III SA/Wa 2887/14

Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 21.10.2014 r na posiedzeniu niejawnym wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu (adwokata) w sprawie ze skargi E. R. działającego jako opiekun prawny M.R. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] .07.2014 nr [...] w przedmiocie umorzenia postepowania egzekucyjnego p o s t a n a w i a przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu i zwolnienia o kosztów sądowych I. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2012 poz. 270 ze zm.) – zwanej dalej u.p.p.s.a, stronie może być przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych (art. 245 § 3 u.p.p.s.a.) i następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a.). Prawo pomocy w zakresie całkowitym, o który wnioskujący ubiega się, obejmuje zwolnienie od opłat sądowych, czyli wpisu i opłaty kancelaryjnej oraz zwrot wydatków i ustanowienie pełnomocnika z urzędu (art. 245 § 2 u.p.p.s.a.). Przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt u.p.p.s.a.). Jeżeli skarżący zamierza skorzystać z instytucji prawa pomocy powinien uprawdopodobnić okoliczności, od zaistnienia których zależy możliwość zastosowania przez Sąd z tej instytucji, natomiast Sąd jest zobowiązany do analizy przedstawionych materiałów, także z uwzględnieniem zasad logicznego myślenia, a przede wszystkim - doświadczenia życiowego. II. M. R. działająca poprzez opiekuna prawnego E.R. (dalej jako strona lub skarżąca) w odpowiedzi na wezwanie do nadesłania notarialnego poświadczenia dokumentu, zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu (adwokata). Załączyła zaświadczenie z P. ze E.R. znajduje się w ciężkiej sytuacji materialnej, decyzję o przyznaniu zasiłku celowego na zakup żywności. III. W wykonaniu wezwania referendarza sądowego o nadesłanie deklaracji podatkowych, wyciągów z rachunków bankowych, kalkulacji kosztów życia strona złożyła wypełniony formularz PPF z 9.10.2014 r. W uzasadnieniu formularza strona wskazała, że: - skarżąca przebywa w DPS; - nie ma rachunku bankowego; - zeznania podatkowe składa DPS; - skarżąca jest niezdolna do samodzielnego życia; - zmieniająca się sygnatura akt sprawy uniemożliwia opiekunowi prawnemu reprezentację skarżącej; IV. Sprawy skarżącej o przyznanie prawa pomocy były już rozpoznawane w Sądzie. Przyznając prymat realizacji zasady prawa do sądu i realizacji prawa dostępu do sądu, jak tez uprzednio rozpoznawane sprawy skarżącej z udziałem "opiekuna prawnego", referendarz sądowy uznał legitymację E. R. o występowania w imieniu strony w postepo0waniu o prawo pomocy. Referendarz sądowy wskazuje stronie, że w rozpoznawanej sprawie skargi na postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego wymagany jest wpis od skargi w wysokości 100 zł. . Kwota wpisu od skargi to jedyny koszt sądowy wymagalny na tym etapie postepowania i – obok kosztów pełnomocnika – jeden dwóch kosztów postępowania. Sytuacja finansowa strony – co do zasady - może zmieniać się w czasie, zatem powinna być badana w każdorazowym zestawieniu z wymagalnymi należnościami. Uwaga ta jednak nie dotyczy skarżącej w sprawie, która, jak wskazano – znajduje się "w stanie inwalidztwa zupełnego" w DPS. Chociaż skarżący nie nadesłał wszystkich wymaganych w wezwaniu z 2.10.2014 r wnioskowanych dokumentów, to brak jest podstaw do zakwestionowania zadeklarowanego stanu "inwalidztwa zupełnego" strony i wielkości – znikomej - posiadanych przez nią środków. Następstwem "inwalidztwa zupełnego" jest niemożność osobistej obrony praw przez stronę, niezależnie już od stanu zdrowia opiekuna prawnego i jego kwalifikacji podejmowania skomplikowanych czynności procesowych. Ten ostatni element uzasadnia ustanowienie pełnomocnika z urzędu. V. Rozstrzygając na korzyść strony wątpliwości związane z zakresem wykonania wezwania referendarza sądowego przez opiekuna prawnego, referendarz sądowy, preferując realizację zasady praworządności w miejsce realizacji zasady legalizmu, na podstawie art.243 § 1, art. 245 § 2 oraz art. 246 § 1 pkt 1 u.p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.