III SA/Wa 2899/11

PostanowienieWSA w Warszawie2012-02-10

Skład orzekający: Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, jeśli strona nie przedstawiła wymaganych dokumentów potwierdzających jej sytuację finansową i nie odpowiedziała na wezwanie sądu do ich uzupełnienia?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych został odmówiony, ponieważ strona skarżąca nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny. Mimo wezwania, strona nie przedstawiła wymaganych dokumentów potwierdzających jej sytuację finansową, a łączny dochód rodziny nie wskazywał na niemożność wygospodarowania środków na koszty sądowe. Ponadto, uchylanie się od obowiązków nałożonych w toku postępowania o przyznanie prawa pomocy stanowi przeszkodę w jego przyznaniu.
Stan faktyczny
Skarżący M. J. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w związku ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. dotyczącą zryczałtowanego podatku od osób fizycznych z tytułu nieujawnionych źródeł. Skarżący wskazał na trudną sytuację finansową, wspólne gospodarstwo domowe z żoną i córką, zarobki ok. 1400 zł brutto, posiadanie kredytów, brak oszczędności i pomocy bliskich. Żona skarżącego zarabia ok. 3000 zł brutto miesięcznie. Referendarz sądowy dwukrotnie wzywał stronę do sprecyzowania informacji o sytuacji finansowej i przedstawienia dokumentów, jednak wezwania pozostały bez odpowiedzi.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono skarżącemu przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 10 lutego 2012 r. po rozpoznaniu wniosku M. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. J. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] sierpnia 2011 r. Nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku od osób fizycznych z tytułu nieujawnionych źródeł p o s t a n a w i a odmówić skarżącemu przyznania prawa pomocy 1) Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej u.p.p.s.a, stronie może być przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym albo zwolnienie od kosztów sądowych lub ustanowienie pełnomocnika (art. 245 § 3 u.p.p.s.a.). Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym– tj. zwolnienia od kosztów sądowych - następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a.). Prawo pomocy w zakresie całkowitym, o który wnioskuje strona, obejmuje natomiast zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego i następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 245 § 2 u.p.p.s.a.). Zasadą przyjętą przez ustawodawcę w postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest odpłatność za wnoszone do sądów środki prawne. 2) M. J. dalej jako skarżący lub strona, wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych w formularzu PPF z 18 września 2011 r. W uzasadnieniu wniosku wskazał na bardzo trudną sytuację finansową. Poinformował nadto, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z zoną i córką . Posiada mieszkanie o powierzchni 53 m.kw., zarabia ok. 1400 zł brutto, ciążą na nim kredyty, nie ma ani oszczędności ani nie może liczyć na pomoc bliskich. Żona skarżącego uzyskuje ok. 3 tys zł brutto miesięcznie. Wezwanie referendarza sądowego o sprecyzowanie informacji o sytuacji finansowej strony, pomimo dwukrotnego doręczenia w trybie zastępczym, pozostało bez odpowiedzi (akta sądowe – s 22 i s 26) 3) Referendarz sądowy wskazuje, że jedynym kosztem sądowym wymaganym w sprawie jest 795,- zł należne z tytułu wpisu od skargi do sądu, które zostało, wg wskazań skarżącego, uiszczone. Skarżący nie przedstawił żadnych dokumentów z których wynikałaby jego sytuacja finansowa, a o które był wezwany (zwrotne potwierdzenie odbioru – w aktach sądowych). Natomiast z zestawienia wysokości przychód rodziny – ponad 4 tys zł miesięcznie i wysokości wymagalnych kosztów sądowych nie wynika niemożność wygospodarowania na ten cel środków. Uwaga ta dotyczy także możliwości ustanowienia przez stronę pełnomocnika w drodze umowy. Referendarz sądowy ma także na względzie poglądy Naczelnego Sądu Administracyjnego, który zauważył, iż uchylenie się strony od obowiązków nałożonych w toku postępowania o przyznanie prawa pomocy jest przeszkodą wykluczającą uprawdopodobnienie wskazanych we wniosku okoliczności, a w konsekwencji przyznanie prawa pomocy w żądanym przez stronę zakresie (por. postanowienie z dnia 5 września 2005 r., II FZ 414/05; postanowienie z dnia 14 września 2005 r., II FZ 575/05). W braku nadesłania wnioskowanych przez referendarza sądowego informacji, referendarz sądowy był zobowiązany, na podstawie art. 243 § 1, art. 245 § 1, § 2 i § 3, art. 246 § 1 pkt 1 i 2 u.p.p.s.a., zadecydować jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło