III SA/Wa 2842/14

WyrokWSA w Warszawie2015-11-04

Skład orzekający: Jarosław Trelka, Agnieszka Krawczyk, Jolanta Sokołowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na czynności egzekucyjne, wniesiona na podstawie art. 54 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, może obejmować zarzuty dotyczące przedawnienia zobowiązania lub inne wady postępowania egzekucyjnego, które powinny być podnoszone w ramach zarzutów na podstawie art. 33 tej ustawy?
Ratio decidendi
Skarga na czynności egzekucyjne, uregulowana w art. 54 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, służy wyłącznie do zaskarżania czynności o charakterze technicznym i wykonawczym. W jej ramach dopuszczalne jest podnoszenie jedynie zarzutów formalnoprawnych dotyczących sposobu i formy dokonywania tych czynności. Nie można w jej ramach skutecznie podnosić zarzutów dotyczących wad postępowania egzekucyjnego, takich jak przedawnienie zobowiązania, które powinny być przedmiotem innych środków prawnych, w szczególności zarzutów na podstawie art. 33 ustawy egzekucyjnej. Skarga ta ma charakter ultima ratio i służy jedynie wtedy, gdy zobowiązany nie dysponuje żadnym innym środkiem obrony.
Stan faktyczny
Skarżący wniósł skargę na czynności egzekucyjne polegające na zajęciu świadczeń emerytalnych i z ubezpieczenia społecznego, zarzucając m.in. przedawnienie zobowiązania. Dyrektor Izby Skarbowej w K. oddalił tę skargę, uznając czynności egzekucyjne za zgodne z prawem. Minister Finansów utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, wskazując, że skarga na czynności egzekucyjne nie jest środkiem do kwestionowania przedawnienia zobowiązania, a jedynie wad formalnych czynności wykonawczych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, podzielając stanowisko Ministra Finansów.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jarosław Trelka (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Agnieszka Krawczyk, sędzia WSA Jolanta Sokołowska, Protokolant starszy referent Iwona Choińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 listopada 2015 r. sprawy ze skargi W. G. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne oddala skargę Zaskarżonym postanowieniem z [...] czerwca 2014r. Minister Finansów, po rozpatrzeniu zażalenia W.G. (dalej "Skarżący") utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z [...] sierpnia 2013 r. oddalające skargę na czynności egzekucyjne Dyrektora Izby Celnej w K. Z motywów zaskarżonego postanowienia wynika, że Dyrektor Izby Celnej w K. wszczął wobec majątku Skarżącego postępowanie egzekucyjne na podstawie własnego tytułu wykonawczego nr [...] marca 2013 r., obejmującego zaległość z tytułu podatku akcyzowego. Organ egzekucyjny przesłał do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w K., Zakładu Emerytalnego MSWiA w K. Wojskowego Biura Emerytalnego w K., zawiadomienia nr [...] z 21 maja 2013 r. o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego świadczenie z zaopatrzenia emerytalnego oraz z ubezpieczenia społecznego. Zawiadomienia doręczono Skarżącemu w dniu 3 czerwca 2013 r., natomiast dłużnikom zajętych wierzytelności - odpowiednio - 27 i 28 maja 2013 r. Skarżący w dniu 13 czerwca 2013 r. wniósł skargę na czynności egzekucyjne dokonane zawiadomieniami z 21 maja 2013 r., zarzucając organowi egzekucyjnemu naruszenie art. 33 ustawy z 17 czerwca 1966 r., o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2012 r., poz. 1015, ze zm., dalej zwanej też "u.p.e.a." lub "ustawą egzekucyjną") w zw. z art. 70 § 4 ustawy Ordynacji podatkowej, podnosząc m.in. nieistnienie egzekwowanego obowiązku z uwagi na przedawnienie zobowiązania oraz inne okoliczności. Postanowieniem z [...] sierpnia 2013 r. Dyrektor Izby Skarbowej w K. oddalił ww. skargę, wskazując, iż zaskarżone czynności dokonane zostały zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. W zażaleniu na ww. postanowienie Skarżący zarzucił, że Organ dokonał jedynie oceny prowadzonego postępowania egzekucyjnego nie doszukując się nieprawidłowości. Minister Finansów odnosząc się do zarzutu zażalenia wskazał, iż przedmiotem postępowania jest postanowienie wydane na podstawie art. 54 u.p.e.a. W ramach tego środka zaskarżenia można jednak wnosić wyłącznie zarzuty formalnoprawne, odnoszące się do prawidłowości postępowania organu egzekucyjnego bądź egzekutora przez pryzmat przepisów regulujących sposób i formę dokonywania czynności egzekucyjnych w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym. Oceniając prawidłowość dokonanych czynności egzekucyjnych polegających na zajęciu prawa majątkowego