III SA/Wa 2909/17
WyrokWSA w Warszawie2018-06-05
Skład orzekający: Agnieszka Olesińska, Matylda Arnold-Rogiewicz, Maciej Kurasz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zaległości podatkowe, w tym w podatku od towarów i usług, które wynikają z decyzji o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej, przedawniły się, co uzasadniałoby wydanie zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaległości podatkowe w podatku od towarów i usług za grudzień 2010 r. oraz marzec i wrzesień 2011 r. nie przedawniły się, ponieważ bieg terminu przedawnienia został skutecznie przerwany przez zastosowanie środka egzekucyjnego w postaci zajęcia rachunku bankowego spółki. W związku z tym odmowa wydania zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach była zasadna.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o wydanie zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach. Naczelnik Urzędu Skarbowego odmówił wydania zaświadczenia, wskazując na nieprzedawnione zaległości podatkowe skarżącego z tytułu odpowiedzialności za zaległości spółki. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji, uznając, że bieg terminu przedawnienia został przerwany przez skuteczne zajęcie rachunku bankowego spółki. Skarżący w skardze do WSA zarzucił naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym błędne ustalenie skuteczności środka egzekucyjnego i przerwania biegu przedawnienia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Olesińska (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Matylda Arnold-Rogiewicz, sędzia WSA Maciej Kurasz, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 5 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi M. P. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o żądanej treści oddala skargę
M. P. (dalej: Skarżący, Strona) 3 stycznia 2017 r. złożył wniosek o wydanie zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach.
Postanowieniem z [...] stycznia 2017 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego W. (dalej: NUS, organ I instancji) odmówił Stronie wydania zaświadczenia o żądanej treści.
W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że nie jest możliwe wydanie zaświadczenia o żądanej treści, bowiem Strona posiada nieprzedawnione zaległości w podatku od towarów i usług za grudzień 2010 r., marzec i wrzesień 2011 r. (z tytułu odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki na podstawie art. 116 O.p.).
Skarżący złożył zażalenie wnosząc o wydanie zaświadczenia zgodnie z wnioskiem Strony, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. Strona zarzuciła naruszenie art. 217 § 2, art. 219 w zw. z art. 210 § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017r. poz. 201 ze zm., dalej: O.p.), art. 70 § 4 O.p. oraz art. 191 O.p.
Postanowieniem z [...] czerwca 2017 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. (dalej: DIAS, organ II instancji) utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.
W uzasadnieniu DIAS wskazał, że decyzją z [...] września 2016 r. NUS orzekł o solidarnej z E. sp. z o.o. oraz z I. G. i R. B. (byłymi członkami zarządu) odpowiedzialności podatkowej Strony za zaległości podatkowe w podatku dochodowym od osób prawnych za 2010 r. wraz z odsetkami za zwłokę i kosztami postępowania egzekucyjnego oraz w podatku od towarów i usług za grudzień 2010 r., marzec, czerwiec i wrzesień 2011 r. wraz z odsetkami za zwłokę i kosztami postępowania egzekucyjnego.
Po rozpatrzeniu odwołania od ww. decyzji, Dyrektor Izby Skarbowej w W. decyzją z [...] grudnia 2016 r. uchylił decyzję organu I instancji w części dotyczącej orzeczenia o solidarnej ze Spółką oraz I. G. i R. B. byłymi członkami zarządu odpowiedzialności podatkowej Skarżącego - byłego członka zarządu E.sp. z o.o. za odsetki za zwłokę w podatku dochodowym od osób prawnych za 2010 r. w kwocie 10.242,00 zł, oraz w tej części umorzył postępowanie, a w pozostałej części utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
Na przedmiotowe zaległości E.sp. z o.o. NUS wystawił tytuły wykonawcze. W toku postępowania egzekucyjnego w stosunku do zaległości objętych tytułami wykonawczymi z 9 grudnia 2013 r. Nr [...]oraz z 9 grudnia 2013 r. Nr [...]nie zastosowano skutecznego środka egzekucyjnego przerywającego bieg terminu przedawnienia. Zaś w oparciu o tytuły wykonawcze z 4 października 2011 r. Nr [...], z 9 sierpnia 2011 r. Nr [...]oraz z 23 stycznia 2012 r. Nr[...], w dniu 22 października 2012 r. wystawiono zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego u dłużnika zajętej wierzytelności będącego bankiem. Na podstawie zajęcia 24 października 2012 r. zajęto rachunek bankowy E.sp. z o.o., o powyższym poinformowano zobowiązaną 26 października 2012 r.
Organ odwoławczy uznał, że bieg terminu przedawniania zobowiązania w podatku od towarów i usług za grudzień 2010 r. oraz za marzec i wrzesień 2011 r. został skutecznie przerwany i zaczął biec na nowo od 27 października 2012 r. Tym samym termin przedawnienia przedmiotowych zobowiązań podatkowych upłynie 27 października 2017 r. W ocenie organu odwoławczego, organ I instancji zasadnie uznał, że w dniu wydania zaskarżonego postanowienia o odmowie wydania zaświadczenia tj. [...] stycznia 2017 r. Spółka posiadała wymagalne zaległości w podatku od towarów i usług za grudzień 2010 r. oraz marzec i wrzesień 2011 r. Niezasadny był zarzut naruszenia art. 70 § 4 oraz art. 191 O.p.
Za niezasadny uznano również zarzut naruszenia art. 217 § 2, art. 219 w zw. z art. 210 § 4 O.p. W ocenie organu II instancji, zaskarżone postanowienie zawiera uzasadnienie faktyczne i prawne, zatem powyższy zarzut uznano za niezasadny. Organ I instancji powołał prawidłową podstawę prawną wydanego rozstrzygnięcia (art. 306c O.p.) oraz podał przyczynę odmowy wydania zaświadczenia poprzez wskazanie, że w stosunku do zaległości w podatku od towarów i usług za grudzień 2010 r. oraz marzec i wrzesień 2011 r. w dniu 26 października 2012 r. zastosowano skuteczny środek egzekucyjny przerywający bieg terminu przedawnienia, zatem powyższe zaległości pozostają wymagalne. DIAS stwierdził, że NUS w postanowieniu z [...] stycznia 2017 r. w sposób prawidłowy wyjaśnił odmowę wydania zaświadczenia o treści żądanej przez Stronę.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia, poprzedzającego go postanowienia organu I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania. Strona wniosła o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z pisma Działu Egzekucji Administracyjnej z 10 października 2016 r. [...] oraz postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w W. z [...] lutego 2017 r. znak [...] utrzymującego w mocy postanowienie organu pierwszej instancji w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności, na okoliczność terminu przedawnienia spornych zobowiązań podatkowych.
Skarżący zarzucił naruszenie:
I. przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy:
a) art. 121 O.p., 122 O.p., art. 187 § 1 O.p., art. 191 O.p. przez zaniechanie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału dowodowego, co doprowadziło do błędu w ustaleniach faktycznych:
• tj. uznania, że 26 października 2012 r. doszło do skutecznego zastosowania środka egzekucyjnego w odniesieniu do zobowiązań z tytułu podatku VAT za grudzień 2010 r., marzec i wrzesień 2011 r., podczas gdy do dokumentu zajęcia prawa majątkowego z rachunku bankowego z 22 października 2012 r. nr [...] dołączono zwrotne potwierdzenie odbioru, na którym brak daty doręczenia przesyłki Spółce, a zatem brak dowodu skutecznego powiadomienia spółki o zastosowaniu środka egzekucyjnego.
• pominięcia pisma organu pierwszej instancji - Działu Egzekucji Administracyjnej z dnia 10 października 2016 r. [...], z którego wynika, że w stosunku do zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za miesiąc grudzień 2010 r. oraz marzec 2011 r. (tytuł wykonawczy[...]) ostatnią skuteczną czynnością egzekucyjną było zajęcie rachunku bankowego z dnia 7 października 2011 r. w Banku [...] S.A. odebrane przez Spółkę w dniu 14 października 2011 r. a zatem z dniem 31 grudnia 2016 r. doszło do przedawnienia ww. zobowiązań;
• pominięcia, że postanowieniem z dnia [...] listopada 2016r. o nadaniu decyzji z dnia [...] września 2016 r. rygoru natychmiastowej wykonalności, utrzymanym w mocy postanowieniem tut. organu z dnia [...] lutego 2017 r. znak [...] wskazano, że z dniem 31 grudnia 2016 r. nastąpi przedawnienie obowiązku w podatku od towarów i usług za miesiące grudzień 2010 r., marzec, czerwiec, wrzesień 2011 r. wraz z odsetkami za zwłokę i kosztami postępowania egzekucyjnego
a także doprowadziło do naruszenia zasady zaufania obywateli do organów administracji publicznej oraz zasady prawdy obiektywnej;
II. przepisów prawa materialnego:
a) art. 70 § 1 i § 4 O.p., art. 107 § 1 O.p., art. 91 O.p. w zw. z art. 372 k.c przez błędną wykładnię skutkującą uznaniem, że przerwanie biegu przedawnienia wobec jednego z dłużników solidarnych przerywa bieg przedawnienia wobec drugiego dłużnika solidarnego, podczas gdy zgodnie z art. 372 k.c przerwanie biegu przedawnienia wobec jednego z dłużników solidarnych nie powoduje przerwania biegu przedawnienia wobec pozostałych dłużników solidarnych;
b) art. 306b § 1 O.p. przez niezastosowanie i uznanie za prawidłową odmowę wydania zaświadczenia o treści wnioskowanej przez Stronę.
W odpowiedzi na skargę DIAS wniósł o oddalenie skargi oraz podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Skarga jest niezasadna.
1. Istotą sporu między stronami jest ustalenie, czy zaległości jakie ciążą na podmiocie żądającym wydania zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach, przedawniły się.
W ocenie Skarżącego zobowiązania podatkowe wynikające z decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z [...] września 2016 r. orzekającej o solidarnej z E.Sp. z o.o. oraz z innymi członkami zarządu odpowiedzialności podatkowej Skarżącego za zaległości podatkowe w podatku dochodowym od osób prawnych za 2010 r. wraz z odsetkami za zwłokę i kosztami postępowania egzekucyjnego oraz w podatku od towarów i usług za grudzień 2010 r. marzec, czerwiec i wrzesień 2011 r. wraz z odsetkami za zwłokę i kosztami postępowania egzekucyjnego uległy przedawnieniu z dniem 31 grudnia 2016 r.
Zdaniem natomiast organów podatkowych zasadnie odmówiono Skarżącemu wydania zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach, bowiem w dniu wydania postanowienia zobowiązanie w podatku od towarów i usług za grudzień 2010 r., marzec i wrzesień 2011 r. było wymagalne.
Sąd stwierdził, że w niniejszym sporze rację należy przyznać Dyrektorowi Izby Administracji Skarbowej w W..
2. Przystępując do rozważań należy wskazać na przepis art. 306a § 1 O.p., zgodnie z którym organ podatkowy wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie. Zgodnie natomiast z § 2 cytowanego przepisu zaświadczenia wydaje się, jeżeli:
- urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa,
- osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego.
Z treści art. 306c O.p. wynika natomiast, że załatwienie przez organ podatkowy sprawy, której istotą jest żądanie wydania zaświadczenia, może nastąpić w dwojaki sposób: po pierwsze - przez wydanie zaświadczenia o żądanej treści, a więc potwierdzającego, zgodnie z wnioskiem osoby ubiegającej się o zaświadczenie, istnienie określonego stanu faktycznego lub stanu prawnego; po drugie - przez odmowę wydania zaświadczenia, z powodu niepotwierdzenia w toku postępowania wyjaśniającego istnienia stanu faktycznego lub stanu prawnego, którego stwierdzenia żądała osoba ubiegająca się o zaświadczenie.
3. W niniejszej sprawie Dyrektor Izby Skarbowej w W. decyzją z [...] grudnia 2016 r uchylił decyzję organu I instancji w części dotyczącej orzeczenia o solidarnej ze Spółką oraz Panią I. G. i Panem R. B. byłymi członkami zarządu odpowiedzialności podatkowej Skarżącego - byłego członka zarządu E.Sp. z o.o. za odsetki za zwłokę w podatku dochodowym od osób prawnych za 2010 r. w kwocie 10.242.00 zł. oraz w tej części umorzył postępowanie, a w pozostałej części utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
Na przedmiotowe zaległości Spółki Naczelnik Urzędu Skarbowego W. wystawił tytuły wykonawcze. W toku postępowania egzekucyjnego w stosunku do zaległości objętych tytułami wykonawczymi z 9 grudnia 2013r . Nr [...]oraz Nr [...]nie zastosowano skutecznego środka egzekucyjnego przerywającego bieg terminu przedawnienia. Zaś w oparciu o tytuły wykonawcze z 4 października 2011 r. Nr[...], z 9 sierpnia 2011 r. Nr [...]oraz z dnia 23 stycznia 2012 r. Nr[...], w dniu 22 października 2012 r. wystawiono zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego u dłużnika zajętej wierzytelności będącego bankiem Nr [...]. Na podstawie przedmiotowego zajęcia w dniu 24 października 2012r. zajęto rachunek bankowy E. Sp. z o.o., o powyższym poinformowano zobowiązaną w dniu 26 października 2012r. Skarżąca twierdzi, że na zwrotnym poświadczeniu odbioru tego zawiadomienia brak jest daty doręczenia przesyłki Spółce – jednak zarzut ten nie jest słuszny. Sąd zapoznał się ze zwrotnym poświadczeniem odbioru znajdującym się w aktach sprawy i stwierdza, że widnieje na nim data doręczenia Spółce 26 października 2012 r. (stempel pocztowy ma datę 23 października, a stemple "powrotne" przybite były: przez pocztę z datą 29 października, a przez organ – 5 listopada 2012 r.)
Sąd zgadza się z Dyrektorem Izby Administracji Skarbowej, że bieg terminu przedawnienia zobowiązania w podatku od towarów i usług za grudzień 2010 r. oraz za marzec i wrzesień 2011 r. został skutecznie przerwany i zaczął biec na nowo od 27 października 2012 r. Tym samym termin przedawnienia przedmiotowych zobowiązań podatkowych upływał z dniem 27 października 2017r.
Nie można w związku z tym uznać argumentacji Skarżącego, że do przedawnienia doszło z dniem 31 grudnia 2016 r. bowiem ostatnią skuteczną czynnością egzekucyjną było zajęcie rachunku bankowego z 7 października 2011 r.
Przepis art. 70 § 1 O.p. stanowi bowiem, że zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku, natomiast zgodnie z § 4 cyt. przepisu bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany wskutek zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony. Po przerwaniu biegu terminu przedawnienia biegnie on na nowo od dnia następującego po dniu. w którym zastosowano środek egzekucyjny.
Z kolei zgodnie z art. 118 § 2 O.p. zdanie pierwsze przedawnienie zobowiązania wynikającego z decyzji, o której mowa w § 1, następuje po upływie 3 lat od końca roku kalendarzowego, w którym została doręczona decyzja o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej.
W świetle powyższego zarzut naruszenia art. 70 § 4 O.p. w związku z art. 372 kodeksu cywilnego poprzez błędną wykładnię skutkującą uznaniem, że przerwanie biegu terminu przedawnienia wobec jednego z dłużników solidarnych przerywa bieg przedawnienia wobec drugiego dłużnika solidarnego należało uznać za niezasadny.
4. Niezasadny okazał się również, podnoszony w skardze, zarzut naruszenia art. 306 § 1 O.p. Rację ma również Dyrektor Izby Administracji Skarbowej stwierdzając, że w sprawie dokonano analizy zgromadzonej w sprawie dokumentacji potwierdzając, że na dzień wydania postanowienia o odmowie wydania zaświadczenia z ewidencji i rejestrów prowadzonych przez Naczelnika Urzędu Skarbowego W. wynikało, że zobowiązanie w podatku od towarów i usług za grudzień 2010r. oraz marzec i wrzesień 2011 r. nie uległo przedawnieniu. Dokonana analiza znalazła odzwierciedlenie w zaskarżonym postanowieniu, w którym wskazano podstawę prawną jego wydania oraz uzasadniając pod względem faktycznym i prawnym zawarte w nim rozstrzygnięcie.
Wyjaśnić w tym miejscu należy, że zaświadczenie potwierdza stan faktyczny lub prawny istniejący w dniu jego wy dania (art. 306a § 3 O.p.). Organ podatkowy jest obowiązany wydać zaświadczenie, jeżeli chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów lub innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Organ podatkowy, przed wydaniem zaświadczenia, może przeprowadzić w niezbędnym zakresie postępowanie wyjaśniające (art. 306b ustawy Ordynacja podatkowa). Postępowanie to nie jest jednak sensu stricte postępowaniem dowodowym. Postępowanie to jest ograniczone do minimum niezbędnego do urzędowego stwierdzenia znanych faktów lub stanu prawnego, w zakresie danych pozostających w dyspozycji organu podatkowego mającego wydać zaświadczenie. W ramach tego postępowania obowiązkiem organu podatkowego, jest dokonanie w pierwszej kolejności porównania treści żądania strony ze stanem rzeczy wynikającym z prowadzonych przez niego ewidencji, rejestrów lub innych danych znajdujących się w jego posiadaniu (art. 306b § 1 O.p.). W toku postępowania w sprawie wydania zaświadczenia podstawę prawną prowadzenia czynności wyjaśniających stanowi art. 306b § 2 O.p., przyznający organowi podatkowemu kompetencję do przeprowadzenia, przed wydaniem zaświadczenia, niezbędnego postępowania wyjaśniającego, lecz postępowanie to ogranicza się do badania treści znajdujących się w posiadaniu organu ewidencji, rejestrów bądź innych danych.
Reasumując, Sąd nie dopatrzył się ani uchybień zarzucanych w skardze, ani też innego rodzaju uchybień, które uzasadniałyby uchylenie albo stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia. Z tego powodu skargę oddalono na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło