III SA/Wa 2827/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Krystyna Kleiber (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Płusa,, Asesor WSA Hieronim Sęk, Protokolant Monika Kawa-Ogorzałek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lutego 2007 r. sprawy ze skargi P. Sp. z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] kwietnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie określenia nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do rozliczenia w następnym okresie rozliczeniowym oraz zobowiązania w podatku od towarów i usług 1) stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w W. z dnia [...] grudnia 2004 r. nr [...], 2) określa, że decyzje których nieważność stwierdzono nie mogą być wykonane w całości, 3) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w W. na rzecz P. Sp. z o.o. w W. kwotę 2000 zł (słownie: dwa tysiące złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. 1. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego, decyzją z [...] grudnia 2004 r. Nr [...], określił dla P. Sp. z o.o. – dalej jako P. - kwotę nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia za następny miesiąc za miesiące styczeń, luty, kwiecień, marzec i maj 1999 r. 2. Od decyzji tej P. wniosła odwołanie zarzucając organowi podatkowemu I instancji wydanie decyzji w sprawie rozstrzygniętej już inną decyzją ostateczną – decyzją [...] Urzędu Skarbowego W. z [...] października 2001 r. Nr [...] 3. Zaskarżoną decyzją z [...] kwietnia 2005 r. Nr [...] [...] Dyrektor Izby Skarbowej w W., na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) – dalej jako Ordynacja – utrzymał w mocy decyzję Naczelnika [...]Urzędu Skarbowego w W. z [...] grudnia 2004 r. Zdaniem Dyrektora powołana przez P. decyzja [...] Urzędu Skarbowego W. z [...] października 2001 r. Nr [...] stwierdzała istnienie nadpłaty w podatku od towarów i usług w oparciu o złożone korekty deklaracji podatkowych VAT-7 oraz decyzję z [...] września 2001 r. Nr [...] obejmującą zobowiązania w podatku od towarów i usług za marzec i maj 1999 r.. Decyzja w sprawie stwierdzenia nadpłaty nie określała natomiast zobowiązań podatkowych, które stały się podstawą do stwierdzenia nadpłaconego podatku. Dyrektor Izby Skarbowej zauważył, że P. pismem z [...] czerwca 2002 r. Nr [...]. poinformowała [...] Urząd Skarbowy W. o wystąpieniu zaległości podatkowych (zaniżeniu podatku należnego) za miesiące od stycznia do maja 1999 r., które wystąpiły w związku z uchyleniem decyzji z [...] września 2001 r. przez Dyrektora Izby Skarbowej w W. w dniu [...] czerwca 2002 r. i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania. Organ podatkowy II instancji wskazał, iż strona wniosła o uwzględnienie korekt podatku należnego za miesiące od stycznia do maja 1999 r. oraz o odpowiednie zwiększenie zobowiązania podatkowego za te miesiące. 4. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 19 maja 2005 r. P. wniosła o uchylenie decyzji w całości. Zdaniem spółki organy podatkowe naruszyły art. 70 § 1 oraz art. 70 b Ordynacji poprzez niezastosowanie tych przepisów. Spółka podkreśliła to, że zakwestionowana w postępowaniu sądowym decyzja Dyrektora Izby Skarbowej została wydana [...] kwietnia 2005 r. (doręczona [...] kwietnia 2005 r.), czyli po upływie terminu przedawnienia, ponieważ zobowiązania podatkowe z tytułu podatku od towarów i usług za marzec i maj 1999 r. przedawniły się 31 grudnia 2004 r, kiedy w obrocie nie było decyzji organu II instancji. W opinii P. postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte oraz przeprowadzone z naruszeniem zasad obowiązujących w postępowaniu egzekucyjnym, co zostało potwierdzone postanowieniem Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego o niedopuszczalności egzekucji administracyjnej. Podjęcie czynności egzekucyjnych z rażącym naruszeniem przepisów nie może wywierać skutków prawnych przewidzianych w art. 70 § 4 Ordynacji. 5. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. 6. W piśmie procesowym z 26 sierpnia 2005 r. P. zarzuciła, że zakwestionowana przed Sądem decyzja z [...] kwietnia 2005 r. została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości, ponieważ dopiero od 1 stycznia 2004 r. obowiązywały kryteria ustalone w art. 5 ust. 9a i 9b z 21 czerwca 1996 r. o urzędach i izbach skarbowych (Dz. U. Nr 106, poz. 489, z późn. zm), zatem duże urzędy skarbowe nie mogły działać począwszy od 2004 r. Oznacza to, że Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego nie mógł wydać decyzji dla P. w 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu sprawy, zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153 poz. 1269) Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie Sądu podlega zatem zgodność aktów (w tym wypadku decyzji administracyjnej) zarówno z przepisami prawa materialnego jak i procesowego. Zgodnie z art. 134 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej jako u.p.p.s.a. – Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga jest uzasadniona. Niesporne jest, że skarżąca spółka zalicza się do podatników, o których mowa w art. 5 ust. 9b pkt 7 ustawy z 21 czerwca 1996 r. o urzędach i izbach skarbowych (Dz. U. z 2004 r. Nr 121, poz. 1267 ze zm.) – dalej jako u.u.i.s, czyli do podatników którzy w ostatnim roku podatkowym osiągnęli przychód netto, w rozumieniu przepisów o rachunkowości, ze sprzedaży towarów, wyrobów i usług o równowartości co najmniej 5 mln euro według kursu średniego ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski na koniec roku podatkowego. Sąd zauważa, że przepis wprowadzający art. 5 ust. 9 b pkt 7 u.u.i.s. został zawarty w ustawie z 2003 r. o utworzeniu Wojewódzkich Kolegiów Skarbowych oraz o zmianie niektórych ustaw regulujących zadania i kompetencje organów oraz organizację jednostek organizacyjnych podległych ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych (Dz.U. Nr 137, poz. 1302), która to ustawa weszła w życie 1 września 2003 r. W ocenie Sądu oznacza to, że dla podatników wymienionych w art. 5 ust. 9b pkt 7 lit. a) u.u.i.s. naczelnicy tzw. dużych urzędów podatkowych stali się właściwi najwcześniej dnia 1 stycznia 2005. Ponadto w wyroku z dnia 20 czerwca 2005 r., sygn. akt K/04, w którym stwierdzając konstytucyjność przepisów nowelizujących przepisy określające właściwość naczelników urzędów skarbowych, Trybunał Konstytucyjny zauważył, m.in.: Moment zmiany właściwości urzędu (1 stycznia drugiego roku następującego po roku, w którym nastąpiło przekroczenie kwoty...) jest dostatecznie odległy żeby mogło nastąpić zatwierdzenie sprawozdania finansowego za ostatni rok podatkowy, i dostatecznie długi, by podatnik mógł wykonać obowiązek zawiadomienia o zmianie właściwości dotychczas właściwego naczelnika urzędu skarbowego (do dnia 15 października roku poprzedzającego rok, od którego nastąpi ta zmiana) - (wyrok TK z dnia 20 czerwca 2005 r., sygn. akt K/04, OTK nr 6, seria A, str. 826). Sąd rozpoznający sprawę zauważa ponadto, że jeśli art. 5a u.u.i.s. dotyczy wyłącznie podatników, o których mowa w art. 5 ust. 9b tej ustawy, to decydująca jest chwila wejścia w życie ostatnio wymienionego przepisu. Przepis ten określa bowiem kryteria zmiany właściwości urzędu skarbowego, a jego wejście w życie nastąpiło dnia 1 stycznia 2004 r. (art. 40 pkt 2 ustawy z dnia 27 czerwca 2003 r. o utworzeniu Wojewódzkich Kolegiów Skarbowych...). Innymi słowy, dopiero dnia 1 stycznia 2004 r. obowiązywać zaczęło m.in. kryterium osiągnięcia przychodu netto o równowartości co najmniej 5 mln euro w ostatnim roku podatkowym. Jeżeli zaś termin "ostatni rok podatkowy" zawarty jest w przepisie, który wszedł w życie dnia 1 stycznia 2004 r., to ostatnim rokiem podatkowym może być tylko rok 2003. Skoro przepis art. 5a ust. 2 u.u.i.s. określa sposób stwierdzenia spełnienia warunku, to zawartego w nim terminu nie można liczyć od dnia wejścia w życie tego przepisu, lecz najwcześniej od dnia wejścia w życie przepisu wprowadzającego wspomniany warunek. Na dzień 1 września 2003 r. nie mógł zostać spełniony warunek określony w art. 5 ust. 9b pkt 7 lit. a) u.u.i.s., skoro w tym czasie przepis ten jeszcze nie obowiązywał. Ze względu na powyższe wydanie przez Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego wobec skarżącego decyzji [...] grudnia 2004 r. należy uznać za działanie sprzeczne z jego uprawnieniami do wydania tej decyzji i tym samym działanie to należy uznać za naruszenie art. 247 § 1 pkt 1 Ordynacji. Decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w W. jest wadliwa, ponieważ zaakceptowała działanie organu I instancji sprzeczne z art. 15 § 1 Ordynacji, wobec czego i ją należało wyeliminować z obrotu prawnego. Mając na uwadze powyższe, należało, na podstawie art. 145 § 2, art. 152 oraz art. 200 u.p.p.s.a., orzec jak w sentencji.