stanowiącego świadczenie z zaopatrzenia emerytalnego oraz z ubezpieczenia społecznego pod względem wykonawczym Minister Finansów nie stwierdził, by doszło do naruszenia przepisów prawa. Zdaniem Ministra Finansów słusznie Organ I instancji odniósł się wyłącznie do prawidłowości dokonania zastosowanych czynności egzekucyjnych, polegających na zajęciu świadczenia z zaopatrzenia emerytalnego oraz z ubezpieczenia społecznego, bowiem skarga na czynności egzekucyjne nie jest środkiem konkurencyjnym z zarzutami wnoszonymi na podstawie art. 33 u.p.e.a. Wyjaśnił, że skarga na czynności egzekucyjne służy wyłącznie na czynności o charakterze wykonawczym, i to tylko takie, które nie mogą być zaskarżone poprzez inny środek prawny przewidziany w u.p.e.a. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i umorzenie postępowania egzekucyjnego. Zarzucił, że skarga na czynności egzekucyjne nie została rozpatrzona merytorycznie, a Organ dokonał wyłącznie nieprawidłowej oceny prowadzonego postępowania egzekucyjnego stwierdzając, że nie doszukuje się nieprawidłowości. W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wniósł o jej oddalenie i potrzymał dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie sądu podlega zgodność aktów, w tym wydanych w postępowaniu administracyjnym i egzekucyjnym postanowień podlegających zaskarżeniu zażaleniem, z prawem procesowym i materialnym, obowiązującym w dacie wydania postanowienia. Zgodnie natomiast z art. 134 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (z zastrzeżeniem nieistotnym dla niniejszej sprawy). Skarga wniesiona w niniejszym postępowaniu nie zasługiwała na uwzględnienie, gdyż zaskarżone postanowienie oraz postanowienie je poprzedzające są zgodne z prawem. Przypomnieć należy, że instytucja skargi na czynność egzekucyjną, unormowana w art. 54 ustawy, służy zaskarżaniu czynności o charakterze wyłącznie technicznym i wykonawczym. W jej ramach dopuszczalne jest podnoszenie takich zarzutów, które odnoszą się do formalnoprawnych elementów czynności egzekucyjnych, podnoszone zarzuty nie mogą natomiast dotyczyć tych ewentualnych wadliwości postępowania egzekucyjnego, którym poświęcone są w inne przepisy ustawy egzekucyjnej. Powszechnie i zgodnie przyjmuje się, że nie można skutecznie wnieść skargi w trybie art. 54 ustawy, kiedy skarga taka sformułowana jest w oparciu o podstawy dotyczące zażalenia na postanowienie, żądanie umorzenia postępowania, wyłączenia rzeczy spod egzekucji, albo zarzutów unormowanych w art. 33 ustawy egzekucyjnej. Skarga z art. 54 uznawana jest bowiem za środek o charakterze ultima ratio - służy on wtedy, gdy zobowiązany nie dysponuje żadnym innym środkiem obrony swoich praw. Skarga na czynność egzekucyjną nie jest środkiem uniwersalnym, lecz ściśle sformalizowanym i ograniczonym. Z tych względów konieczne było w sprawie ograniczenie się do zbadania przez Organ nadzoru (Dyrektora Izby Skarbowej w K.), czy zastosowano istniejący środek egzekucyjny (zajęcie świadczenia z zaopatrzenia emerytalnego oraz z ubezpieczenia społecznego), czy do dłużnika zajętej wierzytelności (właściwej placówki ZUS i Zakładu Emerytalnego MSWiA) przesłano zawiadomienie o zajęciu, czy zawiadomiono zobowiązanego (Skarżącego) o zajęciu. Na te pytania odpowiedzieć należało twierdząco. Ponadto przesłane zawiadomienia odpowiadają wzorcom ustalonym w przywołanych w zaskarżonym postanowieniu przepisach wykonawczych, zawierają one wszystkie konieczne elementy, nie mają przez to żadnych wad formalnych. Tych okoliczności Skarżący zresztą nie kwestionował. Powyższe uwagi Sądu stanowią wystarczające wyjaśnienie przyczyn oddalenia skargi. Wspomniany tryb procedowania Organów (na podstawie art. 54 ustawy egzekucyjnej) wynikał z żądania samego Skarżącego, który wyraźnie podał zakres przedmiotowy swojego żądania. Organy zostały więc związane tym zakresem przedmiotowym. Organ nadzoru prawidłowo zatem ograniczył się tylko do "...oceny prowadzonego postępowania egzekucyjnego stwierdzając, że nie doszukuje się nieprawidłowości.". "Doszukiwanie" się takich nieprawidłowości zostało wykluczone przez tryb, w jakim Organ musiał procedować, tj. przez tryb wynikający z art. 54 ustawy egzekucyjnej. Stanowisko Skarżącego wskazywałoby natomiast na jego oczekiwanie, aby w tym trybie rozpoznawać kwestie, jakie mogą być tylko przedmiotem zarzutów wniesionych na podstawie art. 33 ustawy (Skarżący wskazywał na przedawnienie zobowiązania). Takie oczekiwanie jest nieuprawnione. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd oddalił skargę. Zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło