III SA/Wa 2825/12
WyrokWSA w Warszawie2013-03-21
Skład orzekający: Sylwester Golec, Aneta Lemiesz, Ewa Radziszewska-Krupa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiająca stwierdzenia nieważności innej decyzji administracyjnej, która została wydana w wyniku rozpatrzenia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji, która zdaniem skarżących nie weszła skutecznie do obrotu prawnego, jest prawidłowa?Ratio decidendi
Sąd uznał skargę za bezzasadną, stwierdzając, że decyzja organu pierwszej instancji niewątpliwie weszła do obrotu prawnego, czego dowodem jest wniesienie od niej odwołania przez skarżących. Nawet jeśli doręczenie nastąpiło osobie podającej się za domownika, która nim nie była, skutkuje to uznaniem pisma za doręczone. Wady postępowania, takie jak nieprawidłowe wypełnienie potwierdzenia odbioru, nie powodują braku wprowadzenia decyzji do obrotu prawnego. Ponadto, zarzut błędnego ustalenia stanu faktycznego sprawy (wysokości podatku) nie stanowi rażącego naruszenia prawa, które jest przesłanką stwierdzenia nieważności decyzji.Stan faktyczny
Skarżący wnieśli o stwierdzenie nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) z czerwca 2010 r., która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy z lutego 2009 r. ustalającą zobowiązanie pieniężne. Skarżący twierdzili, że decyzja organu pierwszej instancji nie weszła skutecznie do obrotu prawnego z powodu wadliwego doręczenia. SKO odmówiło stwierdzenia nieważności, a następnie utrzymało w mocy swoją decyzję. Skarżący wnieśli skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących stwierdzenia nieważności decyzji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sylwester Golec (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Aneta Lemiesz, Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, Protokolant referent stażysta Katarzyna Smaga, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 marca 2013 r. sprawy ze skargi M. P. i J. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę
Decyzją z [...] lutego 2009 r. wydaną w formie nakazu płatniczego Wójt Gminy G. ustalił M. P. i J. P. (dalej: “Skarżący") łączne zobowiązanie pieniężne za 2009 r. w kwocie 47.156 zł w podatku rolnym oraz w podatku od nieruchomości. Podatek od nieruchomości określono na łączną kwotę 46.893,00 zł.
W odwołaniu od tej decyzji Skarżący wnieśli o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Wójta Gminy G., zarzucając jej naruszenie art. 210 i art. 165 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.) - dalej: "O.p." oraz zasady zaufania do organów państwa.
Decyzją z [...] czerwca 2010 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Decyzja organu drugiej instancji doręczona została Skarżącym 8 lipca 2010 r., w trybie art. 150 § 2 O.p.
Pismem z 2 stycznia 2012 r. Skarżący wniesli zażalenie na postanowienie Wójta Gminy G. z [...] grudnia 2011 r., odmawiające zawieszenia postępowania w sprawie ustalenia łącznego zobowiązania podatkowego za 2011 r. W zażaleniu tym zawarli wnioski o stwierdzenie nieważności ww. decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z [...] czerwca 2010 r. oraz o wznowienie postępowania w sprawie.
Zdaniem Skarżących decyzja ta dotknięta jest wadą nieważności, gdyż merytorycznie rozpatruje odwołanie od decyzji, która nie została skutecznie wprowadzona do obrotu prawnego. Wyjaśnili że, potwierdzenie odbioru tej decyzji nie zostało wypełnione w sposób prawidłowy.
Decyzją z [...] maja 2012 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji z [...] czerwca 2010 r.
W odwołaniu od tej decyzji Skarżący zarzucili naruszenie art. 150 O.p., twierdząc, że wniosek o stwierdzenie nieważności, jako dalej idący, powinien być rozpatrzony w pierwszej kolejności. Zdaniem Skarżących organ błędnie uznał, iż decyzja nie narusza prawa. Skarżący wskazali, że przedmiotowa decyzja nie została doręczona domownikowi, a w jej treści błędnie określono m.in. wysokość podatku od budowli. Już sama ta okoliczność uzasadnia stwierdzenie zaistnienia przesłanki rażącego naruszenia prawa.
W związku z tym Skarżący wnieśli o uchylenie decyzji i ponowne rozpatrzenie sprawy zgodnie z ich wnioskiem.
Decyzją z [...] lipca 2012 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.W uzasadnieniu tej decyzji Kolegium wskazało, że decyzje, od których nie służy odwołanie w postępowaniu podatkowym są ostateczne. Uchylenie lub zmiana tych decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania mogą nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w Ordynacji podatkowej oraz w ustawach podatkowych. Następnie organ przytoczył treść przepisu art. 247 § 1 O.p. statuujący zamknięty katalog przesłanek do stwierdzenia nieważności decyzji i wyjaśnił, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest postępowaniem o nadzwyczajnym charakterze. Jego przedmiotem jest jedynie ustalenie czy zachodzą przesłanki takiego orzeczenia wymienione enumeratywnie w art. 247 § 1 O.p.
Tymczasem postępowanie zakończone zaskarżoną decyzją prowadzone było na wniosek Skarżących, w którym jako przesłankę stwierdzenia nieważności podali fakt nieprawidłowego wypełnienia przez pracownika poczty potwierdzenia odbioru decyzji Wójta Gminy G., wskutek czego Kolegium uznało doręczenie tej decyzji za skuteczne.
Po analizie wszystkich przesłanek wymienionych w art. 247 § 1 O.p. organ stwierdził, iż żadna z nich nie wystąpiła. Jego zdaniem powoływane przez Skarżących okoliczności nieprawidłowego wypełnienia dowodów doręczenia przez pracownika poczty, które potwierdzone zostały w toku prowadzonego postępowania, nie mieszczą się w granicach żadnej z analizowanych przesłanek nieważności decyzji określonych w art. 247 § 1 pkt 1-8 O.p. Samo zaś twierdzenie, iż nieprawidłowo wyliczony został podatek od budowli jest gołosłowne bo nie zostało poparte żadnym dowodem. Wójt Gminy G. nie dysponował innymi dowodami, to prawidłowo ustalił podstawę opodatkowania budowli na podstawie złożonej przez Skarżących informacji podatkowej z 5 grudnia 2007 r. i prawidłowo wyliczył podatek od nieruchomości według stawki 2% wartości budowli, zgodnie z przepisem art. 4 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 121, poz. 844 ze zm.). Rozstrzygnięcie w tym zakresie nie narusza też przepisów § 1 pkt 3 lit. b uchwały Nr XVI/98/2008 Rady Gminy G. z dnia 28 listopada 2008 r. Organ wyjaśnił także, iż decyzja Wójta Gminy G. ustalająca Skarżącym wysokość zobowiązania podatkowego za 2009 r. została doręczona na adres: W. , ul. [...], podany - wprawdzie niezgodnie ze stanem rzeczywistym - w informacji podatkowej, jako adres zamieszkania.
Z dowodów będących w dyspozycji organu w czasie wydawania decyzji z [...] czerwca 2010 r. wynikało, iż decyzję organu pierwszej instancji Skarżąca odebrała osobiście, natomiast egzemplarz adresowany do Skarżącego odebrał syn - P. M.. Natomiast o tym, że M. P. nie jest synem Państwa M. i J. P. Kolegium powzięło wiadomość z wniosku Skarżących z 2 stycznia 2012 r. o stwierdzenie nieważności tej decyzji. Okoliczność ta została potwierdzona dodatkowo na duplikatach potwierdzeń odbioru, które wpłynęły do organu 7 marca 2012 r., przy piśmie Wójta Gminy G. z 5 marca 2012 r., a więc ponad rok po dacie wydania kontrolowanej decyzji.
Opisane wyżej fakty oraz wskazywane przez Skarżących we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji okoliczności potwierdzają, iż w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z [...] czerwca 2010 r. zaistniała przesłanka uzasadniająca wznowienie postępowania. Nie jest zaś możliwe, aby przesłanka wznowienia postępowania stanowiła jednocześnie przesłankę uzasadniającą stwierdzenie nieważności decyzji.
Reasumując organ przyjął, że kontrolowana decyzja odpowiada prawu. W sprawie nie zaistniała również żadna z przesłanek wymienionych w art. 247 § 1 O.p., zwłaszcza sprecyzowana w odwołaniu przesłanka rażącego naruszenia prawa.
Pismem z 14 sierpnia 2012 r. Skarżący wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niniejszą decyzję zarzucając jej naruszenie:
- art. 247 § 1 pkt 3 O.p. - przez jego niezastosowanie i odmowę stwierdzenia nieważności decyzji utrzymującej w mocy decyzję, która nie weszła do obrotu prawnego;
- art. 233 § 1 pkt 1 O.p. - przez odmowę stwierdzenia nieważności decyzji, która została wydana pomimo tego, że powinno być wydane postanowienie na podstawie art. 228 O.p.;
- art. 150, art. 121 w związku z art. 241 § 1 pkt 1 O.p.
W uzasadnieniu skargi raz jeszcze wskazali, że zaskarżona decyzja rażąco narusza przepis art. 150 O.p. gdyż odmawia stwierdzenia nieważności decyzji niedoręczonej w trybie wskazanego przepisu.
W związku z powyższym Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji oraz zasądzenie na ich rzecz kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. podtrzymało swoje stanowisko w sprawie i wniosło o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest bezzasadna.
W rozpoznanej sprawie Skarżący zarzucili decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2010 r., że została wydana w wyniku rozpatrzenia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...] lutego 2009 r., która nie został doręczona Skarżącym skutecznie. Zdaniem Skarżacych rozpoznanie decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r. odwołania od decyzji, która nie weszła do obrotu prawnego stanowi naruszenie prawa podujące nieważność decyzji.
W ocenie Sądu zarzut ten należało uznać za bezzasadny, gdyż decyzja organu pierwszej instancji niewątpliwie została doręczona Skarżącym w wyniku czego weszła do obrotu prawnego. Dowdem na okoliczność jej doręczenia jest odowłanie wniesione przez Skarżących od tej decyzji pismem z dnia [...] maja 2010 r. W odwołaniu Skarżący wskazali, że decyzja ta została im wydana przez matkę w dniu 6 maja 2012 r. W aktach sprawy znajdują się zwrtone potwierdzenia odbioru tej decyzji, które podpisane zostały przez M. P. (jako syna Skarżących). Z pieczęci pocztowych wynika, że potwierdzenia te zostały zwrotnie nadane do organu pierwszej instancji w dniu 4 maja 2010 r. Zdaniem Sądu podnoszona w postępowaniu okolicznosć błednego oznaczenia na dowodzie doręczenia decyzji M. P., jako syna Skarżących nie ma znaczenia wobec faktu oddania decyzji Skarżącym, o czym świadczy odowłanie złożone przez Skarżących od tej decyzji. Wydanie decyzji pełnoletniej osobie podającej się za domownika, o którym mowa w art. 149 O.p. skutkuje uznaniem decyzji za doręczoną nawet w sytuacji, gdy osoba ta w rzeczywsitości domownikiem nie była. Osobą będącą domownikiem wskazaną w art. 149 O.p., której można wydać pismo ze skutkiem doręczenia nie musi być osoba pozostająca z adresatem w określonym związku np. w pokrewieństwie. Z tego względu podnoszona przez Skarżących okolicznosć, że na zwrotnym potwierdzeniu odbioru decyzji M. P. błędnie oznaczony został jako syn Skarżacych nie ma znczenia dla uznania przedmiotowej decyzji za doręczoną.
W ocenie Sądu nawet, gdyby uznać, że M. P. nie był domownikiem Skarżących to okoliczność ta nie miałaby znaczenia dla stwierdzenia faktu niedoręczenia Skarżącym decyzji organu pierwszej instancji. Skoro Skarżący, jak sami stwierdzili w odwołaniu faktycznie otrzymali tę decyzję i złożyli od niej w terminie odwołanie (data wpływu do organu drugiej instancji 12 maja 2010 r.) to brak jest uzasadniopnych podstaw do twierdzenia, że decyzja ta nie weszła do obrotu prawnego z powodu jej niedoręczenia Skarżącym. Z tych podów w sprawie nie było poidstaw do na podstawie art. 228 O.p. stwierdzenia niedopuszczalności odwołania od decyzni Wójta Gminy G. z dnia [...] lutego 2009 r. Tak samo należy ocenić podnoszone przez Skarżących zarzuty związne z nieprwidłowym wypełnieniem potwierdzeń odbioru tych decyzji przez pracownika poczty doręczającego tę decyzję. Wady te można uznać za wady postepowania, które jednak nie spodowały braku wprowadzenia tej decyzji do obrotu prawnego. Z tego względu zarzut wydania decyzji odwaławczej w wyniku prowadzenia postepowania na podstawie odwołania wniesionego od decyzji, która nie weszła do obrotu prawnego należało uznać za chybiony.
Skarżący nie wskazali we wniosku o stwierdzeni nieważności decyzji na podstawie, której z przesłnek wskazanych w art. 247 § 1 O.p. organ ma stwierdzić nieważność decyzji z dnia [...] czerwca 2010 r. W rozpoznej sprawie organ decyzją z dnia [...] maja 2012 r. dokonał oceny decyzji z dnia [...] czerwca 2010 r. pod kątem wystapienia wszystkich przesłanek stwierdzenia niewazności decyzji, które wskazane są w art. 247 § 1 O.p. W ocenie Sądu organ zasadnie uznał, że w rozpoznanej sprawie nie wystapiła żadna z przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji.
W odowłaniu od decyzji z dnia [...] mja 2012 rt. Skarżący zarzucili decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] czerwca 2012 r. błędne ustalenie podstawy opodatkowania i kwoty podatku od nieruchomości ustalonego od budowli. W ocenie Sądu zarzut ten mógł być podstawą do uchylenia decyzji w trybie zwykłym, natoniast nie może być uznany za podstawę do stwierdzenia rażącego naruszenia prawa, gdyż w istocie zarzut ten odnosi się do błędnego ustalenia stanu faktycznego sprawy. Samo ogólne zarzucenie nieprawidłowości przy ustaleniu stanu faktycznego sprawy bez wykzania rażącego naruszenia konkretnych przepisów prawa nie może być uznane za skuteczne sformułowanie zarzutu wydania decyzji z rażącym naruszeniem prawa. Ogólne zakwestionowanie prawidłowości ustalenia podstawy opodatkowania i kowty podatku może być rozpoznane jedynie, jako niekwalifikowany zarzut naruszenia art. 122 i 187 § 1 O.p. w toku postępowania podatkowego w trybie zwykłym. Tego rodzaju naruszenie prawa nie może byc uznane za rażace naruszenie prawa, przez które należy rozumieć naruszenie, które jest łatwe do stwierdzenia i nie wymaga prowadzenia w tym zakresie postępowania wyjaśniającego. Ocena zasadności podniesionego przez Skarżących zarzutu nieprawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy wymaga przeprowadzenia postępowania dowodowego. Z tego względu zarzut ten nie może być uznany za zarzut naruszenia prawa, które ma charakter oczywisty i niewymagający prowadzenia postępowania wyjaśniającego co do podstawowego stanu faktycznego sprawy. Z tych względów zarzut ten nie może być uznany za rażące naruszenie prawa, o którym mowa w art. 247 § 1 pkt 3 O.p.
W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło