opał, gaz i podatki. Postanowieniem z 22 października 2012 r. Referendarz sądowy zwolnił Skarżącą od opłat kancelaryjnych w sprawie oraz odmówił jej przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Pismem z 30 października 2012 r. Skarżąca złożyła sprzeciw na to postanowienie. W piśmie ponownie powołała się na okoliczność złego stanu zdrowia. Zarządzeniem z 16 listopada 2012 r. Sąd wezwał Skarżącą, pod rygorem nieprzyznania prawa pomocy, do nadesłania w terminie 7 dni od dnia doręczenia niniejszego wezwania: 1) zeznań podatkowych Skarżącej za ostatnie dwa lata kalendarzowe oraz osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym, 2) wyciągów i wykazów ze wszystkich posiadanych, przez Skarżącą oraz osoby pozostające z nią we wspólnym gospodarstwie domowym, rachunków bankowych krajowych oraz zagranicznych, w tym kont i lokat dewizowych z okresu ostatnich trzech miesięcy, 3) oświadczenia w przedmiocie korzystania, przez Skarżącą oraz osoby pozostające z nią we wspólnym gospodarstwie domowym z jakichkolwiek form pomocy społecznej (podania form i wysokości tej pomocy) wraz z odpisami decyzji przyznających te świadczenia, 4) wskazania wszystkich źródeł utrzymania Skarżącej oraz osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym, 5) udokumentowania ewentualnie wykazania wysokości kosztów miesięcznego utrzymania (np. czynsz, energia elektryczna, gaz, leki itp.), 6) dokumentów świadczących o posiadanych, przez Skarżącą oraz osoby pozostające z nią we wspólnym gospodarstwie domowym, zobowiązaniach np. zaległości czynszowe, kredyty bankowe itp. Tym samym zarządzeniem Skarżąca została również wezwana, pod rygorem pozostawienia jej wniosku bez rozpoznania, do wskazania zakresu pomocy, o który się ubiega poprzez sprecyzowanie czy wnosi jedynie o zwolnienie jej od kosztów sądowych czy też równocześnie o przyznanie profesjonalnego pełnomocnika, w terminie 7 dni od dnia odebrania wezwania. W piśmie z 19 listopada 2012 r. skierowanym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżąca oświadczyła: cyt. "Zrezygnowałam z pańskiej usługi a nieskutecznej pomocy. (...)". Do dnia dzisiejszego Skarżąca nie nadesłała również do Sądu żądanych dokumentów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W myśl art. 260 zdanie pierwsze ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) dalej: "p.p.s.a.", w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym. Skuteczne wniesienie sprzeciwu powoduje usunięcie z obrotu prawnego orzeczenia referendarza sądowego, tj. postanowienia z dnia 22 października 2012 r. Jest ono traktowane – pod względem skutków prawnych – jako nieistniejące. Zgodnie zaś z art. 245 § 1 p.p.s.a., stronie może być przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Stosownie do art. 245 § 2 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmuje, zgodnie z art. 245 § 3 p.p.s.a., zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Ciężar wykazania przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na wnioskodawcy. Ocena przytoczonych przez niego okoliczności należy natomiast do Sądu (por. postanowienie NSA z 14 lutego 2005 r., FZ 760/04). W niniejszej sprawie, Skarżąca wniosła na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy. Zarządzeniem z 16 listopada 2012 r. Sąd wezwał Skarżącą, pod rygorem nieprzyznania prawa pomocy, do nadesłania szeregu dokumentów dotyczących jej sytuacji majątkowej. Niniejszym zarządzeniem Skarżąca została ponadto wezwana, pod rygorem pozostawienia jej wniosku bez rozpoznania, do wskazania zakresu pomocy, o który się ubiega. Skarżąca do dnia dzisiejszego nie nadesłała do Sądu dokumentów, o które była wzywana. Uchylenie się zaś od współpracy z Sądem nie może pozostać bez konsekwencji – z art. 255 p.p.s.a. wynika bowiem, że tryb wezwania do przedstawienia określonych informacji lub dokumentów źródłowych uruchamiany jest wtedy, gdy dane zawarte we wniosku są niewystarczające lub budzą wątpliwości, a zatem nieuczynienie zadość wezwaniu powoduje, iż materiał, którym dysponuje Sąd, pozostaje niekompletny, a wątpliwości co do oświadczeń strony nie zostają wyjaśnione. Nieodniesienie się przez wnioskodawcę do kwestii uznanych przez Sąd za niewystarczająco wykazane, powoduje, iż wniosku nie można uwzględnić (por. postanowienie NSA z 26 listopada 2009 r., I FZ 385/09). Ponadto wskazać należy, że w piśmie z 19 listopada 2012 r. (k. - 38 akt sądowych) Skarżąca w rzeczywistości cofnęła wniosek o prawo pomocy. Oświadczyła: cyt. "Zrezygnowałam z pańskiej usługi a nieskutecznej pomocy. (...)". Z pisma Skarżącej wynika zatem, iż nie wnosi ona aktualnie o przyznanie prawa pomocy. Reasumując, ponieważ przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewidują możliwości umorzenia incydentalnego postępowania w przedmiocie prawa pomocy, nadto z uwagi na fakt, że Skarżąca nie nadesłała dokumentów, o które była wzywana Sąd na podstawie art. 243 § 1 pkt 2 w związku z art. 254 § 1 oraz art. 255 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.