III SA/Wa 2877/16

WyrokWSA w Warszawie2017-08-17

Skład orzekający: Waldemar Śledzik, Sylwester Golec, Agnieszka Krawczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu podatkowego ustalająca zobowiązanie w podatku od nieruchomości na podstawie ustaleń z kontroli podatkowej i oględzin jest prawidłowa, jeśli brakuje protokołów z tych czynności?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, stwierdzając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących obowiązku ustalenia stanu faktycznego (art. 122 O.p.) oraz wyczerpującego zebrania materiału dowodowego (art. 187 § 1 O.p.). Brak protokołów z kontroli podatkowej i oględzin uniemożliwił ocenę prawidłowości ustaleń faktycznych organów i wszczęcia postępowania podatkowego.
Stan faktyczny
Skarżący J.P. kwestionował decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta m.st. W. ustalającą zobowiązanie w podatku od nieruchomości na rok 2011 po wznowieniu postępowania. Organy podatkowe ustaliły niższe niż rzeczywiste powierzchnie gruntów i budynków związanych z działalnością gospodarczą oraz nieopodatkowanie budowli. Skarżący podnosił zarzuty dotyczące przedawnienia, nieuwzględnienia złożonej informacji o przedmiotach opodatkowania z 2007 r. oraz wpłat dokonanych na poczet zobowiązania.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2016 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta m.st. W. z dnia [...] kwietnia 2016 r.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Waldemar Śledzik, Sędziowie sędzia WSA Sylwester Golec (sprawozdawca), sędzia WSA Agnieszka Krawczyk, Protokolant referent Katarzyna Makowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 sierpnia 2017 r. sprawy ze skargi J.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia po wznowieniu postępowania zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości na 2011 r. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta m.st W. z dnia [...] kwietnia 2016 r., nr [...] III SA/Wa 2877/16 Uzasadnienie Prezydent [...] W. decyzją z dnia [...] kwietnia 2016 r. , po wznowieniu postępowania, uchylił swoja decyzję z dnia [...] stycznia 2013 r. ustalającą zobowiązanie w podatku od nieruchomości na rok 2011 i ustalił zobowiązanie w podatku od nieruchomości na rok 2011 w stosunku do Skarżącego J. P., B. P., A. L. i I. L.. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że ww. podatnicy byli współwłaścicielami nieruchomości położonej w W. przy ul. K. [...]. Organ na podstawie informacji uzyskanych w toku kontroli podatkowej w takcie, której dokonano oględzin przedmiotowej nieruchomości ustalił, że podatnicy w informacji na podatek od nieruchomości wykazali niższe niż rzeczywiste, powierzchnie budynków związanych z działalnością gospodarczą i gruntów związanych z działalnością gospodarczą oraz nie wykazali do opodatkowania budowli. Organ na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 1-3 i art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2010 r. Nr 95, poz. 613 ze zm.) – dalej "u.p.o.l." i art. 21 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613 ze zm., dalej powoływanej, jako O.p.) ustalił zobowiązanie podatkowe w wysokości wynikającej z rzeczywistych rozmiarów i wartości przedmiotów opodatkowania. Organ w uzasadnieniu decyzji stwierdził, że nie uwzględnił podnoszonej przez Skarżącego okoliczności złożenia przez niego w roku 2007 do organu podatkowego informacji o przedmiotach opodatkowania, w której wykazane miały być przedmioty opodatkowania według stanu przyjętego w decyzji. Organ stwierdził, że w organie brak jest dowodów złożenia tej informacji. Sam Skarżący nie przedstawił dowodu złożenia tej informacji. Od decyzji organu pierwszej instancji Skarżący wniósł odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. (SKO). W odwołaniu Skarżący podniósł, że w roku 2007 złożył informację o przedmiotach opodatkowania, w której ujawnił stan faktyczny przyjęty w decyzji organu pierwszej instancji. Wskutek tego w sprawie doszło do upływu terminu przedawnienia. Skarżący podniósł, że przy wydawaniu decyzji nie uwzględniono kwot, które Skarżący wpłacił do organu na poczet zobowiązania podatkowego na podstawie poprzedniej decyzji wymiarowej. SKO decyzją z dnia [...] marca 2016 r. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Na decyzję organu drugiej instancji Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze Skarżący podniósł okoliczności, które wskazał w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji. Oprócz tego Skarżący podniósł, że kontrola podatkowa zakończona została [...] stycznia 2014 r. natomiast postępowanie podatkowe w celu wydania decyzji wymiarowych zostało wszczęte po upływie sześciu miesięcy od zakończenia kontroli podatkowej. Skarżący twierdził, że złożył w roku 2007 informację o przedmiotach opodatkowania podatkiem od nieruchomości, jednakże nie z jego winy organ nie może jej odnaleźć. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest zasadna, jednakże nie z powodu zarzutów w niej podniesionych. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718, dalej: "P.p.s.a.") Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przepis ten daje Sądowi prawo uchylenia zaskarżonego aktu przy dostrzeżenia naruszeń prawa, które nie zostały podniesione w skardze. Stosownie do art. 135 P.p.s.a. Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Na podstawie tego przepisu Sąd może oprócz uchylenia decyzji organu pierwszej instancji orzec o uchyleniu decyzji organu pierwszej instancji, jeżeli narusza ona prawo. W rozpoznej sprawie obie decyzje zostały wydane z naruszeniem art. 122 i art. 187 § 1 O.p. Pierwszy z tych przepisów nakazuje organowi ustalić stan faktyczny niezbędny do wydania decyzji. Na podstawie drugiego z powołanych przepisów organ ma obowiązek zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. W niniejszej sprawie podstawą faktyczną wydania decyzji przez organ pierwszej instancji było stwierdzenie, że Skarżący nie ujawnił do opodatkowania wszystkich przedmiotów opodatkowania oraz, że nie ujawnił rzeczywistej wielkości przedmiotów podlegających opodatkowaniu. Organ wskazał, że okoliczności te stwierdzono w toku kontroli podatkowej oraz w wyniku przeprowadzonych w trakcie kontroli oględzin nieruchomości położonej w W. przy ulicy K. [...]. W aktach sprawy brak jest dowodów potwierdzających te okoliczności. W aktach sprawy brak jest protokołu z kontroli podatkowej o raz protokołu z oględzin. Na podstawie art. 290 § 1 O.p. przebieg kontroli kontrolujący dokumentuje w protokole. Stan faktyczny może być ponadto utrwalony za pomocą aparatury rejestrującej obraz i dźwięk lub na informatycznych nośnikach danych. Przepis art. 290 § 2 O.p. wskazuje informacje jakie powinien zawierać protokół kontroli i są to m.in. opis dokonanych ustaleń (pkt 5) dokumentacja dotycząca przeprowadzonych dowodów (pkt 6). Oględziny są jednym ze środków dowodowych, którymi może posłużyć się organ w celu ustalenia stanu faktycznego sprawy. Na podstawie art. 172 § 1 organ podatkowy sporządza zwięzły protokół z każdej czynności postępowania mającej istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, chyba że czynność została w inny sposób utrwalona na piśmie. Przepis ten na podstawie art. 292 O.p. ma zastosowanie w kontroli podatkowej. Z przytoczonych przepisów wynika, że dowodem przeprowadzenia kontroli podatkowej oraz poczynionych w jej trakcie ustaleń jest protokół kontroli a dowodem przeprowadzenia oględzin protokół z oględzin. W rozpoznanej sprawie brak jest tych protokołów pomimo tego, że organ twierdz, że w sprawie przeprowadził kontrolę podatkową i dokonał oględzin. W tym stanie rzeczy Sąd był obowiązany stwierdzić, że w sprawie doszło do naruszenia art. 122 i art. 187 § 1 O.p., które miały istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż w skutek tych naruszeń nie można było stwierdzić, że stan faktyczny sprawy jest taki jak to przyjęły organy w decyzjach wydanych w obydwu instancjach. Organ postanowieniem z dnia [...] marca 2014 r. wszczął postępowanie podatkowe. Wszczęcie tego postępowania podatkowego organ uzasadniał ustaleniami poczynionymi w toku kontroli podatkowej, która zakończyła się [...] stycznia 2014 r. Wobec tego, że w sprawie brak jest protokołu kontroli Sąd nie mógł ocenić czy w sprawie wszczęcie postępowania podatkowego nastąpiło przed upływem terminu wskazanego w art. 165b § 1 O.p. Sąd uznał za bezzasadny podnoszony w skardze zarzut przedawnienia prawa do wydania decyzji. Przedawnienie to stosownie do treści art. 68 § 2 pkt 2 O.p. uzależnione jest od złożenia przez podatnika informacji o przedmiotach opodatkowania podatkiem od nieruchomości wykazującej stan zgodny ze stanem rzeczywistym. Skarżący podnosił, że informację taką złożył w roku 2007, jednakże Skarżący nie przedstawił dowodu potwierdzającego tę okoliczność. Organy także nie potwierdziły tej okoliczności. Wobec tego Sąd stwierdził, że złożenie przez Skarżącego prawidłowej informacji o przedmiotach opodatkowania było okolicznością nie potwierdzoną dowodami i dlatego na podstawie tej okoliczności nie można było stwierdzić, że w sprawie wyekspirował termin to wydanie decyzji wymiarowej. Skarżący bezzasadnie podnosił, że w decyzji wymiarowej nie uwzględniono wpłat dokonanych przez Skarżącego przed wydaniem decyzji na poczet zobowiązania podatkowego. Z treści art. 21 § 1 pkt 2 O.p. i art. 6 ust. 7 u.p.o.l. wynika, że przedmiotem decyzji wymiarowej jest zobowiązanie podatkowe na rok podatkowy a nie kwota do zapłaty rozumiana jako różnica pomiędzy zobowiązaniem a kwotami uiszczonymi na poczet zobowiązania przed wydaniem decyzji. Dlatego w decyzji wymiarowej przedmiotem ustalenia jest całe zobowiązanie podatkowe, natomiast kwoty zapłacone podlegają rozliczeniu przy dokonywaniu wpłaty na poczet zobowiązania pozostałej do zapłaty kwoty. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ pierwszej instancji obowiązany będzie uwzględnić ocenę prawna zawartą w niniejszym wyroku. Przy ponownym wydawaniu decyzji organ będzie obowiązany ocenić czy w sprawie doszło do upływu terminu przedawniania prawa do wydania decyzji ustającej podatek od nieruchomości na rok 2011. W przypadku stwierdzenie, że do przedawnienia nie doszło organ będzie obowiązany do załączenia do akt sprawy dowodów potwierdzających ustalenia faktyczne, na których organ będzie zamierzał oprzeć decyzje wymiarową. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku. Sąd nie zasądził na rzecz Skarżącego zwrotu kosztów postępowania sądowego, gdyż Skarżący pouczony o treści art. 210 § 1 P.p.s.a. wniosku o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego nie złożył.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło