III SA/Wa 2838/06
WyrokWSA w Warszawie2007-06-25
Skład orzekający: Jolanta Sokołowska, Alojzy Skrodzki, Sylwester Golec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo umorzył postępowanie odwoławcze w sprawie zażalenia na postanowienie odmawiające wstrzymania postępowania egzekucyjnego, jeśli postępowanie egzekucyjne zostało zakończone przed rozpoznaniem zażalenia?Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo umorzył postępowanie odwoławcze, ponieważ zakończenie postępowania egzekucyjnego sprawiło, że żądanie wstrzymania tego postępowania stało się bezprzedmiotowe. Bezprzedmiotowość postępowania jest podstawą do jego umorzenia na podstawie art. 105 § 1 K.p.a., który ma odpowiednie zastosowanie w postępowaniu egzekucyjnym na mocy art. 18 u.p.e.a. oraz w postępowaniu zażaleniowym na mocy art. 144 K.p.a.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego dotyczącego zaległości podatkowych. Dyrektor Izby Skarbowej odmówił wstrzymania. Minister Finansów umorzył postępowanie odwoławcze w sprawie zażalenia na tę odmowę, uznając je za bezprzedmiotowe z uwagi na zakończenie postępowania egzekucyjnego. Skarżący zaskarżył postanowienie Ministra Finansów, zarzucając opieszałość organu pierwszej instancji i ogólne niezadowolenie z sytuacji ekonomiczno-społecznej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Sokołowska, Sędziowie Asesor WSA Alojzy Skrodzki, Asesor WSA Sylwester Golec (spr.), Protokolant Lidia Wasilewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 czerwca 2007 r. sprawy ze skargi E. M. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie zażalenia na postępowanie w sprawie odmowy wstrzymania postępowania egzekucyjnego oddala skargę
Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie postanowieniem, z dnia [...] lipca 2006 r., Minister Finansów, umorzył postępowanie odwoławcze w sprawie zażalenia na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia [...] kwietnia 2006 r., którym odmówiono wstrzymania postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego nr [...]wobec E. M.- zwanego "Skarżącym".
Na podstawie przesłanych do Sądu akt sprawy tut. Sąd przyjął następujący stan faktyczny.
Naczelnik Urzędu Skarbowego w C. na podstawie, wystawionego przez Wójta Gminy D., tytułu wykonawczego nr [...]obejmującego zaległości z tytułu podatku od nieruchomości należne za miesiące: kwiecień - grudzień 2002 r. i styczeń - marzec 2005 r. prowadził egzekucję z majątku Skarżącego. W celu wyegzekwowania ciążących zaległości organ egzekucyjny zawiadomieniem z dnia [...] lutego 2006 r. dokonał w dniu [...] lutego 2006 r. zajęcia świadczenia rentowego Skarżącego uzyskiwanego z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w P., o czym zgodnie z datą widniejącą na zwrotnym potwierdzeniu odbioru zawiadomił go w tym samym dniu.
W dniu 24 lutego 2006 r. Skarżący pismem z dnia 21 lutego 2006 r. złożył wniosek o wstrzymanie prowadzonego postępowania egzekucyjnego wskazując w nim, że znajduje się w trudnej sytuacji finansowej.
Dyrektor Izby Skarbowej w P. postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2006 r. odmówił wstrzymania w/w postępowania egzekucyjnego. W uzasadnieniu powołał się na przepis art. 23 § 7 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r., Nr 229, poz. 1954 ze zm., w dalszej części uzasadnienia powoływanej jako u.p.e.a.) stanowiący iż, dyrektor izby skarbowej może wstrzymać czynności egzekucyjne lub postępowanie egzekucyjne dotyczące innych należności pieniężnych niż pozostających we właściwości urzędów skarbowych wyłącznie za zgodą wierzyciela. Dalej oparł się na stanowisku przedstawionym przez wierzyciela w postanowieniu z dnia [...] marca 2006 r. oraz w piśmie z dnia [...] marca 2006 r.
Pismem z dnia 10 kwietnia 2006 r., następnie uzupełnionym pismem z dnia 21 kwietnia 2006 r. Skarżący wniósł zażalenie na w/w postanowienie. W uzasadnieniu powtórzył argumentację przedstawioną we wniosku o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego.
Postanowieniem z dnia [...] lipca 2006 r. Minister Finansów umorzył postępowanie odwoławcze wszczęte w/w zażaleniem. Zdaniem organu odwoławczego wobec zakończenia w dniu [...] maja 2006 r. prowadzonego postępowania egzekucyjnego żądanie wstrzymania postępowania egzekucyjnego stało się bezprzedmiotowe. Tym samym bezprzedmiotowe stało się merytoryczne rozpatrywanie wniesionego zażalenia.
Skarżący niezadowolony z w/w rozstrzygnięcia Ministra Finansów, pismem z dnia 23 lipca 2006 r. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której wniósł o jej rozpatrzenie przez Sąd Administracyjny w P., gdyż w przypadku jej rozpatrzenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie będzie mógł uczestniczyć w rozprawie. W skardze zarzuca, iż działanie Dyrektora Izby Skarbowej w P. w przedmiocie wydania postanowienia odmawiającego wstrzymania postępowania egzekucyjnego było opieszałe i w efekcie doprowadziło do ściągnięcia dochodzonej w przedmiotowym postępowaniu egzekucyjnym należności. Ponadto w skardze przedstawia swoje ogólne niezadowolenie z obecnej sytuacji ekonomiczno - społecznej Polski.
W odpowiedzi na skargę Minister Finansów podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Przepis art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.; dalej "P.p.s.a."), stanowi, iż do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona.
Natomiast zgodnie z § 1 pkt 13) rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz. U. z 2003 r. Nr 72, poz. 652 ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie utworzono dla obszaru województwa mazowieckiego.
Mając powyższe na względzie tut. Sąd rozpatrzył niniejszą skargę, ponieważ została złożona na rozstrzygniecie Ministra Finansów mającego siedzibę w Warszawie przy ulicy Świętokrzyskiej 12 - województwo mazowieckie. Tym samym skarga ta nie mogła zostać rozpoznana zgodnie z wolą Skarżącego przez Sąd Administracyjny w Poznaniu.
Natomiast odnosząc się do pozostałych kwestii sprawy Sąd wyjaśnia, iż w myśl art. 138 § 1 pkt 3) ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.; zwanej dalej "K.p.a.") organ odwoławczy wydaje decyzję, w której umarza postępowanie odwoławcze. Wprawdzie przepis ten nie określa przesłanek umorzenia postępowania odwoławczego, jednakże w doktrynie i orzecznictwie przyjmuje się, że podstawę umorzenia postępowania odwoławczego stanowi przepis art. 105 § 1 K.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowanie, gdy z jakiejkolwiek przyczyny stało się ono bezprzedmiotowe, czyli nie posiada przedmiotu postępowania administracyjnego.
Instytucję umorzenia postępowania wiąże się w piśmiennictwie z powstaniem trwałej i nieusuwalnej przeszkody w kontynuacji postępowania (A. Wiktorowska, Postępowanie administracyjne, 1996, s. 160), zastojem trwałym i ostatecznym postępowania (J. Borkowski (w:) Komentarz, 1996, s. 459).
Przepis art. 105 K.p.a. odwołuje się nie do przeszkody w prowadzeniu postępowania, lecz do bezprzedmiotowości, czyli braku przedmiotu postępowania administracyjnego. W piśmiennictwie na ogół przyjmuje się, że przedmiotem ogólnego postępowania administracyjnego jest sprawa administracyjna w rozumieniu art. 1 pkt 1 K.p.a. Prowadzi to do wniosku, że postępowanie administracyjne staje się bezprzedmiotowe, gdy sprawa, która miała być załatwiona w drodze decyzji albo nie miała charakteru sprawy administracyjnej jeszcze przed datą wszczęcia postępowania, albo utraciła charakter sprawy administracyjnej w toku postępowania administracyjnego.
Ponadto z bezprzedmiotowością postępowania administracyjnego w rozumieniu art. 105 § 1 K.p.a. mamy do czynienia wówczas, gdy odpadł jeden z konstytutywnych elementów sprawy administracyjnej, o której mowa w art. 1 pkt 1 K.p.a. Przyczyny, dla których sprawa będąca przedmiotem postępowania administracyjnego utraciła charakter sprawy administracyjnej lub nie miała takiego charakteru jeszcze przed wszczęciem postępowania, mogą być różnorodnej natury. W literaturze przedmiotu dzieli się te przyczyny na podmiotowe i przedmiotowe, te zaś z kolei na spowodowane "faktami naturalnymi" lub zdarzeniami prawnymi (J. Borkowski (w:) Komentarz, 1996, s. 462). Podział ten nie ma znaczącego wpływu na interpretację tego przepisu, gdyż poglądy na istotę umorzenia postępowania administracyjnego są uwarunkowane przez stanowisko odnośnie samego przedmiotu postępowania administracyjnego. Natomiast z bezprzedmiotowością postępowania mamy do czynienia wówczas, gdy w sposób oczywisty organ stwierdzi brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy (por. wyrok NSA z dnia 18 kwietnia 1995 r., SA/Łd 2424/94, ONSA 1996, nr 2, poz. 80).
W art. 144 k.p.a. ustawodawca stanowi, że w sprawach nie uregulowanych w rozdziale 11 Działu II K.p.a. - postępowanie, do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań. Zatem w oparciu o ten przepis organ odwoławczy w przypadku stwierdzenia bezprzedmiotowości postępowania zażaleniowego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. ma obowiązek umorzyć postępowanie prowadzone w wyniku wniesienia zażalenia.
Zgodnie z treścią art. 18 u.p.e.a. jeżeli przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej, w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy K.p.a. Kwestia bezprzedmiotowości postępowania odwoławczego nie jest uregulowana w u.p.e.a. zatem w niniejszej sprawie miały odpowiednie zastosowanie przepisy art. 144 i 138 § 1 pkt 3 k.p.a.
Nie jest kwestią sporną pomiędzy Skarżącym i organami, że w niniejszej sprawie w dniu 11 maja 2006 r. prowadzone w stosunku do Skarżącego postępowanie egzekucyjne zostało zakończone. Skarżący wnosił o wstrzymanie egzekucji, a zatem należało uznać, że przedmiotem wniosku skarżącego było wydanie postanowienia skutkującego powstaniem staniu, w którym postępowanie egzekucyjne nie będzie się toczyć. W niniejszej sprawie w toku postępowania zażaleniowego stan ten został osiągnięty wskutek umorzenia postępowania egzekucyjnego, tym samym bezprzedmiotowe stało się postępowanie prowadzone z wniosku o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego.. W tej sytuacji Minister Finansów trafnie uznał, że zaistniała w/w przesłanka umorzenia postępowania odwoławczego.
Zawarta w skardze argumentacja skarżącego odnosząca się do sytuacji ekonomiczno-politycznej Polski nie mogła mieć żadnego wpływu na ocenę zaskarżonego postanowienia, gdyż ocena ta dokonywana jest przez Sąd wyłącznie w oparciu o kryterium zgodności z prawem zaskarżonego aktu. Podnoszona w skardze opieszałość Dyrektora Izby Skarbowej w P. przy rozpoznaniu wniosku skarżącego o wstrzymanie egzekucji nie mogła mieć żadnego wpływu na stwierdzoną przez Ministra Finansów bezprzedmiotowość postępowania.
Zdaniem Sądu z tych wszystkich powodów należało uznać, iż zaskarżone rozstrzygniecie Ministra Finansów nie narusza prawa.
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 P.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło