III SA/Wa 2905/13

PostanowienieWSA w Warszawie2014-08-06

Skład orzekający: Grażyna Nasierowska, Alojzy Skrodzki, Waldemar Śledzik, Artur Kot, Bożena Dziełak, Ewa Radziszewska - Krupa

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kolejność rozpatrywania spraw przez sąd administracyjny, w tym sprawy dotyczącej zaliczenia wpłaty na poczet zaległości podatkowych i sprawy o określenie zobowiązania podatkowego, może stanowić podstawę do wyłączenia sędziego z powodu zarzutu stronniczości?
Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziego nie może zostać uwzględniony, ponieważ zarzucana niedopuszczalna kolejność rozpatrywania spraw nie stanowi obiektywnej przesłanki uzasadniającej wątpliwości co do bezstronności sądu. Instytucja wyłączenia sędziego ma na celu zapewnienie bezstronności i obiektywizmu, a nie służy do kwestionowania sposobu organizacji pracy sądu czy subiektywnych przekonań strony.
Stan faktyczny
Pełnomocnik skarżącej E. K. złożył wniosek o wyłączenie składu orzekającego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Jako przyczynę wskazał niedopuszczalną kolejność rozpatrywania spraw, argumentując, że najpierw powinna być rozpatrzona sprawa o określenie zobowiązania podatkowego, a dopiero potem sprawa dotycząca zaliczenia wpłaty na poczet zaległości w podatku od czynności cywilnoprawnych. Składowi orzekającemu zarzucono stronniczość.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o wyłączenie składu orzekającego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Nasierowska, Sędziowie Sędzia WSA Alojzy Skrodzki, Sędzia WSA Waldemar Śledzik, po rozpoznaniu w dniu 6 sierpnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku E. K. o wyłączenie składu orzekającego w osobach: Sędziego WSA Artur Kot Sędziego WSA Bożena Dziełak Sędziego WSA Ewa Radziszewska - Krupa w sprawie ze skargi E. K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie zaliczenia wpłaty z dnia 9 lipca 2013 r. na poczet zaległości w podatku od czynności cywilnoprawnych postanawia: oddalić wniosek Na rozprawie w dniu 24 lipca 2014 r., w sprawie ze skargi E. K., na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] października 2013 r., w przedmiocie zaliczenia wpłaty z dnia 9 lipca 2013 r. na poczet zaległości w podatku od czynności cywilnoprawnych, pełnomocnik Skarżącej wniósł do protokołu rozprawy wniosek o wyłączenie od orzekania składu Sądu orzekającego w dniu rozpoznania sprawy. Wniosek uzasadnił niedopuszczalną kolejnością rozpatrywania spraw tzn. że pierwsza rozpatrywana była w tamtym dniu sprawa w przedmiocie zaliczenia wpłaty z dnia 9 lipca 2013 r. na poczet zaległości w podatku od czynności cywilnoprawnych, a następnie sprawa o sygnaturze akt III SA/Wa 2922/13 w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego. W opinii strony skarżącej, najpierw należy rozpatrzyć sprawę w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego, a następnie po sporządzeniu uzasadnienia w tej sprawie, orzec w sprawie zaliczenia wpłaty na poczet zaległości w podatku od czynności cywilnoprawnych. Składowi orzekającemu w sprawie zarzucono stronniczość, przejawiającą się uznaniem, że zaległości podatkowe są już faktem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Wniosek pełnomocnika Skarżącej o wyłączenie składu orzekającego w niniejszej sprawie nie może zostać uwzględniony. Instytucja wyłączenia sędziego zarówno z mocy prawa, jak i na wniosek strony jest istotną gwarancją procesową, która ma zapewnić rozpoznanie sprawy przez Sąd w takim składzie orzekającym, którego sędziowie nie pozostają w relacjach osobistych ze stronami oraz nie mieli określonych wcześniej związków z rozpoznawaną sprawą. Ratio legis przepisów o wyłączeniu sędziego, we wszystkich procedurach sądowych sprowadza się do eliminowania przyczyn, które mogą skutkować wątpliwościami, co do bezstronności i obiektywizmu sędziego w rozpoznaniu określonej sprawy. Zgodnie z art. 18 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) - dalej: "P.p.s.a.", sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: 1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki; 2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia; 3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; 4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron; 5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą; 6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; 6a) dotyczących skargi na decyzję albo postanowienie, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu w sprawie brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie; 7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej. Przepis art. 19 P.p.s.a. zaś zakreśla tzw. względne przesłanki wyłączenia. Wskazuje mianowicie, że niezależnie od przyczyn wyłączenia wymienionych w art. 18 P.p.s.a., sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość, co do jego bezstronności w danej sprawie. Przepis art. 19 P.p.s.a., podobnie jak inne przepisy dotyczące wyłączenia sędziego, stanowi gwarancję procesową bezstronności sędziego i nie powinien być wykorzystywany do innych celów. Dlatego też stosowanie wykładni rozszerzającej przepisów tylko dla usunięcia pozorów braku bezstronności powinno być ostrożne, wyważone i racjonalne. Oznacza to, że o wniosku o wyłączenie sędziego można mówić wówczas, gdy odnosi się on do określonych sędziów i oparty jest na podstawach wskazujących na istnienie takich okoliczności, które wymagają oceny, czy wątpliwości co do bezstronności sędziego są uzasadnione. Przechodząc na grunt niniejszej sprawy, podkreślić należy, iż z treści oświadczeń złożonych przez sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Sędziego WSA Artura Kota, Sędziego WSA Ewy Radziszewskiej - Krupa i Sędziego WSA Bożeny Dziełak w dniu 28 lipca 2014 r. - wynika, iż nie zachodzą między nimi a Skarżącą, przesłanki przewidziane w art. 18 § 1 P.p.s.a., a także nie istnieją inne okoliczności, mogące dawać podstawę do podniesienia uzasadnionych zastrzeżeń, co do ich bezstronności przy rozstrzyganiu niniejszej sprawy. Odnosząc się zatem do wniosku pełnomocnika Skarżącej o wyłączenie sędziów, podnieść należy, że w świetle przywołanych wyżej przepisów nie mógł on odnieść skutku. Nie może bowiem stanowić przesłanki wyłączenia Sędziego od udziału w sprawie samo subiektywne przeświadczenie pełnomocnika Skarżącej, o niedopuszczalnej kolejności rozpatrywania spraw. Wniosek o wyłączenie sędziego uzasadniają jedynie takie okoliczności, które obiektywnie mogą wywołać wątpliwości co do jego bezstronności, takich zaś przyczyn nie ma w niniejszej sprawie. Pełnomocnik Skarżącej nie zawarł w nim w istocie żadnych przesłanek wymienionych w powołanych powyżej przepisach, które adresowane byłyby do danego wskazanego konkretnie członka lub członków składu sędziowskiego orzekającego w niniejszej sprawie. Nie zachodzą również przyczyny opisane w art. 18 P.p.s.a. powodujące wyłączenie Sędziów z mocy ustawy. Mając na względzie wskazane okoliczności faktyczne i prawne sprawy Sąd, działając na podstawie wskazanych wyżej przepisów i przy zastosowaniu art. 22 § 1 i 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło